TS.BS Trần Thị Hồng Thu, nguyên Phó giám đốc BV Tâm thần Ban ngày Mai Hương cho biết, từng tiếp nhận khám và tư vấn cho nhiều trường hợp bị rối loạn tâm thần vì bị giục lấy vợ. Hay nói cách khác là những người này mắc hội chứng sợ kết hôn.
Điển hình như người đàn ông tên H ở Hà Nội, năm nay hơn 30 tuổi, làm tự do với mức lương khoảng 10 triệu đồng/tháng. Thu nhập không cao, nên tranh thủ thời gian anh H đi chạy xe ôm công nghệ. “Tôi không có thời gian dành cho bản thân”, anh tâm sự.
Áp lực kiếm tiền, cộng với việc bố mẹ, họ hàng giục lấy vợ liên tục khiến anh tỏ vẻ khó chịu vì thời gian dành cho bản thân không có, lấy đâu thời gian tìm hiểu bạn gái để làm quen. Những cuộc gọi ngày càng nhiều, đến mức H chỉ nhìn thấy số điện thoại gia đình là hoảng hốt, tim đập nhanh, mồ hôi đầm đìa. Ban đêm, anh không thể chợp mắt dù cơ thể mệt nhọc, lâu dần có xu hướng tự hành hạ bản thân để nguôi ngoai cảm giác bế tắc giữa việc không muốn kết hôn nhưng vẫn phải làm tròn đạo hiếu.
Rất nhiều người bị rối loạn tâm thần vì người thân giục kết hôn. Ảnh: AI.
Hay một cô gái khác tên T (35 tuổi, ở Thanh Hóa) cũng rơi vào tình trạng tương tự vì bị gia đình bắt kết hôn. T cho biết, sau nhiều mối tình đổ vỡ cô không tin vào đàn ông, vì thế gần 10 năm nay cô không dám yêu, cũng chẳng nghĩ đến chuyện kết hôn dù nhiều người theo đuổi. Trong khi gia đình lại liên tục mai mối khiến cô có thời gian phải tạm thời chặn số điện thoại, lễ Tết cũng chẳng về nhà, tự nhốt mình trong phòng với một tâm trí rối bời, ám ảnh bởi những cuộc điện thoại giục lấy chồng của bố mẹ.
TS.BS Trần Thị Hồng Thu cho biết, với trường hợp nam thanh niên trên, khi tiếp nhận chàng trai xuất hiện buồn nôn, chóng mặt, khó thở, run tay chân khi tham gia các tình huống liên quan hôn nhân gia đình. Người bệnh suy nghĩ tiêu cực, tự ti cho rằng, mình không xứng đáng được yêu và đã từ chối tình cảm của nhiều người. Đặc biệt, anh bị ám ảnh về vấn đề không kiếm được nhiều tiền để lo cho vợ con, nên kiên quyết sống độc thân. Bác sĩ chẩn đoán người bệnh mắc hội chứng sợ kết hôn, chỉ định bằng liệu pháp tâm lý để cải thiện. Còn với cô gái, sau khi hỏi chuyện và thăm khám, bác sĩ chẩn đoán cô bị rối loạn lo âu, trầm cảm nhẹ.
Theo bác sĩ Hồng Thu, hội chứng sợ kết hôn (Gamophobia/Fear of Marriage) là một rối loạn tâm lý, được xếp vào nhóm rối loạn lo âu, ám ảnh sợ hãi, đặc trưng bởi nỗi sợ và lo lắng quá mức liên quan đến việc kết hôn hay gắn kết giữa hai cá thể trong một mối quan hệ lâu dài. Nghiêm trọng hơn, người bệnh có thể có cảm giác hoảng loạn, mất kiểm soát về hành vi và cảm xúc.
Bác sĩ Hồng Thu cho biết, áp lực kinh tế là một trong số nguyên nhân khiến người trẻ ngại kết hôn. Ảnh minh họa.
Theo bác sĩ Thu, khác với những người sợ kết hôn do cảm xúc nhất thời hoặc có thể thay đổi tùy đối phương hoặc môi trường, người mắc hội chứng Gamophobia thường trải qua nỗi sợ kéo dài tối thiểu 6 tháng. Một số đặc điểm nhận biết như bất an, suy nghĩ tiêu cực, cực đoan về các vấn đề liên quan đến kết hôn; mang tâm lý né tránh, phớt lờ; tự ti về bản thân; có xu hướng không muốn yêu đương. Đôi khi, họ sẽ cáu gắt, mất kiểm soát. Ngoài ra, người mắc có thể xuất hiện các triệu chứng như buồn nôn, tim đập nhanh, khó thở, run rẩy, ra mồ hôi.
Tiền sử gia đình như từng chứng kiến bạo lực hồi niên thiếu, hay áp lực gánh nặng kinh tế là một trong số những nguyên nhân dẫn tới hội chứng sợ kết hôn với những người trẻ thời hiện đại. Với bệnh nhân mắc hội chứng sợ kết hôn, một số cách trị liệu như liệu pháp hành vi nhận thức (CBT), tư vấn tâm lý... giúp kiểm soát cảm xúc và suy nghĩ tiêu cực, thay đổi nhận thức theo hướng tích cực đối với những vấn đề liên quan đến kết hôn.
Trường hợp bệnh nhân xuất hiện các biểu hiện của bệnh tâm thần như trầm cảm, rối loạn lo âu, hoảng loạn, có thể cân nhắc sử dụng một số loại thuốc phù hợp, hỗ trợ kiểm soát cảm xúc, tinh thần.
