Ung thư vú hiện là một trong những bệnh ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ. Điều đáng nói là nhiều yếu tố nguy cơ lại đến từ chính lối sống hằng ngày. Tin tốt là các chuyên gia cho rằng việc thay đổi thói quen sớm có thể giúp cơ thể tự tạo “lá chắn” bảo vệ tuyến vú tốt hơn theo thời gian.
Duy trì cân nặng ổn định, tránh tăng mỡ vùng bụng
Nhiều nghiên cứu từ Tổ chức Y tế Thế giới và Hiệp hội Ung thư Mỹ cho thấy thừa cân, đặc biệt sau tuổi 40, có liên quan tới nguy cơ ung thư vú cao hơn. Mỡ thừa không chỉ là vấn đề ngoại hình mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới nội tiết tố estrogen trong cơ thể phụ nữ.
Khi lượng mỡ tăng cao, cơ thể sẽ sản sinh nhiều estrogen hơn. Đây là hormone có thể kích thích sự phát triển bất thường của tế bào tuyến vú nếu tồn tại kéo dài trong thời gian dài. Vòng eo lớn, tích mỡ bụng cũng thường đi kèm tình trạng viêm âm thầm và rối loạn chuyển hóa.
Các chuyên gia khuyến khích phụ nữ nên duy trì cân nặng ổn định bằng cách ăn đủ chất, ngủ đúng giờ và vận động đều đặn thay vì ép cân cực đoan. Chỉ cần giảm vài kg dư thừa cũng có thể tạo khác biệt tích cực cho sức khỏe lâu dài.
Hạn chế rượu bia và đồ uống có cồn
Không ít người cho rằng uống ít rượu sẽ không ảnh hưởng sức khỏe. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu quốc tế đã cảnh báo rằng ngay cả lượng cồn thấp cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư vú ở phụ nữ.
Cồn làm thay đổi nồng độ hormone trong cơ thể và gây ảnh hưởng tới khả năng sửa chữa tế bào. Khi sử dụng thường xuyên, nguy cơ tổn thương DNA sẽ tăng lên, từ đó làm tăng khả năng xuất hiện tế bào bất thường.
Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ nên hạn chế tối đa đồ uống có cồn nếu muốn bảo vệ tuyến vú lâu dài. Việc thay thế bằng nước lọc, trà nhạt hoặc nước trái cây ít đường sẽ tốt hơn cho sức khỏe tổng thể.
Ngủ đủ giấc và tránh thức khuya kéo dài
Thức khuya đang trở thành thói quen phổ biến, đặc biệt ở phụ nữ trẻ. Tuy nhiên, ngủ không đủ hoặc ngủ lệch nhịp sinh học có thể khiến hormone trong cơ thể bị rối loạn, ảnh hưởng tới quá trình tái tạo tế bào.
Ban đêm là thời điểm cơ thể sản sinh melatonin – hormone hỗ trợ giấc ngủ và có vai trò bảo vệ tế bào trước stress oxy hóa. Khi thường xuyên ngủ muộn, lượng melatonin suy giảm có thể làm tăng nguy cơ tổn thương tế bào tuyến vú theo thời gian.
Nhiều chuyên gia khuyên phụ nữ nên ngủ trước 23 giờ, duy trì 7–8 tiếng ngủ mỗi đêm và hạn chế dùng điện thoại trước khi ngủ. Một giấc ngủ chất lượng không chỉ giúp da đẹp hơn mà còn hỗ trợ sức khỏe nội tiết ổn định hơn.
Chủ động khám vú và tầm soát định kỳ
Nhiều trường hợp ung thư vú được phát hiện muộn vì phụ nữ chủ quan hoặc ngại kiểm tra sức khỏe. Trong khi đó, phát hiện sớm là yếu tố quan trọng giúp tăng hiệu quả điều trị và giảm biến chứng.
Phụ nữ nên duy trì thói quen quan sát và tự kiểm tra vùng ngực định kỳ để phát hiện dấu hiệu bất thường như khối cứng, thay đổi da, tiết dịch lạ hoặc đau kéo dài. Đây là bước đơn giản nhưng rất cần thiết.
Ngoài việc tự theo dõi, phụ nữ cũng nên khám sức khỏe định kỳ theo độ tuổi và hướng dẫn của bác sĩ. Những người có tiền sử gia đình mắc ung thư vú càng cần chú ý tầm soát sớm để giảm rủi ro về sau.
Cân nhắc phương pháp tránh thai phù hợp, hạn chế lạm dụng hormone khi không cần thiết
Một số nghiên cứu cho thấy việc sử dụng một số biện pháp tránh thai nội tiết trong thời gian dài có thể liên quan đến thay đổi nhỏ về nguy cơ ung thư vú ở một số nhóm phụ nữ. Tuy nhiên, mức độ ảnh hưởng còn phụ thuộc vào tuổi tác, thời gian sử dụng, tình trạng sức khỏe và yếu tố cá nhân.
Điều quan trọng là không nên tự ý dùng thuốc tránh thai kéo dài hoặc thay đổi phương pháp theo xu hướng. Mỗi cơ thể phản ứng khác nhau với hormone nội tiết. Việc lựa chọn cần dựa trên tư vấn chuyên môn, tiền sử bệnh và nhu cầu sinh sản của từng người.
Trong nhiều trường hợp, phụ nữ có thể trao đổi với bác sĩ về các lựa chọn tránh thai không chứa hormone hoặc ít tác động nội tiết nếu phù hợp với tình trạng sức khỏe. Mục tiêu không phải tránh hoàn toàn hormone, mà là chọn phương pháp phù hợp, an toàn và được theo dõi đúng cách trong thời gian dài.
Tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày
Hoạt động thể chất được xem là một trong những “vũ khí tự nhiên” giúp giảm nguy cơ ung thư vú. Phụ nữ duy trì vận động thường xuyên thường có hệ miễn dịch ổn định hơn, kiểm soát hormone tốt hơn và giảm tích tụ mỡ thừa hiệu quả hơn.
Không nhất thiết phải tập luyện cường độ cao. Đi bộ nhanh, đạp xe, bơi, yoga hoặc nhảy nhẹ mỗi ngày đều có lợi cho cơ thể. Quan trọng nhất là duy trì đều đặn thay vì tập ngắt quãng theo cảm hứng.
Theo nhiều nghiên cứu, phụ nữ có thói quen vận động khoảng 150 phút mỗi tuần có thể giảm đáng kể nguy cơ mắc ung thư vú so với nhóm ít vận động. Ngoài ra, tập thể dục còn giúp cải thiện giấc ngủ và giảm căng thẳng – hai yếu tố cũng liên quan tới sức khỏe nội tiết.
