Loại quả "tốt trên thế giới" được trồng bạt ngàn ở Việt Nam, thành đặc sản chỉ từ 15.000 đồng/kg, tốt cho sức khỏe

Trong danh sách "20 loại trái cây tốt trên thế giới" được chuyên trang ẩm thực nổi tiếng của Anh công bố, dưa hấu xếp ở vị trí thứ 20. Không chỉ có vị ngọt thanh, mọng nước và dễ ăn, loại quả này còn chứa nhiều vitamin, khoáng chất cùng các chất chống oxy hóa có lợi cho cơ thể.

Dưa hấu là loại trái cây thuộc họ bầu bí, được trồng phổ biến ở nhiều địa phương từ Bắc vào Nam. Khác với những loại quả mọc trên cây thân gỗ, dưa hấu phát triển từ cây dây leo bò trên mặt đất. Sau khi gieo trồng và chăm sóc, cây ra hoa, kết quả, đến thời điểm thích hợp sẽ được thu hoạch để cung cấp cho thị trường.

Quả dưa hấu thường có hình tròn hoặc thuôn dài, vỏ màu xanh đậm, xanh nhạt với những đường vân sọc đặc trưng. Phần ruột bên trong phổ biến nhất là màu đỏ hoặc hồng, ngoài ra còn có giống ruột vàng. Thịt quả mọng nước, giòn, có vị ngọt tự nhiên, ít chất béo và rất được ưa chuộng trong những ngày thời tiết nóng bức. 

Dưa hấu là loại quả quen thuộc, phần ruột mọng nước, vị ngọt thanh và chứa nhiều dưỡng chất tốt cho sức khỏe (Ảnh minh họa)

Nhờ khả năng thích nghi với nhiều điều kiện canh tác và được trồng theo nhiều vụ trong năm, dưa hấu có nguồn cung khá phong phú trên thị trường. Khi vào mùa thu hoạch, loại quả này được bày bán rộng rãi tại các chợ dân sinh, cửa hàng trái cây và siêu thị với mức giá bình dân. Trung bình, dưa hấu có giá từ khoảng 15.000 đồng/kg, tùy giống, chất lượng quả, khu vực và thời điểm mua bán.

Xét về thành phần dinh dưỡng, dưa hấu không chỉ chứa nhiều nước mà còn cung cấp các loại vitamin và khoáng chất cần thiết cho hoạt động của cơ thể. Theo đó, trong 100g phần thịt dưa hấu tươi có khoảng 30kcal; 0,61g protein; 0,15g chất béo; 7,55g carbohydrate; 0,4g chất xơ; 8,1mg vitamin C; 28mcg vitamin A; 112mg kali và 10mg magie. Ngoài ra, loại quả này còn chứa lycopene - hợp chất chống oxy hóa tạo nên màu đỏ đặc trưng của phần thịt quả.

Dưới đây là một số lợi ích mà dưa hấu mang lại với sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

Bổ sung nước, giúp thanh nhiệt cơ thể

Một trong những ưu điểm nổi bật nhất của dưa hấu là hàm lượng nước rất cao, chiếm hơn 91% trọng lượng phần thịt quả. Nhờ vậy, ăn dưa hấu giúp bổ sung thêm lượng chất lỏng cho cơ thể, đặc biệt phù hợp trong những ngày nắng nóng hoặc sau khi vận động khiến cơ thể đổ nhiều mồ hôi.

Việc cung cấp đủ nước có vai trò quan trọng đối với quá trình điều hòa thân nhiệt, vận chuyển chất dinh dưỡng, hỗ trợ hoạt động của thận và duy trì chức năng của các cơ quan. Bên cạnh nước lọc, những loại trái cây mọng nước như dưa hấu cũng là lựa chọn phù hợp để đa dạng nguồn cung cấp chất lỏng hằng ngày.

Bên cạnh đó, kali và magie trong dưa hấu cũng đóng góp vào hoạt động của cơ bắp, hệ thần kinh và quá trình duy trì cân bằng điện giải. 

Hỗ trợ bảo vệ tim mạch

Dưa hấu có màu đỏ đặc trưng nhờ chứa lycopene, một hợp chất thuộc nhóm carotenoid có khả năng chống oxy hóa. Lycopene giúp hỗ trợ kiểm soát cholesterol và ổn định đường huyết, từ đó góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến tim.

Bên cạnh lycopene, dưa hấu còn cung cấp kali - khoáng chất cần thiết cho hoạt động bình thường của cơ tim và quá trình điều hòa huyết áp. Việc bổ sung kali thông qua chế độ ăn uống đa dạng, kết hợp duy trì thói quen sinh hoạt lành mạnh, có thể góp phần hỗ trợ sức khỏe tim mạch.

 Dưa hấu ruột đỏ chứa lycopene và nhiều dưỡng chất có lợi cho sức khỏe tổng thể (Ảnh minh họa)

Tăng cường sức khỏe làn da và hệ miễn dịch

Không chỉ giúp bổ sung nước, dưa hấu còn chứa vitamin C và vitamin A, hai dưỡng chất có vai trò quan trọng đối với sức khỏe làn da.

Hàm lượng vitamin C trong dưa hấu có tác dụng kích thích cơ thể sản sinh collagen, giúp da mềm mại và tóc chắc khỏe hơn. Việc bổ sung đầy đủ vitamin C còn góp phần hạn chế tình trạng khô da, giảm nếp nhăn. Ngoài ra, vitamin A cũng hỗ trợ tái tạo tế bào, giúp da phục hồi tốt hơn.

Nhờ chứa nhiều chất chống oxy hóa như lycopene và vitamin C, dưa hấu giúp hạn chế tình trạng viêm và giảm tổn thương tế bào do stress oxy hóa gây ra, hỗ trợ quá trình làm lành vết thương và góp phần giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh, nhất là các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp.

Hỗ trợ tiêu hóa, kiểm soát cân nặng 

Dưa hấu chứa nhiều nước cùng một lượng chất xơ nhất định, giúp nhu động ruột hoạt động trơn tru hơn, trong khi lượng nước dồi dào giúp cơ thể đào thải chất cặn bã dễ dàng qua đường tiêu hóa.

Dưa hấu là lựa chọn phù hợp với những người muốn kiểm soát cân nặng nhờ hàm lượng nước cao nhưng lượng calo tương đối thấp. Vị ngọt tự nhiên của dưa hấu giúp thỏa mãn cảm giác thèm đồ ngọt, trong khi lượng nước lớn góp phần tạo cảm giác no sau khi ăn. Nhờ đó, sử dụng dưa hấu thay cho bánh kẹo, nước ngọt có đường hoặc các món ăn vặt giàu năng lượng có thể giúp kiểm soát tổng lượng calo nạp vào cơ thể.

Có thể hỗ trợ phòng ngừa ung thư

Trong dưa hấu có chứa nhiều hợp chất thực vật có lợi như lycopene và cucurbitacin E, được cho là giúp giảm nguy cơ mắc một số loại ung thư, đặc biệt là ung thư tuyến tiền liệt và ung thư đại trực tràng. Lycopene có khả năng làm giảm nồng độ IGF – hormone liên quan đến quá trình phân chia tế bào, từ đó góp phần hạn chế sự phát triển của tế bào ung thư. Trong khi đó, cucurbitacin E hỗ trợ cơ thể loại bỏ các tế bào bất thường và kìm hãm sự hình thành khối u.

Ngoài những giá trị dinh dưỡng kể trên, dưa hấu còn được yêu thích bởi cách sử dụng đơn giản và đa dạng. Người dùng có thể ăn trực tiếp sau khi làm lạnh, cắt thành miếng nhỏ làm salad trái cây, xay sinh tố hoặc ép lấy nước. Trong đó, ăn trực tiếp phần thịt quả là cách sử dụng thuận tiện, giúp giữ lại phần chất xơ tự nhiên có trong thực phẩm.

Dưa hấu có thể ăn trực tiếp, làm nước ép hoặc kết hợp với nhiều loại trái cây khác (Ảnh minh họa)

Khi chọn mua dưa hấu, nên ưu tiên những quả có vỏ nguyên vẹn, không bị nứt, dập hoặc có dấu hiệu thối hỏng. Quả thường có độ chắc, cầm tương đối nặng so với kích thước. Sau khi mua về, cần rửa sạch phần vỏ dưới vòi nước trước khi bổ để hạn chế bụi bẩn và vi khuẩn từ bên ngoài bám vào phần thịt quả trong quá trình cắt.

Dù là loại quả nhiều nước, ít calo và có vị ngọt tự nhiên nhưng dưa hấu vẫn chứa carbohydrate và đường tự nhiên. Vì vậy, người mắc bệnh tiểu đường cần chú ý khẩu phần, tránh ăn quá nhiều cùng một lúc để hỗ trợ kiểm soát đường huyết.

Bên cạnh đó, người bị suy thận, có hệ tiêu hoá nhạy cảm, bị nhiệt miệng, loét miệng, huyết áp thấp, đang bị cảm lạnh, sốt do hàn hoặc thể trạng yếu cũng cần hạn chế sử dụng loại quả này để tránh tác dụng phụ ảnh hưởng đến sức khoẻ.