Mướp là loại thực phẩm được nhiều người yêu thích nhờ chứa nhiều nước, ít calo và dễ chế biến, rất phù hợp cho bữa ăn mùa hè. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, cách lựa chọn và chế biến mướp cũng ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe, đặc biệt là chức năng thận.
Một trong những sai lầm phổ biến là nhiều người thích chọn những quả mướp già, kích thước lớn vì cho rằng nhiều thịt và tiết kiệm hơn. Thực tế, mướp càng già thì phần xơ càng cứng, khó tiêu hóa hơn và hàm lượng một số hợp chất tự nhiên cũng thay đổi. Nếu ăn thường xuyên, đặc biệt với người lớn tuổi hoặc người có hệ tiêu hóa yếu, loại mướp này có thể gây đầy bụng, khó tiêu hoặc táo bón.
Các chuyên gia cho rằng hệ tiêu hóa và thận có mối liên hệ mật thiết với nhau. Khi hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, quá trình đào thải chất cặn bã trong cơ thể cũng bị ảnh hưởng, từ đó làm tăng áp lực lên thận. Ngoài ra, mướp già còn chứa lượng axit oxalic cao hơn. Nếu hấp thụ quá nhiều trong thời gian dài, chất này có thể kết hợp với canxi tạo thành cặn lắng, không tốt cho thận.
Vì vậy, nên ưu tiên chọn mướp non để chế biến món ăn hàng ngày. Mướp non thường mềm, nhiều nước, dễ tiêu hóa và chứa ít axit oxalic hơn, giúp giảm gánh nặng cho cơ thể.
Bên cạnh việc chọn nguyên liệu, cách chế biến cũng rất quan trọng. Nhiều người thích xào mướp nhanh hoặc ăn hơi tái để giữ độ giòn, tuy nhiên việc nấu chưa chín kỹ có thể khiến một số chất khó tiêu hóa chưa được phân hủy hoàn toàn. Quá trình nấu chín giúp làm mềm chất xơ, giảm bớt axit oxalic và hạn chế nguy cơ vi khuẩn còn tồn tại trong thực phẩm.
Theo các chuyên gia, việc chế biến kỹ ở nhiệt độ phù hợp còn giúp cơ thể hấp thụ dưỡng chất tốt hơn, đặc biệt với người trung niên, người cao tuổi hoặc người có chức năng tiêu hóa và thận kém. Tuy nhiên, cũng không nên nấu quá lâu vì có thể làm mất một phần vitamin và ảnh hưởng đến hương vị món ăn.
Ngoài cách lựa chọn và chế biến, việc kết hợp mướp với các thực phẩm khác cũng là điều nhiều người thường bỏ qua. Mướp vốn có tính mát nên vào mùa hè, không ít người thích ăn cùng các món lạnh như salad, nước đá hoặc đồ uống ướp lạnh để giải nhiệt. Tuy nhiên, nếu duy trì thói quen này trong thời gian dài có thể ảnh hưởng không tốt đến hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng thể.
Theo các chuyên gia, việc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm lạnh dễ khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém hiệu quả, làm chậm quá trình tiêu hóa và trao đổi chất. Khi thức ăn lưu lại trong cơ thể lâu hơn, áp lực đào thải chất cặn bã cũng tăng lên, từ đó gián tiếp ảnh hưởng đến chức năng thận. Điều này đặc biệt dễ xảy ra ở những người uống ít nước hoặc có vấn đề về chuyển hóa.
Một số khảo sát dinh dưỡng cũng cho thấy những người có thói quen ăn nhiều đồ lạnh trong thời gian dài thường có chỉ số liên quan đến chức năng thận biến động rõ hơn, nhất là trong thời tiết nóng bức. Tuy nhiên, nguyên nhân không nằm ở bản thân quả mướp mà chủ yếu đến từ cách kết hợp thực phẩm chưa hợp lý.
Để cân bằng hơn, nhiều chuyên gia khuyên nên chế biến mướp cùng các nguyên liệu có tính ấm như gừng, tỏi hoặc hạn chế dùng kèm đồ uống quá lạnh. Những thay đổi nhỏ trong thói quen ăn uống hàng ngày có thể giúp hệ tiêu hóa hoạt động ổn định hơn và giảm áp lực cho cơ thể.
Các chuyên gia cũng nhấn mạnh rằng sức khỏe không đến từ một thay đổi tức thời mà là kết quả của việc duy trì những thói quen ăn uống hợp lý trong thời gian dài. Chỉ cần điều chỉnh đúng cách, cơ thể sẽ dần phản hồi tích cực và khỏe mạnh hơn.
