Tập luyện dài kỳ có thể tái cấu trúc hệ thần kinh điều khiển tim

Nghiên cứu trên chuột cho thấy tập luyện aerobic cường độ vừa không chỉ tác động đến cơ tim mà còn làm thay đổi cấu trúc các tế bào thần kinh điều hòa nhịp tim. Đáng chú ý, biến đổi ở bên trái và bên phải cơ thể diễn ra theo những cách khác nhau.

Tập thể dục thường xuyên giúp cải thiện sức khỏe tim mạch, nhưng tác động của vận động có thể sâu rộng hơn những gì giới khoa học từng biết. Nghiên cứu do Đại học Bristol (Anh) dẫn đầu, công bố trên tạp chí Autonomic Neuroscience, phát hiện 10 tuần tập aerobic cường độ vừa có thể làm thay đổi cấu trúc các cụm tế bào thần kinh tham gia kiểm soát hoạt động của tim.

Những cụm thần kinh này được gọi là hạch sao, nằm ở vùng cổ dưới và ngực trên, ở cả hai bên cơ thể. Chúng thuộc hệ thần kinh tự chủ, mạng lưới điều khiển những chức năng diễn ra tự động như nhịp tim và tiêu hóa. Hạch sao truyền tín hiệu ảnh hưởng đến hoạt động tim, đặc biệt trong những tình huống cơ thể cần tăng nhịp tim như vận động hoặc căng thẳng.

Để tìm hiểu tác động của tập luyện, nhóm nghiên cứu khảo sát chuột sau 10 tuần vận động aerobic cường độ vừa. Bằng kỹ thuật phân tích mô ba chiều, các nhà khoa học nhận thấy sự khác biệt đáng kể giữa hai bên hạch sao.

Ở những con chuột được tập luyện, số lượng tế bào thần kinh tại hạch sao bên phải cao gấp khoảng bốn lần bên trái. Kích thước tế bào cũng biến đổi theo hướng trái ngược: tế bào thần kinh bên trái gần như tăng gấp đôi kích thước, trong khi tế bào bên phải nhỏ đi đôi chút.

Theo tiến sĩ Augusto Coppi, tác giả chính của nghiên cứu tại Đại học Bristol, phát hiện này cho thấy tập luyện thường xuyên có thể tái cấu trúc hệ thống thần kinh điều khiển tim theo cách phụ thuộc vào từng bên cơ thể. Đây là manh mối mới giúp giới khoa học hiểu rõ hơn cách hệ thần kinh thích nghi với hoạt động thể chất.

Về lâu dài, kết quả có thể hỗ trợ nghiên cứu các phương pháp điều trị rối loạn nhịp tim, đau thắt ngực và hội chứng tim bị tổn thương do căng thẳng nghiêm trọng. Một số thủ thuật hiện nay tác động vào hạch sao để giảm tín hiệu thần kinh quá mức đến tim. Nếu hiểu rõ hơn sự khác biệt giữa hai bên, bác sĩ có thể xác định mục tiêu điều trị phù hợp hơn cho từng trường hợp.

Tuy nhiên, nghiên cứu mới chỉ được thực hiện trên chuột. Các nhà khoa học chưa xác định được những thay đổi cấu trúc này ảnh hưởng cụ thể ra sao đến chức năng tim, cũng như liệu chúng có xuất hiện tương tự ở người hay không.

Trong thời gian tới, nhóm nghiên cứu dự kiến tiếp tục khảo sát mối liên hệ giữa cấu trúc thần kinh và hoạt động tim, trước khi tiến tới các nghiên cứu trên người. Phát hiện này chưa làm thay đổi khuyến nghị tập luyện hiện hành, nhưng bổ sung bằng chứng cho thấy lợi ích của vận động có thể vượt xa việc tăng cường sức mạnh cơ tim.