Trong nỗ lực xóa bỏ hình ảnh về một đội bóng thận trọng, Mikel Arteta đã trình làng một hệ thống chiến thuật táo bạo khi Arsenal hành quân đến sân Etihad.
Dù đã có những khoảnh khắc áp đảo và khiến Manchester City lúng túng, nhưng sự hụt hơi trong hiệp hai cùng bản lĩnh của thầy trò Pep Guardiola khiến kế hoạch của Pháo thủ phá sản.
Hãy cùng đi sâu vào những thay đổi chiến thuật mang tính bước ngoặt và các con số thống kê đáng chú ý của trận đại chiến này.
1 - Declan Rice khóa chặt Rodri
Điểm nhấn đáng chú ý nhất trong cách tiếp cận của Mikel Arteta chính là vai trò của Declan Rice. Thay vì chơi lùi sâu để bảo vệ hàng phòng ngự như thường lệ, Rice được giao nhiệm vụ kèm người 1-1 đối với Rodri, linh hồn trong lối chơi của Man City.
Hình ảnh Rice trở thành cầu thủ dâng cao nhất bên phía Arsenal khi không có bóng là một sự thay đổi gây ngạc nhiên lớn cho giới chuyên môn.
Chiến thuật này nhằm mục đích cắt đứt sợi dây liên lạc quan trọng nhất trong hệ thống luân chuyển bóng của Pep Guardiola. Ngay cả khi Rodri lùi sâu về tận vòng cấm đội nhà, Declan Rice vẫn kiên trì bám đuổi.
Bản đồ nhiệt sau trận đấu cho thấy Rice hoạt động chủ yếu ở khu vực 1/3 cuối sân đối phương và lệch trái, khác hẳn với vị trí trung tâm thường thấy. Kết hợp với sự xông xáo của Martin Odegaard trong việc ngăn chặn Bernardo Silva, Arsenal khiến Man City trải qua hiệp một khó khăn.
Thống kê chỉ ra rằng, trong hiệp thi đấu đầu tiên, Man City chỉ có vỏn vẹn 12 lần xâm nhập khu vực 1/3 cuối sân, trong khi con số này của Arsenal lên tới 23. Chính lối chơi pressing tầm cao hung phấn này đã dẫn đến bàn gỡ hòa của Kai Havertz, minh chứng cho sự hiệu quả tạm thời của Arteta.
2 - Cuộc đấu tay đôi nơi hàng phòng ngự: Saliba và Gabriel
Để có thể dâng cao đội hình pressing, Arteta buộc phải tin tưởng vào khả năng phòng ngự 1-1 của các trung vệ.
William Saliba được giao nhiệm vụ đối đầu trực tiếp với Erling Haaland. Với tốc độ và sức mạnh thể chất tuyệt vời, Saliba thực hiện tốt công việc của mình trong hiệp một, khiến tiền đạo người Na Uy gần như "mất tích".
Trong khi đó, Gabriel Magalhaes lại được đẩy lên cao để theo sát Rayan Cherki. Pep Guardiola sau trận đấu đã phải thốt lên rằng: "Gabriel đã nhảy một quãng đường tới hơn 70m để theo sát Cherki".
Ý đồ của Arteta rất rõ ràng khi chia để trị, cô lập các ngòi nổ của Man City bằng những cuộc đấu tay đôi rát trên khắp mặt sân.
Tuy nhiên, đây cũng chính là "con dao hai lưỡi". Gabriel dù rất nỗ lực nhưng đã bộc lộ sai lầm khi để Cherki vượt qua trong tình huống dẫn đến bàn mở tỷ số của Man City.
3 - Sự chuyển dịch quyền lực trong hiệp hai
Giống như kịch bản tại trận chung kết Carabao Cup hồi tháng trước, bước ngoặt của trận đấu lại xảy đến sau giờ nghỉ.
Arsenal, sau 45 phút tiêu tốn quá nhiều thể lực cho lối chơi pressing cường độ cao, đã bắt đầu bộc lộ những khoảng trống. Khi nguồn năng lượng suy giảm, hệ thống kèm người của họ không còn duy trì được sự chặt chẽ cần thiết.
Man City, với bản lĩnh của mình, đã nhanh chóng lấy lại quyền kiểm soát. Rodri bắt đầu thoát khỏi sự đeo bám của Rice và làm chủ khu trung tuyến. Các số liệu thống kê trong hiệp hai cho thấy một sự áp đảo tuyệt đối từ phía đội chủ nhà.
Sự thay đổi này khiến khung thành của David Raya liên tục rơi vào tình trạng báo động. Khi Arsenal lùi sâu và mệt mỏi, không gian để Rodri điều tiết trận đấu càng trở nên thênh thang.
4 - Đòn kết liễu và sự mất bình tĩnh của Gabriel
Một chi tiết chiến thuật nhỏ nhưng mang tính quyết định trong hiệp hai là việc Erling Haaland chủ động di chuyển sang phía Gabriel thay vì đối đầu với Saliba. Sự thay đổi này đã mang lại hiệu quả tức thì khi tiền đạo người Na Uy vượt qua sự truy cản của trung vệ người Brazil để ghi bàn thắng ấn định tỉ số.
Trái ngược với sự điềm tĩnh của Saliba, Gabriel đã đánh mất sự kiểm soát trong những phút cuối. Tình huống anh suýt phải nhận thẻ đỏ sau hành vi va chạm với Haaland là biểu tượng cho sự bất lực của Arsenal trước sức ép khổng lồ mà Man City tạo ra.
Dù Arteta đã mang đến một hơi thở mới, một sự dũng cảm đáng khen ngợi, nhưng khoảng cách về chiều sâu đội hình và khả năng điều chỉnh nhịp độ trận đấu vẫn là rào cản khiến Arsenal chưa thể lật đổ được "đế chế" của Pep Guardiola.
Trận thua này để lại nhiều bài học cho Arsenal. Họ đã chứng minh mình có thể chơi sòng phẳng với Man City về mặt chiến thuật, nhưng để duy trì cường độ đó trong suốt 90 phút tại Etihad lại là một câu chuyện hoàn toàn khác.