Kỹ thuật nút động mạch quanh khớp gối có thể giúp giảm đau kéo dài ở người mắc thoái hóa khớp, qua đó mở ra lựa chọn mới cho những bệnh nhân chưa thể hoặc không muốn phẫu thuật thay khớp.
Thoái hóa khớp gối là một trong những nguyên nhân phổ biến gây đau đớn, hạn chế vận động và suy giảm chất lượng cuộc sống. Khi bệnh tiến triển, những hoạt động quen thuộc như đi bộ, leo cầu thang hay tập thể dục cũng có thể trở nên khó khăn. Tuy nhiên, một phương pháp can thiệp ít xâm lấn đang được nghiên cứu có thể mang đến thêm hy vọng cho nhóm bệnh nhân này.
Theo nghiên cứu công bố trên tạp chí Radiology, các nhà khoa học đánh giá phương pháp nút động mạch quanh khớp gối (genicular artery embolization – GAE) trên 194 bệnh nhân. Kết quả cho thấy kỹ thuật này liên quan đến sự cải thiện đáng kể về mức độ đau và khả năng vận động. Sau 12 tháng, khoảng 80% bệnh nhân được đánh giá tại thời điểm theo dõi một năm ghi nhận mức giảm đau có ý nghĩa lâm sàng.
Khác với phẫu thuật thay khớp, GAE không can thiệp để thay thế phần khớp bị tổn thương. Thay vào đó, bác sĩ sử dụng một ống thông nhỏ, đưa qua động mạch đến những mạch máu bất thường hình thành xung quanh vùng khớp viêm, sau đó bơm các vi hạt siêu nhỏ để làm tắc chọn lọc những mạch máu này.
Điểm đáng chú ý của nghiên cứu là các vi hạt có thành phần gelatin, được thiết kế để tự phân rã trong vòng vài giờ. Mục tiêu của kỹ thuật là hạn chế tình trạng tăng sinh mạch máu bất thường và phản ứng viêm vốn có thể góp phần kích thích các dây thần kinh truyền tín hiệu đau. Quá trình can thiệp được thực hiện có chọn lọc nhằm bảo tồn hệ tuần hoàn bình thường của khớp gối.
Thoái hóa khớp không chỉ đơn thuần là tình trạng sụn bị bào mòn. Những biến đổi ở mô xung quanh, phản ứng viêm và sự nhạy cảm của hệ thần kinh cảm nhận đau cũng có thể khiến triệu chứng kéo dài. Vì vậy, GAE tiếp cận vấn đề từ một hướng khác, thay vì chỉ tập trung vào tổn thương cấu trúc khớp.
Theo bác sĩ Florian Nima Fleckenstein thuộc Trung tâm Y khoa Đại học Charite (Đức), nhiều bệnh nhân rơi vào khoảng trống điều trị khi các biện pháp bảo tồn không còn hiệu quả, nhưng phẫu thuật thay khớp lại không phù hợp vì lý do sức khỏe hoặc lựa chọn cá nhân.
Dù vậy, kết quả hiện tại chưa đủ để khẳng định GAE có thể làm chậm tiến triển thoái hóa khớp hay ngăn sụn tiếp tục tổn thương. Phương pháp này vẫn cần được đánh giá thêm về hiệu quả lâu dài, độ an toàn và khả năng ứng dụng rộng rãi. Với người bệnh, vận động phù hợp, vật lý trị liệu và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ vẫn là những phần quan trọng trong quá trình kiểm soát triệu chứng.
