Bàn thờ trong phòng khách là cách bố trí khá phổ biến, nhất là với nhà phố, căn hộ hoặc những gia đình không có phòng thờ riêng. Tuy nhiên, đây không phải vị trí muốn đặt thế nào cũng được. Theo quan niệm truyền thống, sự trang nghiêm, sạch sẽ và yên tĩnh của khu vực thờ cúng cần được đặt lên hàng đầu.
Dưới đây là những điểm gia đình nên đặc biệt lưu ý.
Không đặt bàn thờ quá thấp giữa khu vực sinh hoạt
Phòng khách vốn là nơi cả gia đình tiếp khách, trò chuyện, xem tivi và sinh hoạt hằng ngày. Nếu bàn thờ được đặt quá thấp, sát với khu vực đi lại hoặc ngang tầm mắt khi ngồi, không gian thờ cúng dễ bị ảnh hưởng bởi những hoạt động thường xuyên.
Theo quan niệm dân gian, bàn thờ nên có vị trí cao, sạch sẽ và tạo được sự tôn kính. Với nhà có bàn thờ trong phòng khách, nên ưu tiên khu vực cao ráo, ít người qua lại và có sự phân tách tương đối với không gian sinh hoạt.
Đặc biệt, không nên tận dụng bàn thờ như một chiếc kệ để đồ. Những vật dụng sinh hoạt, giấy tờ, chìa khóa hoặc đồ dùng cá nhân đặt lẫn vào khu vực thờ cúng vừa làm mất vẻ trang nghiêm, vừa khiến tổng thể căn phòng trở nên lộn xộn.
Tránh đặt bàn thờ đối diện trực tiếp với cửa ra vào
Cửa chính là nơi thường xuyên có người đi lại, mở đóng và đón luồng khí từ bên ngoài vào. Vì vậy, theo quan niệm phong thủy truyền thống, bàn thờ không nên đặt ở vị trí đối diện thẳng với cửa chính nếu có thể lựa chọn phương án khác.
Một số gia đình vì diện tích hạn chế nên bắt buộc phải đặt bàn thờ gần cửa. Khi đó, có thể cân nhắc tạo khoảng đệm bằng vách ngăn, tủ hoặc thiết kế nội thất phù hợp để giảm cảm giác bàn thờ bị nhìn thẳng từ ngoài vào.
Điểm quan trọng không chỉ nằm ở hướng bàn thờ mà còn ở cảm giác trang nghiêm của toàn bộ khu vực. Khi mở cửa bước vào nhà, bàn thờ không nên trở thành vị trí bị va chạm thị giác, bị người qua đường nhìn trực diện hoặc chịu tác động quá mạnh từ hoạt động bên ngoài.
Không để bàn thờ ngay cạnh tivi, loa hoặc thiết bị gây ồn
Đây là lỗi khá dễ gặp ở những căn nhà có diện tích nhỏ. Bàn thờ được đặt trong phòng khách nhưng lại nằm ngay cạnh tivi, loa hoặc hệ thống giải trí của gia đình.
Về mặt sinh hoạt, tiếng động liên tục có thể khiến khu vực thờ cúng mất đi sự tĩnh lặng vốn có. Theo quan niệm truyền thống, nơi thờ tự càng yên tĩnh, sạch sẽ và ít bị xáo trộn càng thể hiện sự thành kính của gia chủ.
Nếu không thể bố trí tách hoàn toàn, nên tạo khoảng cách nhất định giữa bàn thờ và khu vực giải trí. Khi sử dụng tivi hoặc loa với âm lượng lớn, cũng nên hạn chế để âm thanh hướng trực tiếp vào bàn thờ.
Tránh để bàn thờ dưới xà ngang hoặc vị trí thường xuyên bị va chạm
Xà ngang phía trên bàn thờ thường được xem là một vị trí không đẹp trong quan niệm phong thủy. Nếu căn nhà có kết cấu khiến xà ngang nằm ngay phía trên, gia chủ nên cân nhắc cách bố trí hoặc xử lý nội thất để tạo cảm giác cân đối và nhẹ nhàng hơn.
Bên cạnh đó, bàn thờ không nên nằm ở vị trí mà trẻ nhỏ, vật nuôi hoặc người trong gia đình thường xuyên va quệt. Đây là yếu tố thực tế nhưng rất đáng lưu ý, bởi khu vực thờ cúng có nhiều đồ dễ vỡ, đồ nóng và vật dụng cần được giữ ổn định.
Một bàn thờ đẹp không nhất thiết phải cầu kỳ. Quan trọng hơn là vị trí chắc chắn, sạch sẽ, ít bị tác động và giữ được sự tôn nghiêm trong sinh hoạt hằng ngày.
Không để bàn thờ gần khu vực ăn uống, bếp hoặc nơi có nhiều mùi
Phòng khách liên thông với phòng bếp đang trở thành kiểu thiết kế phổ biến. Vì vậy, gia đình cần đặc biệt chú ý khoảng cách giữa bàn thờ và khu vực nấu nướng.
Theo quan niệm truyền thống, nơi thờ cúng nên tránh những khu vực có nhiều khói, mùi thức ăn hoặc hoạt động sinh hoạt mạnh. Xét về thực tế, dầu mỡ và bụi bẩn cũng có thể bám vào đồ thờ, khiến việc vệ sinh trở nên khó khăn hơn.
Nếu không thể thay đổi mặt bằng, gia chủ nên bố trí bàn thờ ở khu vực thông thoáng, hạn chế tối đa hướng trực tiếp của khói và mùi từ bếp. Vách ngăn hoặc giải pháp nội thất phù hợp cũng có thể giúp tạo ranh giới rõ hơn giữa hai không gian.
Giữ bàn thờ sạch sẽ, đồ thờ cân đối và không bày biện tùy tiện
Đây là điều tưởng đơn giản nhưng lại quyết định rất nhiều đến sự trang nghiêm của bàn thờ trong phòng khách. Bàn thờ cần được vệ sinh định kỳ, tránh để bụi bẩn tích tụ lâu ngày hoặc hoa quả, đồ cúng để quá lâu.
Các vật phẩm trên bàn thờ cũng nên được sắp xếp gọn gàng, cân đối. Không nên vì muốn bàn thờ trông đầy đặn mà đặt quá nhiều đồ, đặc biệt là những vật không liên quan đến việc thờ cúng.
Quan niệm phong thủy có thể khác nhau giữa từng gia đình, vùng miền và tín ngưỡng. Vì vậy, điều quan trọng nhất vẫn là giữ được sự thành kính, sạch sẽ và phù hợp với nếp sống của gia đình. Nếu có điều kiện, một khu vực thờ riêng vẫn là lựa chọn tốt hơn; còn với nhà có diện tích hạn chế, bố trí bàn thờ trong phòng khách hoàn toàn có thể thực hiện nếu biết giữ sự trang nghiêm và tránh những bất tiện trong sinh hoạt.
*Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo chiêm nghiệm
