Một nghiên cứu quốc tế đăng trên tạp chí The Lancet Healthy Longevity phát hiện nam giới có nồng độ testosterone thấp có xu hướng đối mặt với nguy cơ tử vong do ung thư cao hơn trong những năm tiếp theo. Kết quả đặt ra vấn đề đáng chú ý về vai trò của hormone sinh dục nam trong việc đánh giá sức khỏe tổng thể, đặc biệt khi bước vào tuổi trung niên và cao tuổi.
Testosterone thường được biết đến là hormone quan trọng đối với ham muốn tình dục, khả năng sinh sản, duy trì khối cơ và sức mạnh ở nam giới. Tuy nhiên, vai trò của hormone này không chỉ giới hạn trong lĩnh vực sinh lý và thể hình.
Một nghiên cứu mới từ nhóm cộng tác quốc tế do Đại học Tây Úc dẫn đầu cho thấy nồng độ testosterone thấp có liên quan đến nguy cơ tử vong do ung thư cao hơn về lâu dài. Phát hiện này khiến các nhà khoa học quan tâm đến khả năng sử dụng hormone sinh dục như một dấu hiệu giúp nhận diện những vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.
Nghiên cứu quy mô lớn theo dõi hormone và nguy cơ ung thư
Nghiên cứu thuộc chương trình Androgens In Men Study, phân tích dữ liệu từ nhiều đoàn hệ theo dõi sức khỏe nam giới tại Australia, Mỹ và châu Âu.
Các nhà khoa học đối chiếu kết quả xét nghiệm hormone trong máu với tình trạng ung thư được ghi nhận trong những năm tiếp theo. Những hormone được đánh giá bao gồm testosterone, dihydrotestosterone (DHT), hormone LH và protein vận chuyển hormone sinh dục SHBG.
Kết quả cho thấy nam giới có nồng độ testosterone thấp hơn có xu hướng tử vong do ung thư cao hơn so với nhóm có nồng độ cao. Mối liên hệ này vẫn được ghi nhận sau khi các nhà nghiên cứu điều chỉnh một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả, chẳng hạn tuổi tác, chỉ số khối cơ thể, hút thuốc, uống rượu, hoạt động thể chất và các bệnh lý nền.
Đáng chú ý, nguy cơ có xu hướng tăng rõ hơn ở những người có nồng độ testosterone rất thấp. Điều này gợi ý hormone sinh dục nam có thể mang giá trị trong việc nhận diện một số nhóm cần được quan tâm về sức khỏe lâu dài.
Testosterone thấp không đồng nghĩa với nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt cao hơn
Một điểm quan trọng cần phân biệt là nghiên cứu không tìm thấy mối liên hệ rõ ràng giữa nồng độ testosterone tự nhiên và nguy cơ mắc ung thư tuyến tiền liệt.
Thay vào đó, các nhà khoa học ghi nhận mối liên hệ giữa nguy cơ mắc ung thư tuyến tiền liệt với nồng độ thấp của hai hormone khác là SHBG và LH.
Phát hiện này đáng chú ý bởi testosterone thường được nhắc đến trong các cuộc thảo luận về ung thư tuyến tiền liệt. Tuy nhiên, không nên đơn giản hóa kết quả thành nhận định rằng testosterone thấp gây ung thư hoặc testosterone cao sẽ bảo vệ nam giới khỏi căn bệnh này.
Vì sao testosterone thấp cần được quan tâm?
Nồng độ testosterone có thể thay đổi theo tuổi tác, tình trạng sức khỏe và lối sống. Béo phì, ít vận động, tiểu đường, thiếu ngủ và một số bệnh mạn tính có thể liên quan đến sự suy giảm hormone.
Ở một số nam giới, testosterone thấp có thể đi kèm giảm ham muốn tình dục, rối loạn cương, mệt mỏi kéo dài, giảm khối cơ, tăng mỡ cơ thể và suy giảm sức mạnh. Tuy nhiên, những biểu hiện này không đặc hiệu và cũng có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác.
Điều đáng quan tâm là testosterone thấp đôi khi có thể xuất hiện cùng những vấn đề sức khỏe nền. Vì vậy, thay vì chỉ tìm cách tăng hormone, nam giới cần đánh giá toàn diện tình trạng chuyển hóa, dinh dưỡng, giấc ngủ và các bệnh lý liên quan.
Nam giới nên làm gì khi nghi ngờ testosterone thấp?
Đây là một phát hiện có ý nghĩa cảnh báo và gợi mở khả năng sử dụng hormone như một dấu hiệu đánh giá sức khỏe lâu dài. Tuy nhiên, nghiên cứu thuộc nhóm quan sát: các nhà khoa học theo dõi mối liên hệ giữa nồng độ hormone và kết quả sức khỏe, chứ không chủ động làm giảm testosterone ở một nhóm người để kiểm tra nguy cơ ung thư.
Nếu thường xuyên mệt mỏi, giảm ham muốn, suy giảm sức mạnh hoặc mất khối cơ không rõ nguyên nhân, nam giới nên đến cơ sở y tế để được đánh giá. Theo khuyến nghị của Hội Nội tiết Hoa Kỳ, chẩn đoán thiếu hụt testosterone cần dựa trên cả triệu chứng phù hợp và kết quả xét nghiệm thấp được xác nhận qua những lần đo vào buổi sáng riêng biệt. Không nên tự kết luận chỉ từ một kết quả xét nghiệm.
Đối với người tập thể hình, việc sử dụng testosterone hoặc steroid đồng hóa để tăng cơ khi chưa có chỉ định y tế tiềm ẩn nhiều rủi ro. Thay vào đó, hãy tập luyện kháng lực đều đặn, duy trì cân nặng hợp lý, ăn đủ chất, ngủ chất lượng và kiểm soát các yếu tố nguy cơ chuyển hóa.
Thông điệp quan trọng: Testosterone thấp không phải là chẩn đoán ung thư, nhưng nếu được phát hiện cùng các triệu chứng bất thường, đây là dấu hiệu không nên bỏ qua. Kiểm tra sức khỏe đúng cách và tìm nguyên nhân gây suy giảm hormone quan trọng hơn việc tự ý tìm cách tăng testosterone.
