Phumi Nkuta chính thức nhận thất bại đầu tiên trong sự nghiệp MMA chuyên nghiệp sau khi Ủy ban Thể thao California (CSAC) từ chối đơn kháng cáo đối với trận thua trước Adriano Moraes. Quyết định này một lần nữa làm dấy lên những tranh luận gay gắt về giới hạn mong manh giữa kỹ năng đỉnh cao và hành vi phi thể thao trong lồng bát giác, đặc biệt là khi tiếng chuông mãn cuộc đã điểm nhưng đòn siết vẫn chưa được buông lỏng.
Cú siết cổ gây tranh cãi và nỗ lực tìm lại công bằng
Vào hôm thứ Hai vừa qua, Phumi Nkuta đã có mặt tại phiên điều trần của Ủy ban Thể thao Tiểu bang California (CSAC) nhằm lật lại kết quả trận đấu với Adriano Moraes tại sự kiện MVP MMA diễn ra hồi tháng 5. Trận đấu kết thúc đầy kịch tính khi Moraes thiết lập thành công một đòn siết cổ từ phía sau (rear-naked choke) khiến Nkuta hoàn toàn bất tỉnh. Tuy nhiên, mọi thứ trở nên phức tạp khi các pha quay chậm cho thấy võ sĩ người Brazil vẫn giữ chặt đòn siết ngay cả khi tiếng chuông kết thúc trận đấu đã vang lên.
Luận điểm chính được Nkuta đưa ra là anh chỉ thực sự rơi vào trạng thái vô thức sau khi tiếng chuông đã điểm. Theo luật thi đấu MMA tiêu chuẩn, nếu võ sĩ sống sót qua tiếng chuông, đòn siết đó không được tính là một pha kết thúc hợp lệ. Đáng tiếc hơn cho Nkuta, nếu trận đấu đi đến quyết định của các trọng tài giám định, bảng điểm lúc đó đang nghiêng về phía anh và một chiến thắng là điều hoàn toàn nằm trong tầm tay.
Ngay trong đêm diễn ra sự kiện, trọng tài kỳ cựu Herb Dean đã tuyên bố Moraes là người giành chiến thắng. Các quan chức khác cũng đã tiến hành xem xét lại tình huống kết thúc qua băng hình ngay lập tức, nhưng cuối cùng, phần thắng vẫn thuộc về cựu vương của ONE Championship.
Góc nhìn từ người trong cuộc
Chia sẻ về tình huống đầy ấm ức này, Nkuta không hề phủ nhận kỹ năng tuyệt vời của đối thủ nhưng anh vô cùng bức xúc với cách kết thúc trận đấu:
"Anh ta làm rất tốt việc kiểm soát lưng, khóa chặt cánh tay, một pha xử lý kỹ thuật tuyệt vời. Rõ ràng là đòn siết đã được tung ra. Tôi nghe thấy tiếng gõ báo hiệu 10 giây cuối, tôi đã gồng mình chống cự bằng tất cả những gì mình có. Tôi nghe thấy tiếng chuông và rồi tôi tỉnh dậy. Ngay khi vừa mở mắt, tôi kiểu như: 'Không đời nào mình lại bị hạ gục thế này'. Trong đầu tôi lúc đó chỉ có suy nghĩ: 'Mình vừa nghe thấy tiếng chuông mà, chuyện quái gì đã xảy ra vậy?'"
Sự phẫn nộ của Nkuta càng được đẩy lên cao khi anh so sánh Moraes với một cái tên đầy tai tiếng trong giới võ thuật: "Cứ xem lại băng hình mà xem, anh ta dở cái trò y hệt Rousimar Palhares với tôi. Nhưng thôi, sự việc đã rồi." Dành cho những ai chưa biết, Rousimar Palhares là võ sĩ khét tiếng với những án phạt nặng nề vì thói quen giữ các đòn siết hoặc bẻ khớp quá lâu sau khi đối thủ đã xin hàng, gây ra hàng loạt chấn thương nghiêm trọng. Việc Nkuta đưa ra sự so sánh này cho thấy anh thực sự cảm thấy sự an toàn của mình đã bị vi phạm.
Quyết định cứng rắn từ Ủy ban Thể thao
Trong phiên lấy lời khai vào thứ Ba, Giám đốc điều hành CSAC Andy Foster đã đưa ra những lập luận vững chắc để bảo vệ quyết định ban đầu. Ông nhấn mạnh rằng không có đủ bằng chứng mang tính quyết định để lật ngược kết quả, đặc biệt là khi tổ trọng tài đã xem xét băng hình kỹ lưỡng ngay tại thời điểm xảy ra sự việc.
"Tôi cá là mình đã xem lại đoạn băng đó đến 80 lần rồi," Giám đốc Foster phát biểu trong phiên điều trần. "Chúng tôi xem đi xem lại mãi. Nhưng tôi thực sự vẫn không thể xác định chính xác thời điểm cậu ấy lịm đi. Khi chúng tôi không chắc chắn về một điều gì đó, thì cần phải có bằng chứng vô cùng rõ ràng và mang tính thuyết phục cao để ủy ban có thể lật ngược kết quả của một trận đấu. Trắng đen phải thật sự rạch ròi."
Kết quả cuối cùng, ủy ban đã bỏ phiếu từ chối đơn kháng cáo. Phumi Nkuta buộc phải chấp nhận vết nhơ đầu tiên trong bảng thành tích thi đấu chuyên nghiệp của mình. Quyết định này một lần nữa khẳng định nguyên tắc bất di bất dịch trong thể thao đối kháng: Việc lật ngược một phán quyết đã được đưa ra là điều cực kỳ khó khăn và đòi hỏi những bằng chứng không thể chối cãi. Tiếng chuông có thể cứu một võ sĩ, nhưng trong một thế giới di chuyển với tốc độ của phần nghìn giây, ranh giới giữa việc gục ngã trước hay sau tiếng chuông đôi khi lại nằm ở quyết định chủ quan của những người cầm cân nảy mực.
