Cấp đông là cách bảo quản tiện lợi, nhưng không phải cứ cho thực phẩm vào ngăn đá là xong. Làm đúng ngay từ đầu sẽ giúp thực phẩm sau khi rã đông vẫn giữ được độ ngon, vị ngọt và chất lượng tốt hơn.
Chọn thực phẩm thật tươi trước khi cấp đông
Nguyên tắc quan trọng nhất là cấp đông khi thực phẩm còn tươi. Thịt, cá, hải sản, rau củ hoặc thực phẩm đã sơ chế nếu để quá lâu ở nhiệt độ thường rồi mới cho vào ngăn đá thì chất lượng đã giảm trước khi được bảo quản.
Thực phẩm càng tươi khi cấp đông, cấu trúc ban đầu càng dễ được duy trì. Với thịt và cá, nên chọn nguyên liệu có màu sắc tự nhiên, không có mùi lạ, bề mặt không nhớt. Rau củ cũng nên chọn những loại còn chắc, không dập nát hoặc úng.
Không nên dùng cấp đông để “cứu” thực phẩm đã có dấu hiệu hỏng. Nhiệt độ thấp có thể làm chậm sự phát triển của nhiều vi sinh vật nhưng không biến thực phẩm đã xuống cấp trở lại tươi ngon.
Chia thành từng phần nhỏ trước khi cho vào ngăn đá
Một sai lầm phổ biến là để nguyên cả túi thịt, cá hoặc hộp thực phẩm lớn vào ngăn đá. Khi cần dùng, người nội trợ phải rã đông toàn bộ rồi lại cấp đông phần còn thừa, khiến chất lượng thực phẩm giảm đáng kể.
Tốt hơn, hãy chia thành những phần vừa đủ cho một lần nấu. Thịt có thể chia theo từng bữa, cá làm sạch rồi đóng thành từng phần, rau củ cũng nên chia lượng phù hợp với nhu cầu sử dụng.
Cách này còn giúp thực phẩm đông nhanh hơn. Khi lấy ra sử dụng, chỉ cần rã đông đúng lượng cần thiết, hạn chế tình trạng thực phẩm đã rã đông nhưng không dùng hết.
Làm ráo thực phẩm trước khi đóng gói
Nước thừa trên bề mặt thực phẩm có thể đóng thành các tinh thể đá lớn. Khi rã đông, lượng nước này dễ chảy ra ngoài, kéo theo một phần chất hòa tan và làm thực phẩm trở nên khô, nhạt hoặc kém săn chắc.
Với thịt, cá và hải sản sau khi rửa, nên dùng khăn giấy sạch thấm bớt nước trước khi đóng gói. Rau củ sau khi sơ chế cũng cần để ráo kỹ, đặc biệt nếu đã rửa trước đó.
Riêng các món ăn đã nấu chín, nên để nguội bớt trước khi đóng hộp và cấp đông, đồng thời tránh để thực phẩm ở nhiệt độ phòng quá lâu. Mục tiêu là làm lạnh thực phẩm nhanh nhưng vẫn bảo đảm an toàn.
Đóng gói thật kín, hạn chế không khí lọt vào
Không khí là một trong những yếu tố khiến thực phẩm đông lạnh nhanh xuống chất lượng. Phần thực phẩm tiếp xúc lâu với không khí lạnh có thể bị mất nước trên bề mặt, xuất hiện những vùng khô cứng hoặc đổi màu.
Hãy sử dụng túi hoặc hộp chuyên dụng để cấp đông. Với túi, có thể ép bớt không khí trước khi đóng kín. Với hộp, không nên để khoảng trống quá lớn phía trên nếu thực phẩm không cần chừa chỗ để giãn nở.
Thực phẩm nên được đóng thành những gói phẳng, mỏng khi phù hợp. Cách này giúp đông nhanh, tiết kiệm diện tích và thuận tiện khi xếp trong ngăn đá.
Một số loại rau củ nên chần nhanh trước khi cấp đông
Không phải loại rau củ nào cũng nên cho thẳng vào ngăn đá. Với nhiều loại rau củ, chần nhanh trong nước sôi rồi làm nguội nhanh có thể giúp hạn chế hoạt động của enzyme, từ đó hỗ trợ duy trì màu sắc, hương vị và chất lượng trong thời gian bảo quản.
Sau khi chần, cần làm nguội nhanh rồi để thật ráo trước khi đóng gói. Không nên chần quá lâu vì nhiệt có thể làm rau củ mềm nhũn và ảnh hưởng đến chất lượng.
Tuy nhiên, phương pháp này không áp dụng giống nhau cho mọi loại thực phẩm. Với những loại rau củ ăn sống hoặc có cấu trúc đặc biệt, nên kiểm tra hướng dẫn bảo quản riêng thay vì áp dụng một công thức cho tất cả.
Điều chỉnh nhiệt độ và tránh mở ngăn đá liên tục
Ngăn đông cần duy trì nhiệt độ ổn định. Việc mở cửa quá thường xuyên khiến nhiệt độ dao động, đồng thời làm thực phẩm phải chịu quá trình thay đổi nhiệt nhiều lần.
Nên sắp xếp thực phẩm theo nhóm và ghi ngày cấp đông bên ngoài bao bì. Những phần cấp đông trước nên được sử dụng trước để tránh để quên quá lâu trong ngăn đá.
Cũng không nên nhồi kín ngăn đá đến mức không còn khoảng trống cho khí lạnh lưu thông. Sắp xếp hợp lý vừa giúp thực phẩm đông đều hơn, vừa dễ tìm khi cần nấu.
Rã đông đúng cách để giữ chất lượng
Cấp đông tốt nhưng rã đông sai cách vẫn có thể khiến thực phẩm mất nước và thay đổi kết cấu. Cách phù hợp thường phụ thuộc vào từng loại thực phẩm và món ăn, nhưng nhìn chung nên hạn chế để thực phẩm sống ở nhiệt độ phòng trong thời gian dài.
Với thịt, cá và hải sản, có thể chuyển từ ngăn đông xuống ngăn mát tủ lạnh để rã đông từ từ. Đây là cách giúp kiểm soát nhiệt độ tốt hơn so với việc để thực phẩm ngoài môi trường.
Đặc biệt, không nên tự ý cấp đông lại thực phẩm sống đã rã đông hoàn toàn. Nếu đã rã đông và muốn bảo quản tiếp, nên nấu chín trước rồi mới làm nguội, đóng gói và cấp đông lại khi phù hợp.
Cấp đông đúng không chỉ nằm ở việc cho thực phẩm vào ngăn đá. Từ khâu chọn nguyên liệu, làm ráo, chia phần, đóng gói kín đến kiểm soát nhiệt độ và rã đông đều ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sau bảo quản.
Chỉ cần thay đổi vài thói quen nhỏ, thực phẩm có thể giữ được độ ngon tốt hơn, hạn chế tình trạng khô cứng, mất nước và biến đổi mùi vị. Quan trọng nhất là nhớ nguyên tắc: thực phẩm càng tươi, đóng gói càng kín, cấp đông càng nhanh và rã đông càng đúng cách thì chất lượng càng dễ được duy trì.
