Không phải ngẫu nhiên sữa luôn nằm sâu trong siêu thị
Nếu quan sát kỹ, bạn sẽ thấy các mặt hàng thiết yếu như sữa, trứng, gạo, dầu ăn hay thịt tươi hiếm khi được đặt ngay gần cửa ra vào. Thay vào đó, chúng thường nằm ở cuối siêu thị hoặc trong những khu vực mà khách hàng phải đi qua nhiều dãy hàng mới có thể tiếp cận.
Lý do rất đơn giản: đây là những sản phẩm có nhu cầu cao. Phần lớn người đến siêu thị đều có khả năng mua ít nhất một trong số chúng. Nếu đặt ngay gần lối vào, khách chỉ mất vài phút để lấy hàng rồi thanh toán. Ngược lại, khi sản phẩm được bố trí ở phía trong, họ buộc phải đi qua nhiều quầy kệ khác nhau, từ đó tăng cơ hội tiếp xúc với hàng trăm mặt hàng khác.
Đây là một trong những nguyên tắc cơ bản trong thiết kế không gian bán lẻ hiện đại.
Mỗi bước chân đều có thể dẫn đến một quyết định mua hàng
Trong quá trình di chuyển, khách hàng liên tục nhìn thấy các biển khuyến mãi, sản phẩm mới, hàng giảm giá hay những món đồ được trưng bày bắt mắt. Não bộ con người vốn rất nhạy với các kích thích thị giác nên chỉ cần một món đồ trông hấp dẫn hoặc có mức giá tốt, quyết định mua thêm rất dễ xuất hiện.
Các chuyên gia gọi đây là hiện tượng "mua sắm ngẫu hứng" (Impulse Buying). Ban đầu người mua không hề có ý định chọn sản phẩm đó, nhưng sau khi nhìn thấy hoặc cầm thử, họ quyết định đưa vào giỏ hàng.
Chính vì vậy, việc kéo dài quãng đường mua sắm cũng đồng nghĩa với việc tăng số lần khách hàng tiếp xúc với sản phẩm, từ đó nâng cao khả năng phát sinh doanh số.
Không chỉ sữa, nhiều mặt hàng thiết yếu cũng được bố trí tương tự
Chiến lược này không áp dụng riêng với sữa. Trong nhiều siêu thị, bánh mì, rau củ, thịt tươi, đồ đông lạnh hay gia vị cũng được đặt ở các khu vực khác nhau thay vì tập trung cùng một chỗ.
Cách bố trí này khiến khách hàng phải di chuyển qua nhiều lối đi để hoàn thành danh sách mua sắm. Trên đường đi, họ dễ bắt gặp mỹ phẩm, đồ gia dụng, bánh kẹo, nước giải khát hoặc các sản phẩm mới đang được quảng bá. Chỉ cần một vài lần dừng lại quan sát, giá trị đơn hàng có thể tăng lên đáng kể so với dự định ban đầu.
Mọi chi tiết trong siêu thị đều được tính toán
Không chỉ vị trí đặt sữa, nhiều yếu tố khác trong siêu thị cũng được thiết kế dựa trên tâm lý người tiêu dùng. Các sản phẩm có lợi nhuận cao thường nằm ngang tầm mắt để dễ được chú ý. Hàng khuyến mãi thường xuất hiện ở đầu dãy kệ – nơi khách hàng dễ nhìn thấy nhất khi rẽ sang lối đi mới.
Trong khi đó, khu vực gần quầy thanh toán thường bày kẹo, socola, pin, nước uống hoặc những món đồ có giá trị nhỏ. Khi phải xếp hàng chờ đến lượt thanh toán, nhiều người sẽ tiện tay lấy thêm một vài sản phẩm vì cảm thấy số tiền không đáng kể.
Ngay cả xe đẩy trong siêu thị cũng thường có kích thước khá lớn. Một chiếc xe còn nhiều khoảng trống dễ tạo cảm giác "mua thêm cũng không sao", từ đó khiến người tiêu dùng có xu hướng tiếp tục lựa chọn sản phẩm.
Đây là chiến lược kinh doanh chứ không phải sự sắp đặt ngẫu nhiên
Việc đặt sữa ở phía trong cùng không nhằm gây bất tiện mà là một phần trong chiến lược tối ưu hóa doanh thu của ngành bán lẻ. Bằng cách khiến khách hàng đi qua nhiều khu vực hơn, siêu thị có thêm cơ hội giới thiệu sản phẩm, còn người mua cũng dễ khám phá những mặt hàng mới hoặc các chương trình ưu đãi.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa ai cũng sẽ mua quá tay. Nếu chuẩn bị sẵn danh sách trước khi đi siêu thị và chỉ tập trung vào những gì mình cần, người tiêu dùng vẫn có thể kiểm soát tốt chi tiêu và tránh các quyết định mua sắm ngẫu hứng.
Kết luận
Việc sữa thường được đặt ở phía trong cùng của siêu thị là một chiến lược bán lẻ dựa trên nghiên cứu về hành vi tiêu dùng. Càng phải đi qua nhiều quầy hàng, khách hàng càng có nhiều cơ hội tiếp xúc với sản phẩm và dễ phát sinh những quyết định mua ngoài kế hoạch. Một thay đổi nhỏ trong cách bố trí không gian nhưng lại có thể tạo ra khác biệt lớn về doanh thu, đồng thời cho thấy tâm lý mua sắm của con người chịu ảnh hưởng nhiều hơn chúng ta vẫn nghĩ.