Quả khế giòn, chua nhẹ, dễ ăn và thường xuất hiện trong nhiều món canh, món kho, món trộn. Tuy nhiên, loại quả này chứa acid oxalic và có thể gây vấn đề ở một số người. Biết mình có thuộc nhóm cần thận trọng hay không sẽ giúp ăn khế an toàn hơn.
Người đang mắc bệnh thận
Đây là nhóm cần đặc biệt lưu ý khi ăn khế. Quả khế chứa oxalate, một hợp chất mà thận có vai trò đào thải. Khi chức năng thận suy giảm, cơ thể có thể khó loại bỏ một số chất như bình thường.
Đáng chú ý, đã có những báo cáo y khoa về ngộ độc khế ở người mắc bệnh thận, với các biểu hiện từ nấc cụt kéo dài, buồn nôn, nôn, lú lẫn cho tới các vấn đề thần kinh nghiêm trọng. Nguy cơ có thể cao hơn ở người suy thận nặng.
Vì vậy, người đang mắc bệnh thận mạn, suy thận hoặc đang lọc máu không nên tự ý ăn khế với số lượng lớn. Nếu bác sĩ đã yêu cầu hạn chế oxalate hoặc một số loại trái cây, nên hỏi trực tiếp về khế thay vì tự quyết định khẩu phần.
Người từng bị sỏi thận liên quan đến oxalate
Không phải mọi trường hợp sỏi thận đều giống nhau. Tuy nhiên, với người từng hình thành sỏi calcium oxalate, việc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm chứa oxalate có thể là vấn đề cần quan tâm.
Khế có chứa oxalate, vì vậy người có tiền sử sỏi thận loại này nên thận trọng với việc ăn thường xuyên hoặc ăn một lượng lớn. Điều này đặc biệt đáng lưu ý nếu chế độ ăn hiện tại đã có nhiều thực phẩm giàu oxalate khác.
Thay vì kiêng khem cực đoan, người từng bị sỏi thận nên dựa vào loại sỏi, chức năng thận và hướng dẫn của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng. Uống đủ nước cũng là một phần quan trọng trong phòng ngừa nhiều loại sỏi thận, nhưng nhu cầu cụ thể cần phù hợp với tình trạng sức khỏe.
Người có dạ dày nhạy cảm khi ăn đồ chua
Khế có vị chua tự nhiên và chứa các acid hữu cơ. Với người có dạ dày nhạy cảm, ăn nhiều khế, đặc biệt khi bụng đói, có thể gây cảm giác khó chịu, cồn cào hoặc làm các triệu chứng tiêu hóa vốn có trở nên rõ rệt hơn.
Điều này không có nghĩa mọi người bị bệnh dạ dày đều phải loại bỏ khế khỏi thực đơn. Mức độ đáp ứng ở mỗi người khác nhau, trong khi cách ăn, lượng ăn và việc kết hợp với các thực phẩm khác cũng có thể ảnh hưởng cảm giác sau đó.
Nếu nhận thấy đau bụng, nóng rát vùng thượng vị hoặc khó chịu rõ rệt mỗi lần ăn khế, nên giảm lượng hoặc tạm ngừng và theo dõi. Người đang điều trị bệnh tiêu hóa nên trao đổi với bác sĩ nếu triệu chứng kéo dài.
Trẻ nhỏ và người có chế độ ăn đặc biệt cần được kiểm soát khẩu phần
Với trẻ nhỏ, vấn đề không chỉ nằm ở thành phần dinh dưỡng mà còn ở lượng ăn và khả năng tiêu hóa. Không nên để trẻ ăn quá nhiều khế cùng lúc, nhất là khi trẻ có bệnh lý nền liên quan đến thận hoặc đường tiêu hóa.
Người đang áp dụng chế độ ăn điều trị cũng cần chú ý. Nếu bác sĩ yêu cầu kiểm soát oxalate, kali, lượng acid hoặc tổng lượng trái cây trong ngày, khế cần được tính trong tổng khẩu phần thay vì xem như món ăn có thể dùng tùy ý.
Khế vẫn có thể là một phần của chế độ ăn đa dạng đối với người khỏe mạnh. Điều quan trọng là ăn lượng vừa phải, lựa chọn quả tươi sạch và không biến nước khế hoặc các món từ khế thành thức uống sử dụng liên tục với lượng lớn.
