Những giao dịch chuyển khoản dưới đây dễ bị đưa vào "tầm ngắm" kiểm tra. Để tránh rắc rối pháp lý, yếu tố quan trọng mà chúng ta cần đảm bảo khi thực hiện các giao dịch chuyển tiền là đáp ứng điều kiện thanh toán hợp lý.
Thông tư 25/2025/TT-NHNN có quy định nêu rõ cơ quan chức năng sẽ đặc biệt chú ý đến các dấu hiệu đáng ngờ có thể khiến một tài khoản ngân hàng vị kiểm tra khắt khe.
Theo đó, từ năm 2026, ngân hàng sẽ rà soát, xác minh một số giao dịch chuyển khoản có dấu hiệu bất thường theo cơ chế kiểm soát rủi ro nhằm phòng ngừa nguy cơ lừa đảo, rửa tiền và gian lận tài chính.
Khoản 1 Điều 13 Thông tư 25/2025/TT-NHNN có quy định Phụ lục Danh sách khách hàng cá nhân mở và sử dụng tài khoản thanh toán nghi ngờ liên quan gian lận, lừa đảo, vi phạm pháp luật. Theo đó, 08 lý do giao dịch chuyển khoản đáng ngờ, dễ bị kiểm tra được ghi rõ tại chỉ tiêu [19] Phụ lục. Cụ thể:
- Thông tin trong hồ sơ tài khoản thanh toán của tổ chức không trùng khớp với thông tin của tổ chức trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp
- Thông tin trong hồ sơ mở tài khoản thanh toán của người đại diện hợp pháp không trùng khớp với thông tin của cá nhân đó trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
- Tài khoản thanh toán nằm trong danh sách được quảng cáo, mua, bán, trao đổi trên các website, hội nhóm trên không gian mạng.
- Tổ chức/tài khoản thanh toán/người đại diện hợp pháp của tổ chức thuộc danh sách cảnh báo của Ngân hàng Nhà nước, Cơ quan Công an hoặc các cơ quan có thẩm quyền khác.
- Tài khoản thanh toán có giao dịch thanh toán nhưng không thể liên hệ được với khách hàng.
- Tài khoản thanh toán nhận tiền từ nhiều tài khoản thanh toán khác nhau và được chuyển đi hoặc rút ra ngay trong thời gian rất ngắn (không để lại số dư hoặc để lại rất ít).
- Tài khoản thanh toán phát sinh giao dịch bất thường (giá trị, số lượng, tần suất, thời gian, địa điểm giao dịch bất thường; không phù hợp với ngành nghề kinh doanh, lịch sử giao dịch của tổ chức).
- Tài khoản thanh toán có hơn 03 giao dịch nhận tiền từ các tài khoản thanh toán nằm trong danh sách có dấu hiệu nghi ngờ liên quan đến lừa đảo, gian lận, giả mạo,...
Nghị định 320/2025/NĐ-CP cũng quy định chặt chẽ hơn về điều kiện xác định chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Về cơ bản, mọi khoản chi thực tế phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh đều có thể khấu trừ. Đặc biệt, chi phí cho hoạt động nghiên cứu và phát triển có thể được trừ tối đa lên đến 200% nếu đảm bảo doanh nghiệp không bị lỗ sau khi áp dụng. Tuy nhiên, doanh nghiệp phải có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp lệ theo quy định của pháp luật. Đây là điều kiện quan trọng, tiên quyết.
Doanh nghiệp được phép sử dụng bảng kê thu mua thay cho hóa đơn đỏ đối với việc thu mua hàng hóa đặc thù như nông lâm thủy sản, đồ thủ công, phế liệu hoặc tài sản trực tiếp từ người dân. Lưu ý, bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt với mọi khoản chi từ 5 triệu đồng trở lên. Quy định thanh toán không tiền mặt vẫn được áp dụng triệt để nếu doanh nghiệp mua hàng dưới 5 triệu đồng nhưng cộng dồn nhiều lần trong ngày từ một đối tác vượt quá hạn mức này. Nếu vi phạm, phần giá trị này sẽ bị loại khỏi chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.
