Bệnh nhân là một người đàn ông 65 tuổi, nhập viện trong tình trạng gù vẹo nghiêm trọng, viêm cột sống dính khớp kéo dài nhiều năm khiến cơ thể gần như gập cứng, không thể nằm thẳng. Đáng nói, bệnh nhân bị sỏi thận, nhưng thận lại nằm ở vị trí bất thường, “chui” sát lên vòm ngực, trong khi các xương sườn chụm hẹp khiến đường tiếp cận viên sỏi gần như bị “khóa kín”.
TS.BS Nguyễn Đình Liên, Trưởng khoa Phẫu thuật Tiết niệu và Nam học nhận định, với ca bệnh này chỉ một sai sót nhỏ trong quá trình tán sỏi qua da cho người bệnh cũng có thể dẫn tới nguy cơ tổn thương màng phổi, chảy máu hoặc thất bại.
Được biết, trước khi nhập viện bệnh nhân đau thắt lưng dữ dội hai bên, cơ thể mệt mỏi kéo dài do tình trạng sỏi thận và sỏi niệu quản gây tắc nghẽn đường tiết niệu. Qua thăm khám và chẩn đoán hình ảnh, các bác sĩ xác định người bệnh bị thận ứ nước do sỏi thận và sỏi niệu quản gây bít tắc. Tuy nhiên, điều khiến ca bệnh trở nên đặc biệt phức tạp chính là tình trạng gù vẹo cột sống nặng tồn tại suốt 18 năm do ảnh hưởng của tai nạn giao thông.
TS Nguyễn Đình Liên nhận định, đây là ca bệnh khó và rất hiếm gặp. Ảnh: BSCC.
“Người bệnh có biến dạng cột sống rất nặng, tư thế nằm gần như không thể thực hiện theo cách thông thường. Đây là yếu tố khiến cả gây mê lẫn phẫu thuật đều tiềm ẩn nhiều nguy cơ”, TS.BS Nguyễn Đình Liên chia sẻ.
Dù khó khăn nhưng bác sĩ Liên và các đồng nghiệp không bỏ cuộc. Các bác sĩ gây mê đã kiên nhẫn với tư thế “gập con tôm” của người bệnh, phải sử dụng ống soi mềm để đặt nội khí quản, một ký thuật đòi hỏi nhiều kinh nghiệm và sự phối hợp chặt chẽ giữa các thành viên trong ekip. Sau khi kiểm soát được gây mê an toàn, một thử thách khác tiếp tục xuất hiện ngay trên bàn mổ.
Theo bác sĩ Nguyễn Đình Liên, với ca bệnh này, ban đầu dự kiến thực hiện phương pháp nội soi ngược dòng để tiếp cận và xử lý viên sỏi niệu quản. Đây là phương pháp ít xâm lấn, thường được ưu tiên trong nhiều trường hợp sỏi đường tiết niệu. Tuy nhiên, khi tiến hành can thiệp, ekip nhận thấy giải phẫu đường niệu quản của người bệnh bị biến dạng nghiêm trọng do cột sống gù vẹo kéo dài. Đường niệu quản gấp góc bất thường khiến việc đưa dụng cụ tiếp cận viên sỏi trở nên cực kỳ khó khăn.
Trước khó khăn trên, TS Nguyễn Đình Liên đã hội chẩn cùng các đồng nghiệp ngay tại phòng mổ và quyết định thay đổi chiến lược điều trị, chuyển sang thực hiện kỹ thuật nội soi tán sỏi qua da. “Đây là một trong những ca bệnh rất hiếm gặp bởi giải phẫu của người bệnh thay đổi gần như hoàn toàn. Mỗi thao tác đều cần được tính toán cực kỳ chính xác để tìm được đường vào bể thận an toàn”, TS.BS Nguyễn Đình Liên cho biết.
Nhờ can thiệp ít xâm lấn, bệnh nhân giảm đau đớn và nhanh hồi phục hơn. Ảnh: BSCC.
Sau nhiều nỗ lực, ekip cuối cùng cũng tạo được đường vào bể thận an toàn. Sau khoảng 10 phút thực hiện tán sỏi, viên sỏi niệu quản 1/3 trên với bề mặt nhám, bám chắc gây tắc nghẽn kéo dài đã được loại bỏ thành công ra ngoài, giải phóng đường tiết niệu bị tắc nghẽn một thời gian dài trước đó.
Theo các bác sĩ, nếu không được can thiệp kịp thời, tình trạng tắc nghẽn kéo dài có thể khiến chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, làm gia tăng nguy cơ nhiễm khuẩn tiết niệu và nhiều biến chứng nguy hiểm khác. Nhờ được xử lý bằng phương pháp ít xâm lấn, người bệnh giảm đáng kể đau đớn sau mổ, hồi phục nhanh hơn và hạn chế tối đa nguy cơ ảnh hưởng chức năng thận.
TS.BS Nguyễn Đình Liên cho biết thêm, đối với những trường hợp có biến dạng giải phẫu phức tạp luôn là thách thức lớn đối với cả ekip gây mê và phẫu thuật. Thành công của ca can thiệp không chỉ đến từ việc làm chủ kỹ thuật chuyên sâu mà còn là sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa trong suốt quá trình điều trị.
