Vô sinh nam có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, từ chất lượng tinh trùng, rối loạn hormone cho đến những bất thường ở cơ quan sinh sản. Không ít trường hợp chỉ được phát hiện khi một người đàn ông trưởng thành bắt đầu kiểm tra sức khỏe sinh sản và thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu.
Thậm chí, quá trình tìm nguyên nhân vô sinh đôi khi còn đưa bác sĩ đến những phát hiện bất ngờ về chính cơ thể người bệnh.
Một chàng trai 24 tuổi ở Ấn Độ là trường hợp như vậy. Đi khám vì mãi chưa thể có con, anh không ngờ kết quả kiểm tra lại hé lộ một bất thường cực hiếm: bên trong cơ thể có một tử cung, trong khi cả hai tinh hoàn đều nằm sâu trong ổ bụng.
Câu chuyện chàng trai 24 tuổi phát hiện có tử cung trong cơ thể, thu hút sự chú ý.
Theo Sohu, ban đầu nam bệnh nhân được chỉ định làm tinh dịch đồ. Kết quả cho thấy anh không có tinh trùng trong tinh dịch. Khi kiểm tra thể chất, bác sĩ tiếp tục phát hiện một dấu hiệu bất thường: không thể sờ thấy tinh hoàn trong bìu.
Từ những kết quả này, ê-kíp y tế tiến hành thêm các xét nghiệm chuyên sâu. Phân tích nhiễm sắc thể cho thấy người đàn ông mang bộ nhiễm sắc thể XY, phù hợp với kiểu nhiễm sắc thể thường gặp ở nam giới. Thế nhưng, hình ảnh siêu âm và chụp cộng hưởng từ (MRI) sau đó mới thực sự khiến các bác sĩ bất ngờ.
Bên trong vùng chậu của bệnh nhân xuất hiện một tử cung phát triển, cùng các cấu trúc liên quan. Hai tinh hoàn cũng được tìm thấy trong ổ bụng thay vì nằm trong bìu như bình thường.
Sau khi hội chẩn, các bác sĩ xác định bệnh nhân mắc hội chứng tồn tại ống Müller (Persistent Müllerian Duct Syndrome - PMDS), một tình trạng phát triển giới tính bẩm sinh rất hiếm gặp.
Theo bác sĩ nam khoa Chirag Bhandari, y văn thế giới mới ghi nhận vài trăm trường hợp mắc hội chứng này. Người mắc PMDS thường có nhiễm sắc thể XY và cơ quan sinh dục ngoài mang đặc điểm nam giới, nhưng một số cấu trúc bên trong cơ thể vốn phải thoái triển trong quá trình phát triển bào thai lại tiếp tục tồn tại.
Ảnh minh hoạ.
Thông thường, trong quá trình phát triển của thai nhi nam, tinh hoàn sản xuất hormone chống Müller (AMH). Hormone này giúp các ống Müller thoái triển, từ đó ngăn sự hình thành tử cung và các cơ quan sinh sản nữ bên trong.
Tuy nhiên, nếu hormone không được sản xuất đầy đủ hoặc cơ thể không đáp ứng thích hợp với hormone này, những cấu trúc đáng lẽ biến mất có thể tiếp tục tồn tại.
Đó cũng là lý do một người có thể sống với đặc điểm sinh dục ngoài của nam giới từ nhỏ nhưng không hề biết bên trong cơ thể mình vẫn có tử cung.
Với chàng trai 24 tuổi, việc cả hai tinh hoàn nằm trong ổ bụng trong thời gian dài được cho là có liên quan đến tình trạng không có tinh trùng. Quá trình sản xuất tinh trùng cần môi trường có nhiệt độ thấp hơn nhiệt độ trung tâm của cơ thể. Khi tinh hoàn không xuống bìu mà nằm trong ổ bụng, nhiệt độ cao hơn có thể ảnh hưởng đến quá trình sinh tinh.
Tuy nhiên, các bác sĩ cho biết vô sinh ở người mắc PMDS không nhất thiết chỉ xuất phát từ nhiệt độ. Những bất thường về cấu trúc đường sinh dục, tinh hoàn ẩn, mào tinh hoặc hệ thống dẫn tinh cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
Mắc hội chứng PMDS cũng không đồng nghĩa người bệnh chắc chắn mất hoàn toàn khả năng có con. Khả năng sinh sản còn phụ thuộc vào chức năng tinh hoàn và việc có tinh trùng sống hay không.
Trong một số trường hợp, nếu tinh dịch không có tinh trùng, bác sĩ có thể cân nhắc lấy tinh trùng trực tiếp từ tinh hoàn để phục vụ các phương pháp hỗ trợ sinh sản.
Với bệnh nhân này, sau khi đánh giá tình trạng, các bác sĩ quyết định thực hiện phẫu thuật nội soi để loại bỏ tử cung và hai tinh hoàn nằm trong ổ bụng.
Ảnh minh hoạ.
Quyết định trên không chỉ liên quan đến vấn đề sinh sản mà còn xuất phát từ những nguy cơ sức khỏe lâu dài. Tinh hoàn ẩn trong ổ bụng có nguy cơ gặp các biến chứng nghiêm trọng, trong đó có ung thư tinh hoàn.
Theo bác sĩ tiết niệu Susheel Kharbanda, kết quả xét nghiệm mô sau phẫu thuật cho thấy tinh hoàn trái xuất hiện GCNIS - một tổn thương tiền ung thư có khả năng tiến triển thành ung thư tinh hoàn. Tinh hoàn phải bị teo nghiêm trọng nhưng không phát hiện tổn thương tương tự.
Phát hiện này khiến ca bệnh càng trở nên đáng chú ý. Bởi nếu người đàn ông không đi khám vì vấn đề vô sinh, những bất thường bên trong cơ thể có thể tiếp tục tồn tại mà không được phát hiện.
Các chuyên gia cho rằng trường hợp này cũng cho thấy vô sinh nam đôi khi không đơn giản chỉ là câu chuyện về số lượng hay chất lượng tinh trùng. Đằng sau một kết quả tinh dịch đồ bất thường có thể là những vấn đề về cơ quan sinh sản, hormone hoặc bất thường phát triển đã tồn tại từ khi còn trong bụng mẹ.
Điều đặc biệt ở chàng trai 24 tuổi là anh chỉ đi tìm lời giải cho việc không thể có con, nhưng cuối cùng lại phát hiện một bí mật đã nằm trong cơ thể mình suốt nhiều năm: một tử cung chưa từng được biết đến và hai tinh hoàn chưa bao giờ xuống đúng vị trí.
Ca bệnh hiếm gặp này cho thấy với những trường hợp vô sinh không rõ nguyên nhân, việc kiểm tra chuyên sâu đôi khi có thể giúp bác sĩ phát hiện những bất thường mà một xét nghiệm thông thường khó có thể nhận ra.
