Cơm trắng là một phần không thể thiếu trong bữa ăn cả người Việt. Ngày nay, nhiều người chọn chế độ ăn ít carbohydrate để kiểm soát cân nặng. Không ít người lựa chọn không ăn cơm trắng. Nếu không ăn cơm trắng trong 1 tháng, cơ thể sẽ có những thay đổi gì?
Cân nặng có thể giảm nhưng chưa chắc đã là giảm mỡ
Sau khi ngừng ăn cơm trắng, một trong những kết quả mà bạn có thể nhận thấy ngay những ngày đầu chính là cân nặng thay đổi. Khi giảm đáng kể lượng carbohydrate nạp vào, cơ thể sẽ sử dụng nguồn glycogen dự trữ ở gan và cơ bắp để cung cấp năng lượng cho các hoạt động sống. Ngoài ra, do glycogen thường được dự trữ cùng nước nên nó cũng kéo theo việc mất đi một lượng nước nhân định.
Số cân giảm nhanh trong tuần đầu tiên sau khi ngừng ăn cơm không đồng nghĩa toàn bộ lượng cân nặng mất đi đều là mỡ. Cơ thể cần duy trì trạng thái tiêu hao năng lượng lớn hơn lượng năng lượng nạp vào để giảm mỡ. Việc bỏ ăn cơm nhưng ăn nhiều các thực phẩm khác để bù đắp calo sẽ không đạt được hiệu quả mong đợi.
Đường huyết và cảm giác thèm ăn có thể thay đổi
Cơm trắng cung cấp carbohydrate và được cơ thể chuyển hóa thành glucose để sử dụng làm năng lượng. Giảm lượng cơm trong khẩu phần ăn, lượng carbohydrate nạp vào cũng có thể giảm. Điều này sẽ tác động đến đường huyết sau bữa ăn.
Với một số người, điều chỉnh khẩu phần tinh bột và cân đối các nhóm thực phẩm có thể hỗ trợ kiểm soát đường huyết. Dù vậy, không thể khẳng định việc ngừng ăn cơm trắng trong một tháng sẽ giúp cải thiện tình trạng kháng insulin hoặc ngăn ngừa đái tháo đường type 2. Những vấn đề sức khỏe này còn thuộc vào tổng khẩu phần, lối sống của mỗi người cũng như tình trạng sức khỏe của từng người.
Cảm giác đói và thèm ăn cũng có thể thay đổi khi cơ thể thích nghi với chế độ ăn mới. Nếu bữa ăn không cung cấp đủ năng lượng, người ăn kiêng có thể nhanh đói hoặc muốn ăn thêm vào giữa các bữa.
Mệt mỏi, khó tập trung khi thiếu năng lượng
Carbohydrate là nguồn năng lượng quan trọng đối với cơ thể, đặc biệt trong hoạt động thể chất. Việc cắt gairm đột ngộ lượng tinh bột trong khẩu phần ăn, không xây dựng khẩu phần thay thế phù hợp có thể khiến bạn cảm thấy mệt mỏi, uể oải, khó tập trung, giảm hiệu suất làm việc và tập luyện. Tuy nhiên, mức độ ảnh hưởng đối với mỗi người sẽ khác nhau, phụ thuộc vào lượng năng lượng và dưỡng chất nạp vào từ các thực phẩm khác ngoài cơm trắng.
Khi cắt khẩu phần cơm trắng, bạn có thể cân nhắc thay thế một phần bằng yến mạch, khoai lang, gạo lứt hoặc các loại đậu. Đây là cách giúp đa dạng nguồn carbohydrate, tránh tình trạng khẩu phần ăn trở nên quá nghèo nàn, thiếu chất.
Hệ tiêu hóa có thể dễ chịu hơn nhưng cũng có nguy cơ táo bón
Việc cắt giảm cơm trắng có thể khiến một số người cảm thấy nhẹ bụng hơn. Tuy nhiên, không thể kết luận rằng tình trạng đầy hơi, chướng bụng hoàn toàn do cơm trắng gây ra. Phản ứng tiêu hóa của mỗi người là khác nhau và phụ thuộc các nhiều thực phẩm khác.
Nếu ngừng ăn cơm nhưng không bổ sung đủ chất xơ từ rau xanh, trái cây, các loại đậu và ngũ cốc phù hợp, uống không đủ nước có thể gây cản trở hoạt động tiêu hóa, tăng nguy cơ bị táo bón.
Nguy cơ thiếu hụt dinh dưỡng và mất cơ bắp
Cơm trắng chủ yếu cung cấp carbohydrate nhưng cũng có thể đóng góp một phần vitamin nhóm B và khoáng chất. Bỏ cơm trắng nhưng không sử dụng các thực phẩm thay thế có thành phần tương đương có thể gây mất cân đối về mặt dinh dưỡng. Khi lượng năng lượng nạp vào quá thấp và protein không đủ đáp ứng nhu cầu, các khối cơ có thể sẽ mất đi trong quá trình giảm cân. Do đó, chúng ta vẫn cần bảo đảm khẩu phần có đủ protein, rau xanh, chất béo phù hợp và nguồn carbohydrate thay thế.
Có nên ngừng ăn cơm trắng trong 30 ngày?
Việc loại bỏ hoàn toàn cơm trắng trong quá trình giảm cân là không cần thiết. Bạn có thể điều chỉnh lượng ăn vào cho phù hợp, thay thế gạo trắng bằng các thực phẩm khác như gạo lứt, khoai lang, yến mạch, hạt diêm mạch hoặc các loại đậu.
Nhìn chung, giảm cân hoặc kiểm soát đường huyết không nằm ở việc cắt giảm hoàn toàn cơm trắng mà là duy trì chế độ ăn cân đối, phù hợp với nhu cầu cơ thể. Người có bệnh lý nền hoặc dự định áp dụng chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt nên tham khảo chuyên gia dinh dưỡng để lựa chọn thực đơn phù hợp, có lợi cho sức khỏe.