Mang thai là hành trình mà nhiều cặp vợ chồng mong chờ, nhưng không phải ai cũng dễ dàng đón tin vui ngay sau khi bắt đầu kế hoạch có con.
Có những trường hợp hai người duy trì đời sống vợ chồng đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai trong thời gian dài nhưng vẫn chưa thể mang thai. Khi đó, việc thăm khám sớm để tìm nguyên nhân có thể giúp các cặp đôi không bỏ lỡ thời điểm điều trị phù hợp.
Theo Sohu, một phụ nữ 33 tuổi ở Trung Quốc đã rơi vào tình cảnh như vậy. Sau khoảng 2 năm kết hôn và chuẩn bị mang thai nhưng chưa có tin vui, cô đi khám và phát hiện tử cung bị biến dạng nghiêm trọng bởi hàng trăm khối u xơ. Cuối cùng, các bác sĩ đã bóc tách tổng cộng 197 khối u xơ, đồng thời cố gắng bảo tồn khả năng sinh sản cho bệnh nhân.
Sau khi kết hôn, chị Tiểu Ngọc (33 tuổi, tên đã thay đổi) và chồng bắt đầu lên kế hoạch sinh con. Hai người không sử dụng biện pháp tránh thai nhưng suốt một thời gian dài, que thử thai vẫn không xuất hiện hai vạch.
Ban đầu, Tiểu Ngọc không nghĩ vấn đề nghiêm trọng. Tuy nhiên, khi thời gian chờ đợi kéo dài từ vài tháng đến một năm rồi hai năm, tâm lý của cô bắt đầu trở nên nặng nề. Mong muốn có con càng lớn, áp lực càng nhiều khi mỗi kỳ kinh đến lại đồng nghĩa với một lần hy vọng bị dập tắt.
Bệnh nhân 33 tuổi đi khám vì khó có con, kết quả siêu âm gây ngỡ ngàng.
Không chỉ khó mang thai, Tiểu Ngọc còn có một triệu chứng kéo dài là kinh nguyệt ra rất nhiều. Mỗi kỳ kinh, lượng máu mất đi lớn đến mức cô bị thiếu máu nghiêm trọng. Chị thường xuyên mệt mỏi, thiếu sức và tinh thần uể oải.
Sau hai năm chờ đợi, cô quyết định đi khám chuyên sâu để tìm nguyên nhân. Kết quả kiểm tra khiến cả hai vợ chồng bất ngờ: tử cung của Tiểu Ngọc đã bị biến dạng rõ rệt, trong và quanh khoang tử cung xuất hiện dày đặc những khối u có kích thước khác nhau.
Đến bệnh viện siêu âm, các bác sĩ xác định cô mắc u xơ tử cung đa nhân, trong đó nhiều khối u chèn ép khoang tử cung. Đây được xem là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến tình trạng kinh nguyệt ra nhiều, thiếu máu và có thể ảnh hưởng đến khả năng mang thai của Tiểu Ngọc.
Lúc này, bài toán không chỉ đơn giản là “bóc u xơ”. Người bệnh vẫn còn mong muốn sinh con nên mọi quyết định điều trị đều phải tính đến việc bảo tồn tử cung và khả năng sinh sản về sau.
Sau khi được bác sĩ chuyên khoa sinh sản tư vấn, Tiểu Ngọc lựa chọn thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) để tạo và trữ phôi trước, sau đó mới điều trị u xơ. Cách tiếp cận này nhằm chuẩn bị trước nguồn phôi, bởi sau phẫu thuật tử cung cần có thời gian hồi phục trước khi có thể chuyển phôi.
Vài tháng sau, cô hoàn tất việc tạo và trữ phôi. Tuy nhiên, ca phẫu thuật u xơ vẫn là một thử thách lớn bởi số lượng khối u quá nhiều, nhiều khối nằm sâu trong lớp cơ tử cung.
Ê-kíp điều trị phải cân nhắc đồng thời hai yếu tố: loại bỏ càng nhiều khối u càng tốt nhưng không làm tổn thương quá mức cấu trúc tử cung. Đặc biệt, nội mạc tử cung là nơi phôi làm tổ nên việc bảo vệ lớp mô này có ý nghĩa quan trọng đối với kế hoạch mang thai sau đó.
197 khối u xơ được lấy ra sau ca phẫu thuật, bảo tồn khả năng sinh sản cho bệnh nhân.
Các bác sĩ quyết định thực hiện nội soi buồng tử cung kết hợp phẫu thuật bóc u xơ qua đường bụng. Do Tiểu Ngọc vốn thiếu máu nặng, ê-kíp cũng chuẩn bị phương án kiểm soát chảy máu trong quá trình phẫu thuật.
Trong ca mổ, các bác sĩ phải kiểm tra kỹ từng vùng tử cung, tìm kiếm cả những khối u nhỏ nằm sâu trong lớp cơ. Sau nhiều giờ phẫu thuật, tổng cộng 197 khối u xơ với kích thước khác nhau được bóc tách.
Theo bác sĩ điều trị, những trường hợp có trên 100 khối u xơ đã tương đối hiếm gặp trong thực tế lâm sàng và đây là trường hợp có số lượng khối u nhiều nhất mà ông từng gặp.
May mắn, Tiểu Ngọc hồi phục thuận lợi sau phẫu thuật. Sau khoảng 3 tháng, chu kỳ kinh nguyệt trở lại bình thường, tình trạng thiếu máu được cải thiện rõ rệt khi hemoglobin tăng từ 63 lên 128 g/L. Kết quả siêu âm cũng không phát hiện khối u xơ còn sót lại.
Với người phụ nữ 33 tuổi, hành trình tìm con kéo dài hai năm cuối cùng đã có thêm một cơ hội mới. Sau khi tử cung được điều trị và có thời gian hồi phục, những phôi đã trữ trước đó có thể trở thành bước tiếp theo trong kế hoạch làm mẹ của cô.
Trường hợp này cũng là lời nhắc với những cặp vợ chồng đã chủ động mang thai trong thời gian dài nhưng chưa thành công: thay vì tiếp tục chờ đợi hoặc tự tìm cách điều trị, việc thăm khám cả hai vợ chồng có thể giúp xác định nguyên nhân và lựa chọn hướng xử trí phù hợp hơn.
Ảnh hưởng của u xơ tử cung đến khả năng thụ thai
U xơ tử cung là một trong những bệnh lý phụ khoa khá phổ biến ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Phần lớn u xơ lành tính và nhiều phụ nữ vẫn có thể mang thai, sinh con bình thường.
Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp u xơ đều giống nhau. Vị trí, kích thước, số lượng khối u và mức độ ảnh hưởng đến buồng tử cung mới là những yếu tố quan trọng khi đánh giá khả năng sinh sản.
- U xơ không đồng nghĩa với vô sinh: Nhiều phụ nữ có u xơ nhưng vẫn thụ thai tự nhiên và sinh con khỏe mạnh. Vì vậy, khi phát hiện u xơ, không nên mặc định rằng bệnh sẽ khiến mình mất khả năng làm mẹ.
- Vị trí khối u rất quan trọng: Những khối u phát triển lồi vào trong buồng tử cung, còn gọi là u xơ dưới niêm mạc, có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng thụ thai và quá trình phôi làm tổ. Đây là nhóm u xơ thường được các bác sĩ đặc biệt lưu ý khi đánh giá tình trạng hiếm muộn.
- U xơ nằm trong lớp cơ tử cung cũng có thể ảnh hưởng: Một số khối u nằm trong thành tử cung nếu có kích thước lớn hoặc làm biến dạng khoang tử cung có thể ảnh hưởng đến khả năng mang thai. Tuy nhiên, mức độ tác động không giống nhau ở từng người và cần được đánh giá bằng siêu âm hoặc các phương pháp chẩn đoán hình ảnh phù hợp.
- Có thể gây kinh nguyệt nhiều và thiếu máu: U xơ, đặc biệt khi nằm gần hoặc lồi vào khoang tử cung, có thể khiến kinh nguyệt ra nhiều hoặc kéo dài. Nếu tình trạng này kéo dài, người bệnh có thể bị thiếu máu, mệt mỏi và ảnh hưởng đến sức khỏe trước khi mang thai.
- U xơ có thể liên quan đến một số vấn đề trong thai kỳ: Ở một số phụ nữ, u xơ có thể làm tăng nguy cơ đau do thoái hóa u, ngôi thai bất thường, sinh non hoặc một số biến chứng khác. Tuy nhiên, nguy cơ cụ thể phụ thuộc vào vị trí, kích thước, số lượng khối u và tình trạng của từng thai kỳ.
- Không phải cứ có u xơ là phải phẫu thuật: Nếu khối u nhỏ, không gây triệu chứng và không ảnh hưởng đến khoang tử cung, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi định kỳ thay vì can thiệp ngay. Ngược lại, trường hợp u xơ gây triệu chứng nặng, làm biến dạng buồng tử cung hoặc được xác định có liên quan đến vấn đề sinh sản có thể cần điều trị.
- Người đang mong con nên được đánh giá trước khi điều trị: Việc lựa chọn phương pháp điều trị cần tính đến mong muốn sinh con trong tương lai. Một số phương pháp có thể phù hợp với người không còn nhu cầu sinh sản nhưng không phải lựa chọn tối ưu cho phụ nữ đang muốn bảo tồn khả năng mang thai.
- Nếu đã cố gắng mang thai nhưng chưa thành công, nên đi khám: Với các cặp vợ chồng quan hệ đều đặn, không sử dụng biện pháp tránh thai nhưng chưa có thai sau 12 tháng, phụ nữ dưới 35 tuổi thường được khuyến nghị bắt đầu đánh giá hiếm muộn. Với phụ nữ từ 35 tuổi trở lên, nên đi khám sau 6 tháng cố gắng mang thai không thành công; người trên 40 tuổi có thể cần được đánh giá sớm hơn.
- Không nên tự điều trị u xơ: Thuốc, thực phẩm bổ sung hay các phương pháp truyền miệng không thể thay thế việc đánh giá của bác sĩ. Đặc biệt, phụ nữ đang mong con cần được bác sĩ sản phụ khoa hoặc chuyên gia hỗ trợ sinh sản xem xét toàn diện trước khi quyết định theo dõi, điều trị hay can thiệp phẫu thuật.
Điều quan trọng nhất là u xơ tử cung không phải “án tử” đối với khả năng làm mẹ. Với những trường hợp được phát hiện sớm và đánh giá đúng vị trí, kích thước cũng như mức độ ảnh hưởng của khối u, bác sĩ có thể xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp, đồng thời cân nhắc bảo tồn khả năng sinh sản cho người bệnh.
