Trước thềm cuộc đối đầu giữa Aston Villa và Paris Saint-Germain tại Salzburg, những "bóng ma" quá khứ lại bủa vây Emery. Đây đã là lần thứ tư ông nỗ lực chạm tay vào chiếc cúp vốn luôn lẩn tránh mình. Emery đã thất bại trong cả ba lần tham dự Siêu cúp trước đó: thua Real Madrid năm 2014, thua Barcelona năm 2015 và gục ngã trước Chelsea trên chấm luân lưu năm 2021.
"Hội chứng cửa dưới" và sự tôn trọng thái quá
Emery không chỉ đơn thuần là người viết lại lịch sử Europa League, vị chiến lược gia này đã chính thức bước chân vào ngôi đền của những nhà cầm quân vĩ đại nhất châu Âu.
Trước ông, chỉ có ba người giành được 5 danh hiệu lớn cấp châu lục: Carlo Ancelotti, Jose Mourinho và huyền thoại Giovanni Trapattoni. Ở tuổi 54, Emery vẫn đang tăng tốc. Với đà này, ông hoàn toàn có cơ hội trở thành HLV giàu thành tích nhất lịch sử các giải đấu châu Âu.
Thế nhưng, lịch sử Siêu cúp lại chống lại ông: trong 61% trường hợp, danh hiệu này thuộc về nhà vô địch Champions League. "Ông vua" của giải đấu hạng hai châu Âu đã ba lần tiến gần chiếc cúp này, nhưng kết quả chỉ là con số không tròn trĩnh.
Vấn đề tâm lý lớn nhất của Emery trong các trận Siêu cúp chính là cách ông tự định vị mình. Ở Europa League, ông là một gã khổng lồ về tinh thần, khiến các học trò tin rằng hệ thống của họ mạnh hơn đẳng cấp cá nhân của đối thủ. Nhưng ở Siêu cúp, khi phía bên kia luôn là nhà đương kim vô địch Champions League, Emery vô thức khoác lên mình "chiếc áo" của kẻ cửa dưới.
Nỗi ám ảnh về sự chuẩn bị cực đoan
Emery là "con tin" của chính sự chuẩn bị kỹ lưỡng đến mức cực đoan. Ngay từ khi bắt đầu sự nghiệp, các cầu thủ đã phải "khổ sở" vì tính tỉ mỉ của ông. Một cựu cầu thủ Almeria từng chia sẻ với The Guardian: "Emery là một gã phiền phức. Các buổi họp lý thuyết kéo dài vô tận với những đoạn video lặp đi lặp lại về phạt góc hay phát bóng. Nó nhàm chán đến mức tôi đã thấy có người ngủ gật."
Sự căng thẳng từ những buổi phân tích video kéo dài hàng giờ đồng hồ được truyền sang các cầu thủ. Thay vì chơi bóng với sự thanh thoát, họ bước ra sân với ý nghĩ duy nhất: "Phải ngăn chặn mối đe dọa chính". Điều này có thể hiệu quả trong một cuộc đấu chiến lược hai lượt trận, nhưng trong một trận chung kết đơn lẻ, sự tôn trọng thái quá dành cho đối thủ chỉ khiến đôi chân các cầu thủ bị "cứng" ngay từ những phút đầu tiên.
Những hiệp một thảm họa và "quân bài tẩy" của đối thủ
Số liệu thống kê từ ba trận Siêu cúp trước đó của Emery chỉ ra một mô thức đáng lo ngại: các đội bóng của ông luôn khởi đầu tệ hại. Năm 2014, Real Madrid của Ancelotti áp đảo hoàn toàn Sevilla. Năm 2015, Barcelona ghi 3 bàn chỉ trong 40 phút đầu. Năm 2021, Chelsea cũng làm chủ hoàn toàn hiệp một.
Cách tiếp cận chiến thuật của Unai vốn được thiết kế để bào mòn đối thủ dần dần trong hiệp hai thông qua những điều chỉnh hệ thống tinh vi. Nhưng các đội bóng lớn tại Champions League luôn biết cách kết liễu trận đấu ngay lập tức. Emery đơn giản là không có đủ thời gian để thích nghi với "Kế hoạch B" khi đối thủ đã dẫn trước và làm chủ cuộc chơi.
Năm 2021, ông đã ở rất gần chiến thắng. Nhưng rồi Thomas Tuchel đã tung Kepa Arrizabalaga vào sân ở phút 119 – một nước đi phá vỡ hoàn toàn sự chuẩn bị tâm lý của Villarreal. Emery, người luôn tính toán mọi kịch bản đến từng giây, đã hoàn toàn bất ngờ trước "quân bài tẩy" này. Kết quả là Villarreal thất bại trên chấm luân lưu và Emery lại trắng tay.
"Món nợ" với PSG và Luis Enrique
Trận chung kết sắp tới với PSG chứa đựng đầy rẫy những duyên nợ cá nhân. Tại PSG, Emery từng bị chỉ trích là thiếu "gen đại gia" và không biết quản lý siêu sao. Tên tuổi của ông cũng gắn liền với thất bại kinh điển 1-6 trước Barca tại Camp Nou. Đánh bại PSG là "nút thắt" lớn nhất mà ông cần tháo gỡ trong sự nghiệp.
Trớ trêu thay, người dẫn dắt Barca tạo nên cuộc lội ngược dòng năm đó chính là Luis Enrique. Cũng chính Enrique đã tước đi chiếc Siêu cúp của Emery trong trận cầu điên rồ 5-4 tại Tbilisi năm 2015. Trong 12 lần đối đầu, Emery chỉ thắng 3. Tuy nhiên, chiến thắng gần nhất tại tứ kết Champions League 2025 là tín hiệu cho thấy Aston Villa có thể giúp ông chấm dứt chuỗi thất bại này.
Cơ hội nào tại Salzburg?
Thách thức cho Emery là việc các trụ cột như Ollie Watkins hay Emi Martinez chỉ vừa trở lại sau kỳ nghỉ hậu World Cup và chưa có phút thi đấu tiền mùa giải nào. Thêm vào đó là sự ra đi của chuyên gia bóng chết Austin MacPhee sang Chelsea – một mất mát lớn cho lối chơi ưu tiên các tình huống dàn xếp của Emery.
Dẫu vậy, đối thủ PSG của Luis Enrique cũng đang trong tình trạng tương tự với dàn sao vừa trở lại sau giải đấu lớn.
Một thất bại thứ tư tại Siêu cúp sẽ vĩnh viễn đóng đinh cái mác "HLV của những giải đấu hạng hai" lên Emery. Nhưng bối cảnh hiện tại đã khác. Emery không còn dẫn dắt một Sevilla bị "hút máu" hay một Villarreal thắt lưng buộc bụng. Aston Villa là một CLB của giải Ngoại hạng Anh giàu có, hùng mạnh và được xây dựng riêng cho ông. Ông có mọi nguồn lực để chơi ở vị thế cửa trên. Nếu không thể phá giải lời nguyền ngay lúc này, thì còn là bao giờ nữa?