Măng tây có tên khoa học Asparagus officinalis, có tốc độ phát triển nhanh. Khác với nhiều loại rau phải trồng lại sau mỗi vụ, măng tây có bộ rễ và thân ngầm phát triển dưới đất, từ đó liên tục hình thành các chồi non, nếu chăm sóc đúng kỹ thuật, một lần xuống giống có thể thu hoạch trong nhiều năm.
Thân măng tây dày, xốp, có màu nâu sáng, mọc ngầm dưới đất với nhiều rễ dài, phần thân vươn lên mặt đất có lá hình kim. Hoa măng tây nhỏ, mọc thành nhóm 4-6 hoa ở nách lá, trong khi đó quả có hình cầu, dày và màu đỏ đặc trưng.
Vườn măng tây xanh với những chồi non mọc đều trên luống (Ảnh minh hoạ)
Trước khi trồng măng đây, đầu tiên cần phải cải tạo đất, lên luống, bổ sung phân hữu cơ và kiểm tra độ pH. Người trồng cũng cần phải kiểm soát lượng nước, duy trì độ ẩm phù hợp và mật độ gieo trồng trên diện tích đất. Loại là cây trồng có bộ rễ sâu, măng tây thích hợp với đất tơi xốp, giàu hữu cơ, thoát nước tốt. Nếu đất bị ngập úng sẽ dẫn đến tình trạng phát sinh bệnh ở rễ, trong khi thiếu nước cũng khiến chồi nhỏ, giảm năng suất và chất lượng măng tây.
Là loại cây trồng có tốc độ sinh trưởng nhanh, trong điều kiện thuận lợi, chồi măng tây có thể tăng khoảng 10-15 cm mỗi ngày. Vì vậy, người trồng phải thường xuyên kiểm tra ruộng để thu hái đúng thời điểm. Măng được thu khi chồi còn non, chưa bung lá, kích thước đạt tiêu chuẩn. Nếu để quá lâu, phần ngọn nhanh chóng mở ra, thân cứng hơn và giá trị thương phẩm giảm.
Theo một số người dân, sau khi xuống giống, chỉ khoảng hơn 6 tháng măng tây có thể đạt chiều cao từ 20-30 cm và thu hoạch được. Dù chi phí đầu tư ban đầu của loại cây trồng này tương đối nhiều nhưng sau lứa thu hoạch đầu tiên, nếu chăm sóc đúng kỹ thuật, măng tây có thể kéo dài thời gian sống từ 5-10 năm, mang lại hiệu quả kinh tế cao.
Nông dân thu hái măng tây khi chồi còn non, thẳng và chưa bung ngọn (Ảnh minh hoạ)
Thời lý tưởng để thu hoạch măng tây là từ tháng 3 đến tháng 5 trong năm, năng suất của cây cũng được tăng dần. Để măng tây có nhiều mầm, đạt chất lượng tốt thì người trồng cần đảm bảo môi trường luôn đủ dinh dưỡng, đất có độ tơi xốp cao, thuận lợi để măng vươn chồi đẻ nhánh.
Việc chăm sóc măng tây không quá khó khăn nhưng đòi hỏi phải thường xuyên quan sát, tưới nước vừa đủ, dọn sạch cỏ, tỉa bỏ lá già để ngăn ngừa sâu bệnh gây hại cho măng tây. Khi bước vào thời kỳ khai thác, vì măng tây sinh trưởng nhanh nên việc thu hoạch diễn ra gần như hằng ngày, sau khi thu hoạch thì người trồng bắt đầu phân loại trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ.
Với mức giá dao động từ 70.000 - 100.000 đồng/kg, thời điểm khan hiếm hoặc nhu cầu thị trường lớn, giá măng tây loại 1 lên đến 200.000 đồng/kg mang lại hiệu quả kinh tế cao cho các hộ nông dân. Vì là loại rau giàu dinh dưỡng nên măng tây ngày một được các bà nội trợ tin dùng, nguồn ra của loại cây trồng này tương đối ổn định.
Xét về dưỡng chất của măng tây, loại rau này chứa hàm lượng chất xơ, vitamin A, C, B6, B2, B1 và các khoáng chất thiết yếu như canxi, phốt pho, đồng, sắt. Trong đông y, măng tây có vị ngọt, đắng, tính ôn, tác dụng nhuận phế, trừ ho, lợi đờm. Với những dưỡng chất kể trên, sử dụng măng tây hợp lý giúp hỗ trợ giảm cân, cải thiện hệ tiêu hoá, ngừa táo bón, giảm cholesterol hỗ trợ tim mạch, giúp bảo vệ tế bào khỏi tác hại của các gốc tự do và stress oxy hóa…
Ngoài ra, măng tây cũng có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon từ hấp, luộc đến món xào, ngày càng được ưa chuộng trong các bữa cơm gia đình, hàng quán.
Măng tây là loại rau giàu dinh dưỡng, tốt toàn diện cho sức khoẻ và có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon (Ảnh minh hoạ)
Có thể nói, từ loại rau ít được trồng phổ biến ở Việt Nam trước đây, hiện nay măng tây đã giúp không ít hộ nông dân mở ra hướng trồng trọt mới, vừa khai thác tối đa hiệu quả diện tích đất, vừa cải thiện nguồn thu nhập, vươn lên làm giàu. Dù là loại cây trồng mang đến lợi ích kinh tế lớn nhưng việc trồng măng tây đòi hỏi vào nhiều yếu tố từ giống, điều kiện đất, kỹ thuật, quá trình chăm sóc và thị trường tiêu thụ. Khi đáp ứng được những điều kiện này, khả năng thu hái kéo dài nhiều năm chính là lợi thế lớn giúp măng tây trở thành một trong những cây trồng được người dân quan tâm.
