Có những sinh linh bé nhỏ đến với bố mẹ bằng một tiếng khóc đầu đời rất tự nhiên. Nhưng cũng có những em bé phải đi qua hàng năm trời chờ đợi, qua những lần hy vọng rồi thất vọng, qua cả sự tiến bộ của y học và lòng kiên trì của bố mẹ mới có cơ hội được cất tiếng khóc ấy.
Câu chuyện của một người mẹ ngoài 45 tuổi tại Trung Quốc từng khiến nhiều người xúc động. Trong phòng sinh hôm ấy, khi em bé khỏe mạnh cất tiếng khóc đầu tiên, người mẹ bật khóc nức nở. Vị bác sĩ đứng cạnh nhìn đứa trẻ rồi thốt lên: “Đứa bé này đã 12 tuổi rồi, đúng là một kỳ tích”.
Ảnh minh hoạ
Nghe qua tưởng như vô lý, bởi làm sao một em bé sơ sinh lại có thể “12 tuổi”? Nhưng khi hiểu hành trình phía sau, nhiều người mới nhận ra: có những đứa trẻ tuy vừa chào đời, nhưng đã bắt đầu cuộc sống của mình từ rất lâu trước đó.
Mười hai năm trước, vợ chồng chị Lý bước vào hành trình điều trị hiếm muộn sau nhiều năm không thể mang thai tự nhiên. Giống như rất nhiều cặp đôi khác, họ mang theo hy vọng cuối cùng đến với phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm (IVF).
Ngày ấy, sau quá trình chọc trứng, tạo phôi và nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, các bác sĩ thu được tổng cộng 13 phôi thai. Hai phôi được chuyển vào tử cung người mẹ, nhưng cuối cùng chỉ một phôi phát triển thành công. Vợ chồng chị đón con trai đầu lòng trong niềm hạnh phúc vỡ òa.
Còn 11 phôi còn lại được trữ đông. Lúc ấy, vợ chồng chị cũng không nghĩ nhiều, chỉ đơn giản là giữ lại như một cơ hội cho tương lai, còn hiện tại, gia đình nhỏ đã đủ đầy. Thời gian trôi đi rất nhanh, con trai đầu lòng lớn lên, bước vào tuổi thiếu niên. Cuộc sống ổn định hơn, chị Lý cũng bước qua tuổi 40. Và rồi một ngày, mong muốn có thêm một đứa con lại quay trở lại với vợ chồng chị.
11 phôi được bảo quản lạnh trong bệnh viện.
Nhưng lần này mọi thứ không còn dễ dàng, khi quay lại bệnh viện sau hơn một thập kỷ, chính các bác sĩ cũng phải cân nhắc rất kỹ. Bởi dù công nghệ trữ đông phôi ngày càng phát triển, tuy nhiên việc sử dụng phôi được bảo quản suốt 12 năm vẫn là trường hợp hiếm gặp.
Về mặt khoa học, phôi đông lạnh có thể được bảo quản trong thời gian rất dài nếu duy trì đúng điều kiện nhiệt độ và kỹ thuật. Tuy nhiên, thời gian lưu trữ càng lâu, quá trình rã đông và đánh giá chất lượng phôi càng đòi hỏi độ chính xác cao.
Đội ngũ y tế quyết định tiến hành rã đông từng phôi một cách thận trọng. Trong số những phôi được đánh thức sau hơn một thập kỷ, chỉ còn một phần đủ điều kiện tiếp tục hành trình, nhưng rồi điều bất ngờ đã xảy ra.
Sau lần chuyển phôi đầu tiên, người mẹ 45 tuổi mang thai thành công. Với sản khoa, mang thai ở tuổi ngoài 40 vốn đã được xếp vào nhóm thai kỳ cần theo dõi sát hơn. Nguy cơ tăng huyết áp thai kỳ, tiểu đường thai kỳ, sinh non hay các biến chứng khác đều cao hơn so với phụ nữ trẻ tuổi.
Thế nhưng, chị Lý vẫn kiên trì đi qua từng tháng. Đó không còn đơn thuần là một thai kỳ nữa, đó là hành trình gặp lại một đứa con đã chờ mình suốt 12 năm. Ngày bước vào phòng mổ, chị Lý không chỉ hồi hộp như mọi bà mẹ khác, chị biết mình đang đón một sinh linh mà về mặt sinh học, em bé đã bắt đầu tồn tại từ thời điểm anh trai còn chưa biết đi.
Và rồi khoảnh khắc ấy cũng đến, đứa trẻ cất tiếng khóc đầu tiên. Chị Lý đã bật khóc nức nở khi thấy con chào đời, các bác sĩ trong phòng mổ cũng không khỏi xúc động. Một y tá không kìm được đã nói: “Đứa trẻ này thực ra đã 12 tuổi rồi”. Câu nói ấy không mang ý nghĩa sinh học theo cách thông thường, nhưng lại chứa đựng rất nhiều cảm xúc.
Bởi em bé ấy không chỉ vừa sinh ra, em đã tồn tại trong hy vọng của cha mẹ suốt hơn một thập kỷ. Điều khiến câu chuyện này đặc biệt không chỉ nằm ở công nghệ IVF hay khả năng bảo quản phôi đông lạnh, mà hơn cả là việc khoa học ngày nay đã mở rộng định nghĩa về thời gian làm cha mẹ.
Ảnh minh hoạ
Có những đứa trẻ đến ngay khi cha mẹ sẵn sàng, có những đứa trẻ đến muộn hơn, và cũng có những đứa trẻ phải “ngủ đông” thật lâu mới tìm được thời điểm thích hợp để xuất hiện.
Ngày nay, trữ đông phôi đang trở thành lựa chọn của nhiều gia đình trong các trường hợp như điều trị hiếm muộn, muốn trì hoãn sinh con, điều trị ung thư cần bảo tồn khả năng sinh sản hoặc mong muốn sinh thêm con trong tương lai mà vẫn giữ chất lượng phôi ở độ tuổi trẻ hơn.
Tuy nhiên, đây không phải là “bảo hiểm chắc chắn” cho việc làm cha mẹ. Mỗi trường hợp đều cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá kỹ về tuổi tác, sức khỏe sinh sản và khả năng mang thai.
Những trường hợp vợ chồng nên cân nhắc trữ phôi đông lạnh
- Thực hiện IVF: Nếu có phôi dư sau khi thụ tinh trong ống nghiệm, trữ đông giúp dự phòng cho lần mang thai sau mà không cần kích thích trứng lại.
- Muốn trì hoãn sinh con: Cặp đôi chưa sẵn sàng có con ngay do sự nghiệp hoặc kế hoạch cá nhân nhưng muốn bảo toàn khả năng sinh sản.
- Nguy cơ suy giảm sinh sản: Phụ nữ có nguy cơ mãn kinh sớm, suy buồng trứng, lạc nội mạc tử cung hoặc từng sảy thai nhiều lần.
- Bệnh nhân ung thư cần hóa/xạ trị: Trữ phôi trước khi điều trị giúp bảo tồn khả năng sinh sản sau khi khỏi bệnh.
- Có tiền sử bệnh di truyền: Có thể sàng lọc phôi để chọn phôi khỏe mạnh, tránh bệnh di truyền cho con.
- Làm việc trong môi trường nguy hiểm: Phóng xạ, hóa chất, quân nhân, vận động viên muốn trì hoãn sinh con.
- Muốn sinh con cách nhau nhiều năm: Giữ lại phôi chất lượng tốt để có con sau này dù lớn tuổi.
