Nghiên cứu mới do Đại học Penn State (Mỹ) dẫn đầu cho thấy mức độ hoạt động thể chất trong giai đoạn phát triển có thể ảnh hưởng lâu dài đến hiệu quả vận động. Phát hiện này gợi mở thêm lý do để khuyến khích trẻ em chơi thể thao và vận động thường xuyên ngay từ nhỏ.
Thói quen vận động thời thơ ấu có thể để lại dấu ấn lâu dài đối với cơ thể, không chỉ ở sức mạnh cơ bắp hay sức bền mà còn ở lượng năng lượng cần thiết để di chuyển khi trưởng thành. Đây là kết quả đáng chú ý từ nghiên cứu được công bố trên tạp chí Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences.
Nhóm nghiên cứu do Jonas Rubenson, giáo sư ngành động học tại Đại học Penn State, dẫn đầu đã tiến hành thí nghiệm trên 12 con gà sao non – loài chim đi bằng hai chân, có kiểu di chuyển tương đồng với con người. Từ khi hai tuần tuổi đến lúc 16 tuần tuổi, một nửa số chim được đeo vòng chì ở một chân, với trọng lượng tương đương 4% khối lượng cơ thể. Nhóm còn lại phát triển trong điều kiện tương tự nhưng không mang thêm tải trọng.
Khi những con chim trưởng thành gần hoàn toàn, các nhà khoa học đo mức tiêu hao năng lượng trong ba trạng thái: đứng yên, đi bộ trên máy chạy bộ không mang tải và đi bộ khi đeo vòng chì. Kết quả cho thấy sự khác biệt rõ rệt giữa hai nhóm.
Những con chim không quen mang tải trong giai đoạn phát triển tiêu hao năng lượng nhiều hơn 23% khi đi bộ với vòng chì so với lúc không mang tải. Ngược lại, nhóm được làm quen với trọng lượng bổ sung từ nhỏ có thể di chuyển khi mang tải mà không cần tiêu tốn thêm năng lượng đáng kể. Thậm chí, mức tiêu hao của chúng khi mang vòng chì còn thấp hơn một chút so với lúc đi bộ bình thường.
Theo Rubenson, kết quả cho thấy việc tạo ra những tác động cơ học phù hợp lên chân tay trong giai đoạn phát triển có thể giúp cơ thể thích nghi, từ đó nâng cao hiệu quả vận động về lâu dài.
Dù vậy, nghiên cứu mới chỉ được thực hiện trên chim với số lượng mẫu nhỏ. Chưa thể khẳng định việc mang tải khi còn nhỏ sẽ tạo ra tác động tương tự ở trẻ em hoặc con người nói chung. Cần thêm nghiên cứu để xác định cơ chế thích nghi và cách ứng dụng an toàn.
Tuy nhiên, phát hiện này củng cố tầm quan trọng của việc khuyến khích trẻ vận động thông qua vui chơi, chạy nhảy và tham gia thể thao phù hợp với lứa tuổi. Nếu vận động từ sớm giúp cơ thể sử dụng năng lượng hiệu quả hơn, trẻ có thể có thêm nền tảng thuận lợi để duy trì hoạt động thể chất khi trưởng thành.
Về lâu dài, xây dựng thói quen vận động tích cực không chỉ hỗ trợ sức khỏe tim mạch và thể lực mà còn có thể giúp việc tập luyện trở thành một phần dễ duy trì hơn trong cuộc sống hằng ngày.
