Nhiều người có thói quen vo đậu rồi cho thẳng vào nồi vì nghĩ đậu đen chỉ cần nấu lâu là mềm. Cách này không hẳn sai, nhưng có thể khiến thời gian nấu kéo dài, hạt chín không đều và một số người dễ cảm thấy đầy bụng sau khi ăn.
Ngâm đậu đen trước khi nấu có tác dụng gì?
1. Giúp đậu nhanh mềm hơn
Hạt đậu đen khô có cấu trúc khá cứng vì đã mất phần lớn lượng nước trong quá trình bảo quản. Khi ngâm, nước từ từ thấm vào bên trong hạt, giúp đậu bắt đầu quá trình hút ẩm và nở ra.
Nhờ vậy, khi đưa lên bếp, nhiệt dễ tác động vào phần bên trong hơn. Đậu thường nhanh mềm hơn đáng kể so với việc nấu trực tiếp từ hạt khô.
Điều này đặc biệt hữu ích khi nấu chè hoặc nước đậu đen bằng nồi thông thường. Ngâm trước không chỉ tiết kiệm thời gian mà còn giúp giảm thời gian phải đun trên bếp.
2. Đậu chín đều, ít gặp tình trạng ngoài nát trong vẫn cứng
Một vấn đề khá phổ biến khi nấu đậu không ngâm là hạt có thể chín không đồng đều. Có hạt đã mềm nhừ nhưng có hạt vẫn còn sượng ở bên trong, nhất là khi đậu được bảo quản lâu hoặc kích thước các hạt không đồng đều.
Khi đã được ngậm đủ nước trước đó, hạt đậu mềm dần từ trong ra ngoài trong quá trình nấu. Thành phẩm vì thế thường đồng đều hơn, đặc biệt khi dùng để nấu chè.
Nếu thích đậu đen nguyên hạt, bở nhưng không nát, bước ngâm càng đáng để thực hiện.
3. Có thể giúp đậu dễ tiêu hóa hơn
Đậu đen cũng như nhiều loại đậu khác chứa các carbohydrate khó tiêu hóa, trong đó có một số oligosaccharide có thể được vi khuẩn đường ruột lên men và tạo khí.
Vì vậy, một số người ăn nhiều đậu có thể cảm thấy đầy hơi hoặc khó chịu. Ngâm đậu, sau đó đổ bỏ nước ngâm và nấu bằng nước mới có thể làm giảm một phần các chất hòa tan trong nước, từ đó có thể giúp món đậu dễ chịu hơn với một số người.
Tuy nhiên, không nên hiểu rằng ngâm đậu sẽ loại bỏ hoàn toàn tình trạng đầy hơi. Cơ địa mỗi người khác nhau và lượng đậu ăn vào cũng có ảnh hưởng.
Đậu đen giống nhiều loại hạt có thành phần chống nảy mầm tự nhiên. Khi gặp nước, chúng được phân giải. Những thành phần này không tốt cho cơ thể con người vì có thể kìm chế hấp thu một số loại dinh dưỡng. Bởi thế ngâm đậu trước khi nấu còn là một cách để tốt hơn cho sức khỏe. Nhiều người chủ quan cho rằng vì nấu nhiều lần không ngâm có bị làm sao đâu.
4. Giúp loại bỏ những hạt đậu kém chất lượng
Đây là lợi ích rất thực tế nhưng nhiều người lại bỏ qua.
Trong quá trình ngâm, những hạt bị sâu mọt, lép, đổi màu bất thường hoặc có dấu hiệu hư hỏng sẽ dễ dàng được phát hiện để loại bỏ. Một số hạt nổi lên trên mặt nước cũng có thể là hạt lép hoặc có chất lượng kém.
Trước khi ngâm, nên nhặt bỏ sạn, hạt mốc, hạt đổi màu bất thường rồi mới vo nhẹ và ngâm. Nếu đậu có mùi lạ, mùi mốc hoặc xuất hiện dấu hiệu hư hỏng thì không nên tiếc mà tiếp tục sử dụng.
Ngâm đậu đen bao lâu là hợp lý?
Với cách ngâm thông thường, có thể ngâm đậu đen khoảng 6–8 giờ hoặc để qua đêm. Đây là khoảng thời gian thuận tiện nếu muốn sáng hôm sau nấu đậu.
Nếu thời tiết nóng, không nên để đậu ngâm ở nhiệt độ phòng quá lâu vì nước ngâm có thể lên men, xuất hiện mùi chua hoặc làm chất lượng đậu giảm. Khi cần ngâm lâu, nên cho vào ngăn mát tủ lạnh.
Sau khi ngâm, nên đổ bỏ nước ngâm, rửa lại đậu rồi nấu bằng nước sạch. Cách làm này cũng giúp món đậu có mùi vị dễ chịu hơn.
Không có thời gian ngâm thì có nấu đậu trực tiếp được không?
Ngoài ra, không nên cho quá nhiều đậu vào một lần rồi bảo quản quá lâu sau khi nấu. Đậu đã ngâm hoặc đã nấu cần được bảo quản đúng cách, đặc biệt nếu muốn dùng trong nhiều ngày.
Một lưu ý nhỏ nhưng rất đáng nhớ
Nếu nấu nước đậu đen để uống, không nên vì thấy nước có màu đậm mà nghĩ rằng càng đậm càng tốt. Điều quan trọng vẫn là đậu sạch, không mốc, được nấu chín và sử dụng với lượng phù hợp.
Đậu đen là thực phẩm giàu chất xơ và protein thực vật, nhưng ăn quá nhiều trong một lần có thể khiến một số người đầy bụng. Vì vậy, hãy bắt đầu với lượng vừa phải và theo dõi phản ứng của cơ thể.
Quan trọng nhất là ngâm đúng cách: chọn đậu sạch, nhặt bỏ hạt hỏng, ngâm đủ thời gian, không để quá lâu ở nhiệt độ phòng, sau đó đổ nước ngâm và rửa lại trước khi nấu. Một bước nhỏ nhưng nếu làm đúng sẽ giúp món đậu ngon và an tâm hơn.
