Đằng sau trận thua sát nút của Khamzat Chimaev tại UFC 328 là một bi kịch về sai lầm trong dinh dưỡng và ép cân. Những tiết lộ mới nhất từ cựu vương T.J. Dillashaw không chỉ giải thích cho màn trình diễn dưới sức của "Sói điên" mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về vấn nạn cắt cân phản khoa học trong MMA hiện đại.

Trong thế giới khắc nghiệt của võ thuật tổng hợp, đối thủ lớn nhất của một võ sĩ đôi khi không phải là người đứng chung lồng bát giác, mà chính là chiếc cân điện tử. T.J. Dillashaw, người đã đồng hành cùng Khamzat Chimaev trong phần lớn thời gian chuẩn bị cho UFC 328, không bao giờ ngờ rằng "Sói điên" lại phải vật lộn chật vật đến thế, không chỉ trong trận đấu với Sean Strickland mà còn trong chính quá trình cắt cân sinh tử.
Kết quả cuối cùng ai cũng rõ, Strickland giành chiến thắng bằng tính điểm không đồng thuận để lấy lại chiếc đai vô địch hạng trung. Thế nhưng, tâm điểm của 24 giờ trước khi trận đấu diễn ra lại tập trung vào hình ảnh tiều tụy, hốc hác của một Chimaev từng được xem là bất bại khi anh bước lên bàn cân.
Cái giá của sự tin tưởng sai người
T.J. Dillashaw hiện đang điều hành thương hiệu dinh dưỡng Wild Society Nutrition và là cựu vô địch hạng gà hai lần của UFC. Anh hiểu rõ đến từng chân tơ kẽ tóc về cơ chế ép cân. Ngay trong tuần lễ diễn ra trận đấu, Dillashaw đã tinh ý nhận ra có điều gì đó cực kỳ bất ổn.
"Trời ạ, Khamzat trông như một con quái thú thực sự trong kỳ huấn luyện, cảm giác như cậu ấy không thể bị đánh bại," Dillashaw chia sẻ với MMA Fighting. "Không có cửa nào để cậu ấy thất bại cả. Nhưng rồi bạn giao tiền cho một số kẻ tay ngang, thế giới này thiếu gì những kẻ lừa đảo cơ chứ, và cách họ bắt cậu ấy ép cân thực sự là một thảm họa."
Theo tiết lộ từ Dillashaw, anh đã giới thiệu Sam Calavitta, một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới về khoa học thể thao, cho đội của Chimaev. Chuyên gia này kiểm soát mọi thứ từ mức độ phục hồi, thực phẩm bổ sung, cho đến việc xét nghiệm máu và mẫu tóc để bổ sung khoáng chất kịp thời. Đáng tiếc thay, vào những khoảnh khắc quyết định cuối cùng, đội ngũ của Chimaev lại đặt niềm tin vào một cá nhân khác để quản lý dinh dưỡng, và quyết định sai lầm đó đã phá hỏng toàn bộ công sức của cả một quá trình.
Lằn ranh sinh tử và một triệu đô la để bỏ cuộc
Sau buổi cân chính thức và ngay cả khi đã giành chiến thắng, Sean Strickland vẫn một mực khẳng định Chimaev thực chất đã trượt cân và được Ủy ban Thể thao New Jersey châm chước. Dù những cáo buộc này chưa bao giờ được chứng minh, nhưng nó cho thấy góc khuất đầy nghi vấn của quá trình này.
Khi được hỏi đâu là nguyên nhân cốt lõi dẫn đến sự sụp đổ thể lực của Chimaev, Dillashaw đã chỉ thẳng vào một yếu tố duy nhất: Nước.
"Nếu phải chọn một thứ, thì đó chính là nước. Cơ thể bạn sẽ đình công ngay lập tức. Bạn không thể ép giảm một mạch mười pound mà không uống đủ nước để báo hiệu cho não bộ rằng 'Này, hãy tiếp tục giảm cân, hãy tiếp tục bài tiết nước'. Nếu bạn rút nước quá nhiều và quá nhanh trong một lần, cơ thể sẽ ngừng đổ mồ hôi. Chà, bạn nghĩ mình chỉ còn ba pound nữa thôi sao? Đoán xem, bạn sẽ mất đến bảy, tám tiếng đọa đày vì lúc đó bạn đang chết dần chết mòn. Cơ thể đang gào thét rằng bạn sắp chết!"
Câu chuyện càng trở nên kinh hoàng hơn khi Dillashaw tiết lộ tình trạng tuyệt vọng của Chimaev. Võ sĩ gốc Chechnya đã uống chưa tới một phần tư lượng nước cần thiết, sau đó cố gắng ép cân gấp bốn lần giới hạn cho phép trong một buổi tập. Cơ thể anh hoàn toàn gục ngã. Chimaev thậm chí đã có ý định ném cho Strickland một triệu đô la Mỹ và nói: "Này, cầm lấy đi. Tôi không thể làm được nữa, tôi sắp chết rồi."
Chúng ta cần nhìn nhận một sự thật y khoa nghiêm trọng: Chimaev chỉ có một nửa tuyến giáp hoạt động. Điều này đồng nghĩa với việc tốc độ trao đổi chất của anh chỉ bằng một nửa người bình thường. Ép cân sai cách với một cơ thể như vậy không khác gì hành vi tự sát.
Bản lĩnh thép từ những cơn nôn mửa dịch xanh
Trận đấu giữa Chimaev và Strickland mang theo rất nhiều thù hằn cá nhân, khiến UFC phải tăng cường an ninh tối đa. Tuy nhiên, gác lại mọi ồn ào, hai võ sĩ đã chạm găng và cống hiến một trận đấu cực kỳ sát nút.
Dillashaw đồng tình rằng kết quả không phải là một vụ cướp trắng trợn, nhưng anh tin Chimaev đã làm đủ tốt để thắng ít nhất ba hiệp. Dưới góc nhìn chuyên môn, việc "Sói điên" có thể trụ vững và thi đấu sòng phẳng trong tình trạng kiệt quệ như vậy là một phép màu.
"Nghe câu chuyện thực sự đã xảy ra với cậu ấy, cảnh cậu ấy nôn ra dịch mật xanh lè và mọi thứ tồi tệ điên rồ khác... Lẽ ra cậu ấy không bao giờ nên bước lên võ đài," Dillashaw rùng mình nhớ lại. "Vậy mà hãy nhìn cách cậu ấy chiến đấu ở hiệp 4, hiệp 5 xem. Thể lực của cậu ấy vẫn tốt hơn Strickland, dù Strickland nổi tiếng là một cỗ máy bào thể lực. Khamzat vẫn tiến lên và tung ra những cú đánh uy lực. Điều đó cho tôi thấy Khamzat kiên cường đến mức nào khi xém chút nữa đã mất mạng trước khi bước lên cái cân đó."
Tương lai nào cho "Sói điên"?
Hiện tại, Chimaev đang ráo riết đòi tái đấu, dù Giám đốc Điều hành UFC Dana White tiết lộ rằng võ sĩ này từng ngỏ ý muốn chuyển lên hạng bán nặng. Dù tương lai có ra sao, Dillashaw hy vọng giới mộ điệu sẽ có cái nhìn công tâm hơn về những gì Chimaev đã phải trải qua.
Thực tế, Chimaev chỉ dư khoảng 16 pound khi bước vào tuần lễ thi đấu. Với các chuyên gia dinh dưỡng thực thụ, đây là một con số quá dễ dàng để xử lý thông qua cơ chế phân bổ nước, miễn là võ sĩ được cung cấp đủ nước và điện giải trong những ngày đầu. Qua câu chuyện đau lòng của Khamzat Chimaev, nền công nghiệp MMA thế giới cần phải nghiêm túc xem xét lại quy trình ép cân, bởi như Dillashaw đã cảnh báo, môn thể thao này vẫn còn quá non trẻ và ngoài kia vẫn đầy rẫy những kẻ trục lợi trên chính sinh mạng của các võ sĩ.