Sau hơn 2 tháng can thiệp phối hợp, trẻ rối loạn phổ tự kỷ cải thiện 9,5 điểm trên thang CARS

Những con số biết nói từ một hướng đi đột phá

Báo cáo tại hội thảo, bác sĩ Đặng Thị Hà, Giám đốc Phòng khám Phục hồi chức năng Nhật Minh, đã chia sẻ một trường hợp lâm sàng. Đó là hành trình của cậu bé Hải Đăng, một bệnh nhi được đánh giá mắc hội chứng rối loạn phổ tự kỷ ở mức độ rất nặng. Trước khi bước vào đợt can thiệp mới, thang điểm đánh giá mức độ tự kỷ (CARS) của cậu bé ở mức 58,5 điểm. Đây là con số phản ánh tình trạng vô vàn khó khăn của trẻ trong việc kết nối với thế giới xung quanh cũng như trong sinh hoạt hàng ngày.

Cánh cửa hy vọng mở ra khi Hải Đăng may mắn được lựa chọn tài trợ trong chương trình "Cùng trẻ tự kỷ viết hành trình mới". Cậu bé đã có chuyến sang Nhật Bản để thực hiện liệu pháp tế bào gốc. Sau đó bé trở về nước và học can thiệp tại Viện Tâm lý Giáo dục 'Chạm' cùng Phòng khám Phục hồi chức năng Nhật Minh.

Với sự đồng hành của gia đình và thầy cô, Hải Đăng đã có sự cải thiện rõ rệt. Chỉ sau khoảng hai tháng tính từ thời điểm hoàn thành đợt trị liệu trở về và tiếp tục tham gia học can thiệp, điểm CARS của cậu bé đã giảm xuống còn 49. Mức giảm 9,5 điểm này là một tín hiệu đáng mừng, minh chứng cho giá trị của việc lấy trị liệu y khoa làm bước đệm, từ đó tạo đà để các phương pháp giáo dục can thiệp phát huy hiệu quả tốt hơn.

Báo cáo kết quả can thiệp tế bào gốc cùng phục hồi chức năng của bác sĩ Hà

Bước ra khỏi "thế giới riêng" để kết nối

Không dừng lại ở những con số trên giấy, sự thay đổi tích cực của cậu bé thể hiện rõ nét qua từng hành vi và cử chỉ mỗi ngày. Trước đây, em thường xuyên đi nhón gót, lặp đi lặp lại các động tác xoay tròn, đu đưa cơ thể. Đặc biệt là phản ứng vô cùng mãnh liệt, thậm chí la hét, đánh cắn người khác khi bị kích động hoặc thay đổi môi trường. Những món đồ chơi nhiều màu sắc cũng trở nên vô nghĩa khi em không biết cách chơi, không tập trung và cũng không thể tự xếp chồng các khối hình.

Thế nhưng, sau hơn hai tháng can thiệp, những rào cản vô hình ấy dần được phá bỏ. Tần suất các hành vi định hình như nhón gót hay đu đưa giảm đi đáng kể. Tại phòng khám, thay vì bỏ chạy, kêu gào và ăn vạ như những ngày đầu, giờ đây cậu bé đã vui vẻ theo cô giáo vào lớp. Những biểu hiện căng thẳng, sợ sệt khi gặp người lạ cũng giảm hẳn, cho thấy em đang dần quen và cảm thấy an toàn hơn với môi trường xung quanh. Em bắt đầu biết dùng đồ chơi đúng cách, biết phân loại màu sắc, xếp hình theo yêu cầu của cô giáo khi có sự hỗ trợ.

Tín hiệu đáng mừng nhất nằm ở khả năng giao tiếp và nhận thức. Một đứa trẻ từng né tránh ánh nhìn của tất cả mọi người, không bao giờ quay đầu lại khi được gọi tên, nay đã có những tương tác mắt dài hơn. Tần suất quay đầu lại khi nghe gọi tên đã tăng lên rõ rệt. Không còn sự im lặng bủa vây, em đã bắt đầu bật ra những nguyên âm cơ bản. Khoảnh khắc em phát âm được từ "papa" hay cất tiếng "ạ" đúng ngữ cảnh đã thực sự trở thành những cột mốc đáng quý.

Quan hệ với mọi người xung quanh của bé Hải Đăng đã cải thiện rõ rệt

Trở lại với nhịp sinh hoạt bình thường

Trước khi can thiệp, em có những hành vi ngửi, nếm, liếm đồ vật, thường xuyên bịt tai hoảng sợ trước những âm thanh lớn và không thể nhai thức ăn cứng. Dù đã lớn, em vẫn phải phụ thuộc vào thức ăn dạng lỏng, kèm theo đó là tình trạng rối loạn giấc ngủ, táo bón và tăng động không kiểm soát.

Hiện tại, em đã bắt đầu tận hưởng được niềm vui của tuổi thơ khi biết ăn bánh quy, ăn kẹo mút và biết dùng ống hút để uống sữa. Những tiếng động với cường độ vừa phải không còn khiến em hoảng sợ. Em ngủ sâu giấc hơn, hệ tiêu hóa ổn định hơn, từ đó tình trạng tăng động cũng được kiểm soát tốt.

Hải Đăng đã có thể ăn nhiều món khác như xúc xích, bánh, hoa quả,...

Đặc biệt, sự phát triển về mặt tư duy đã giúp cậu bé biết cách thể hiện tình yêu thương. Thay vì sự hờ hững trước kia, nay em đã biết sà vào lòng cha mẹ, biết ôm hôn và mừng rỡ khi mẹ đi làm về. Trong lớp học, em biết quan sát, bắt chước vỗ tay theo cô và lóng ngóng tập tô màu vào những vòng tròn lớn.

Những bước tiến mang tên hy vọng

Bác sĩ Đặng Thị Hà cho biết thêm, không chỉ thang điểm CARS mà các công cụ đánh giá chuyên sâu khác như Test Denver, bộ câu hỏi ASQ hay DBC-P đều cho thấy sự sụt giảm tích cực về mức độ bệnh lý của cậu bé. Sự kết hợp giữa nền tảng y học tái tạo hiện đại và phương pháp giáo dục can thiệp đã tạo ra một bệ phóng vững chắc cho sự phát triển của trẻ.

Giảm 9,5 điểm trên thang CARS là một chỉ số đáng chú ý về mặt lâm sàng. Nhưng điều có ý nghĩa hơn cả, như chính bác sĩ Đặng Thị Hà chia sẻ, là những thay đổi trong đời sống thường ngày: một ánh mắt đáp lại khi được gọi tên, nụ hôn má dành cho mẹ sau một ngày dài, tiếng "dạ" bật ra đúng lúc đúng chỗ lần đầu tiên trong đời. Với nhiều gia đình đang đồng hành cùng con trên hành trình tự kỷ, đó mới là những "bước tiến" thực sự đáng giá.

Niềm hạnh phúc của mẹ là khi con đã gần gũi, biết bày tỏ cảm xúc hơn