Sở hữu lớp vỏ vàng rực, bên ngoài phủ những chiếc gai nhọn độc đáo, thanh long tổ yến Ecuador là một trong những loại trái cây nhập khẩu có giá đắt đỏ trên thị trường. Không chỉ gây tò mò bởi hình dáng khác lạ, loại quả này còn chinh phục người thưởng thức nhờ phần ruột trắng trong, vị ngọt đậm, thơm dịu. Có thời điểm, thanh long vỏ vàng được bán với giá 750.000-1 triệu đồng/kg.
Điểm nhận diện nổi bật nhất của giống quả này là lớp vỏ không có những tai dài mà thay bằng các u gồ ghề nhô lên, xen kẽ những chiếc gai nhọn. Khi quả già và chín, phần gai dần mềm hoặc rụng đi, để lộ lớp vỏ vàng bắt mắt. Chính hình dáng có phần kỳ lạ khiến thanh long tổ yến còn được gọi bằng những cái tên như thanh long vàng, quả kỳ lân.
Bên trong lớp vỏ khác thường là phần thịt trắng trong, mọng nước, xen lẫn những hạt nhỏ màu đen. So với thanh long ruột trắng hay ruột đỏ phổ biến, loại quả này có phần thịt khá dày, kết cấu mềm mọng. Khi thưởng thức, người ăn dễ cảm nhận được vị ngọt đậm nhưng không gắt, hậu vị thanh, kèm hương thơm tự nhiên khá đặc trưng.
Một số người từng thưởng thức nhận xét hương vị của thanh long tổ yến có nét riêng, gợi liên tưởng đến vị ngọt thơm của tổ yến, cũng là lý do tên gọi này được sử dụng rộng rãi trên thị trường. Quả thường được ăn trực tiếp sau khi làm lạnh, không cần chế biến cầu kỳ. Ngoài ra, phần ruột mọng nước cũng có thể dùng làm sinh tố, salad trái cây hoặc kết hợp với sữa chua.
Không chỉ được chú ý tại Ecuador, giống thanh long vỏ vàng này còn xuất hiện ở nhiều thị trường trái cây cao cấp như Mỹ, Canada, Nhật Bản và Hong Kong (Trung Quốc). Tại Việt Nam, sản phẩm chủ yếu được phân phối qua các cửa hàng chuyên kinh doanh hoa quả nhập khẩu. Thời gian đầu xuất hiện, loại quả này nhanh chóng thu hút sự tò mò của người tiêu dùng bởi vẻ ngoài hiếm gặp, hương vị khác biệt và mức giá cao hơn nhiều lần so với thanh long trong nước.
Sức hút của thanh long tổ yến không chỉ nằm ở giá trị thương mại mà còn đến từ quy trình trồng và chăm sóc tương đối cầu kỳ. Đây là giống cây đòi hỏi điều kiện canh tác phù hợp, người trồng phải theo dõi sát quá trình sinh trưởng để đảm bảo quả đạt chất lượng và giữ được hình thức đẹp.
Một trong những khó khăn lớn nhất là cây không có khả năng tự thụ phấn hiệu quả. Người trồng phải hỗ trợ thụ phấn cho hoa bằng phương pháp thủ công, thường thực hiện vào ban đêm khi hoa nở. Công đoạn này đòi hỏi sự tỉ mỉ, tốn nhân lực và thời gian hơn so với nhiều giống thanh long thông thường. Nếu thụ phấn không đạt yêu cầu, tỷ lệ đậu quả có thể thấp, ảnh hưởng trực tiếp đến sản lượng thu hoạch.
Bên cạnh đó, thân cây thanh long vỏ vàng có nhiều gai, việc chăm sóc, cắt tỉa và thu hái cũng cần cẩn thận để tránh làm tổn thương cây và quả. Người trồng thường ưu tiên sử dụng phân hữu cơ, kiểm soát tốt sâu bệnh và hạn chế các tác động làm ảnh hưởng đến chất lượng trái. Những yêu cầu kỹ thuật này khiến việc mở rộng diện tích trồng không đơn giản, nhất là với những hộ chưa có kinh nghiệm.
Thông thường, cây có thể bắt đầu cho lứa quả đầu tiên sau khoảng 10-12 tháng kể từ khi trồng bằng cành. Tuy nhiên, để cây phát triển ổn định và đạt năng suất tốt, người trồng cần thêm thời gian chăm sóc. Tính từ khi hoa nở, quả có thể cần khoảng 35-38 ngày hoặc lâu hơn tùy điều kiện sinh trưởng để đạt độ chín thích hợp.
Theo thông tin từ một số đầu mối kinh doanh, thanh long tổ yến có giá bán sỉ khoảng 300.000 đồng/kg. Khi đến tay người tiêu dùng tại các cửa hàng trái cây nhập khẩu, giá có thể tăng lên 750.000-1 triệu đồng/kg, tùy nguồn hàng, kích thước và thời điểm.
So với những giống thanh long quen thuộc có giá chỉ vài chục nghìn đồng mỗi kg, mức giá trên khiến thanh long tổ yến trở thành loại quả khá kén khách.
