Nhiều đứa trẻ xinh xắn khi còn nhỏ, khuôn mặt bầu bĩnh, đôi mắt tròn, làn da trắng mịn khiến nhiều người gặp đều không tiếc lời khen.
Thế nhưng, không ít trẻ lớn lên có khuôn mặt thiếu cân đối, miệng hơi nhô, dáng người khom lưng, khiến tổng thể trông kém thanh thoát và thiếu sức sống.
Nhiều bố mẹ cho rằng ngoại hình của trẻ chủ yếu do gen và những gì con được thừa hưởng từ khi sinh ra. Nhưng bên cạnh yếu tố di truyền, những thói quen hình thành trong quá trình lớn lên cũng có ảnh hưởng nhất định đến khuôn mặt và tư thế của trẻ.
Đặc biệt, trước 6 tuổi là giai đoạn quan trọng đối với sự phát triển khuôn mặt, hình dạng đầu và hệ xương. Những thói quen tưởng như nhỏ nhặt nếu duy trì trong thời gian dài dần ảnh hưởng đến diện mạo và tư thế của trẻ.
Dưới đây là 5 thói quen xấu bố mẹ nên sớm giúp con điều chỉnh, đừng để chúng trở thành thói quen khó sửa khi trẻ lớn lên.
Thở bằng miệng trong thời gian dài
Nhiều em bé khi ngủ thường hé miệng, trông khá đáng yêu. Tuy nhiên, nếu trẻ duy trì thói quen thở bằng miệng thay vì bằng mũi trong thời gian dài, điều này ảnh hưởng đến hô hấp, cũng như tác động đến sự phát triển khuôn mặt.
Thở bằng miệng kéo dài có thể làm hạn chế sự phát triển của xương mặt, khiến môi trên bị hất ra ngoài, cằm kém nhô và răng mọc lệch. Những biểu hiện này thường được gọi là “khuôn mặt do viêm VA”.
Đây không đơn thuần là vấn đề bẩm sinh. Nếu nguyên nhân liên quan đến thói quen thở bằng miệng kéo dài, việc phát hiện và điều chỉnh sớm sẽ có ý nghĩa hơn, bởi khi cấu trúc khuôn mặt đã thay đổi, việc cải thiện sẽ khó khăn.
Bố mẹ nên chú ý đến cách trẻ ngủ. Nếu con thường xuyên thở bằng miệng, ngáy hoặc nghẹt mũi, trước tiên nên kiểm tra các vấn đề về mũi và VA.
Ban ngày, bố mẹ có thể nhẹ nhàng nhắc trẻ khép miệng và tập thở bằng mũi. Khi nhận thấy dấu hiệu bất thường kéo dài, nên cho trẻ được thăm khám sớm để tìm đúng nguyên nhân và có hướng can thiệp phù hợp.
Mút ngón tay kéo dài sau khi mọc răng
Trẻ sơ sinh mút ngón tay là điều khá bình thường, đây cũng là một cách để trẻ tự trấn an và cảm thấy dễ chịu. Tuy nhiên, khi răng sữa bắt đầu mọc, bố mẹ nên chú ý giúp con từng bước giảm thói quen này.
Vì sao không nên để trẻ mút ngón tay kéo dài?
Sau khi răng sữa mọc, xương ổ răng của trẻ vẫn đang trong quá trình phát triển. Nếu trẻ thường xuyên mút ngón tay với lực mạnh, thói quen này có thể tạo áp lực lên răng và cấu trúc miệng, khiến răng mọc lệch, răng nhô ra phía trước hoặc làm khuôn miệng kém cân đối.
Vì vậy, một số trẻ khi còn nhỏ trông rất đáng yêu nhưng càng lớn lại xuất hiện tình trạng răng nhô, mọc lệch. Thói quen mút ngón tay kéo dài là một trong những yếu tố cần lưu ý.
Bố mẹ nên làm gì?
Nếu trẻ còn nhỏ và thỉnh thoảng mút ngón tay, bố mẹ không cần quá lo lắng hay vội can thiệp. Khi trẻ đã mọc răng mà vẫn mút ngón tay thường xuyên, hãy nhẹ nhàng chuyển hướng sự chú ý của con sang một món đồ chơi phù hợp hoặc cách tự trấn an khác.
Điều quan trọng là không đánh, quát mắng hay ép trẻ bỏ ngay lập tức. Sự kiên nhẫn và hướng dẫn nhẹ nhàng sẽ giúp con từng bước thay đổi thói quen.
Ngủ nghiêng một bên kéo dài
Trong năm đầu đời, hộp sọ của trẻ còn mềm và đang phát triển nên dễ chịu tác động từ tư thế nằm. Nếu trẻ thường xuyên ngủ nghiêng về một bên mà không được thay đổi tư thế, đầu có thể bị bẹt hoặc lệch, từ đó ảnh hưởng đến sự cân đối của khuôn mặt.
Một bên mặt có thể trông đầy đặn hơn bên còn lại, khiến tổng thể khuôn mặt thiếu cân đối. Vì vậy, dù đường nét của trẻ vốn đẹp, tình trạng đầu và mặt không đối xứng vẫn có thể ảnh hưởng đến diện mạo khi lớn lên.
Bố mẹ nên chú ý thay đổi hướng đầu của trẻ khi ngủ và tạo điều kiện để trẻ không luôn quay về một phía. Có thể luân phiên vị trí đồ vật, đồ chơi hoặc hướng tương tác để khuyến khích trẻ nhìn sang cả hai bên.
Lưu ý: Với trẻ dưới một tuổi, tư thế ngủ an toàn được khuyến nghị là nằm ngửa trên bề mặt ngủ phẳng, chắc, không nên chủ động đặt trẻ nằm nghiêng khi ngủ vì tư thế này làm tăng nguy cơ lăn sang tư thế sấp.
Nhai một bên trong thời gian dài
Sau khi bắt đầu ăn dặm và ăn uống như bình thường, một số trẻ hình thành thói quen chỉ nhai bằng một bên miệng. Tưởng như đây là một thói quen nhỏ, nhưng nếu kéo dài, nó có thể ảnh hưởng đến sự cân đối của khuôn mặt.
Khi thường xuyên nhai một bên, cơ hàm bên đó phải hoạt động nhiều và phát triển mạnh hơn, trong khi bên còn lại ít được sử dụng. Sự chênh lệch này theo thời gian có thể khiến hai bên khuôn mặt kém cân đối.
Vì vậy, trong bữa ăn, bố mẹ nên chú ý nhắc trẻ tập nhai đều cả hai bên. Thức ăn cũng cần có độ mềm và kết cấu phù hợp với độ tuổi để trẻ dễ nhai, tránh việc chỉ sử dụng một bên miệng vì cảm thấy khó chịu.
Thói quen nhai đúng và đều hai bên nên được hình thành từ sớm, giúp trẻ ăn uống tốt hơn, góp phần duy trì sự cân đối của hàm và khuôn mặt.
Bỏ bê sự phát triển cột sống
Nhiều bố mẹ thường chú ý đến khuôn mặt của con mà quên rằng tư thế và vóc dáng cũng góp phần rất lớn vào diện mạo tổng thể. Một đứa trẻ có đường nét gương mặt đẹp nhưng thường xuyên khom lưng, dáng đi thiếu thẳng cũng khó tạo cảm giác khỏe khoắn, tự tin.
Trong những năm đầu đời, cột sống của trẻ vẫn đang phát triển. Vì vậy, bố mẹ không nên nóng vội tập cho con ngồi, đứng hay thực hiện các kỹ năng vận động khi cơ thể chưa sẵn sàng. Với trẻ sơ sinh, việc bế và hỗ trợ cơ thể cũng cần phù hợp với khả năng phát triển của con.
Khi lớn hơn, trẻ cúi đầu nhìn điện thoại hoặc sử dụng thiết bị điện tử trong thời gian dài cũng dễ hình thành tư thế xấu, gây áp lực lên vùng cổ, lưng và ảnh hưởng đến dáng ngồi, dáng đi.
Vì vậy, bên cạnh việc chăm chút khuôn mặt, bố mẹ cũng nên quan tâm đến quá trình phát triển cột sống và tư thế của trẻ. Hạn chế thời gian sử dụng thiết bị điện tử, khuyến khích con vận động, vui chơi ngoài trời và hình thành thói quen giữ tư thế đúng từ sớm sẽ giúp trẻ phát triển khỏe mạnh và có vóc dáng cân đối hơn.
