Nhắc đến những vùng trồng táo nổi tiếng ở Khánh Hòa (khu vực tỉnh Ninh Thuận cũ), nhiều người sẽ nghĩ ngay đến những khu vườn xanh mướt, cành nào cũng trĩu nặng quả. Vào mùa thu hoạch, nơi đây không chỉ cung cấp lượng lớn trái cây cho thị trường mà còn trở thành điểm đến hấp dẫn của du khách.
Trong số các giống táo đang được trồng phổ biến, táo bom được xem là "ngôi sao" nhờ kích thước lớn, vị ngọt thanh và độ giòn đặc trưng, khiến ai thưởng thức một lần cũng khó quên.
Táo bom là một trong hai giống táo được trồng nhiều nhất tại Khánh Hòa, bên cạnh táo gió. Nếu táo gió nổi tiếng bởi lượng nước dồi dào, vị ngọt dịu pha chút thanh mát thì táo bom lại chinh phục thực khách bằng phần thịt dày, giòn chắc và hương vị đậm đà hơn.
Hai giống táo đều có nét hấp dẫn riêng, nhưng táo bom thường được lựa chọn bởi những người yêu thích cảm giác giòn sần sật khi cắn và muốn thưởng thức một loại trái cây có vị ngọt rõ nét.
Điểm dễ nhận biết nhất của táo bom chính là kích thước vượt trội. Quả thường to, tròn hoặc hơi bầu dục, lớp vỏ xanh bóng đẹp mắt ngay cả khi đã chín. Những trái loại đẹp có thể chỉ khoảng 3–5 quả/kg, trong khi loại phổ biến cũng chỉ khoảng 8–10 quả/kg, lớn hơn đáng kể so với nhiều giống táo khác trên thị trường. Nhờ vẻ ngoài căng mọng, đồng đều nên táo bom thường được chọn để làm quà biếu hoặc mang về sau mỗi chuyến du lịch.
Khi bổ đôi quả táo bom, phần thịt bên trong có màu trắng ngà, ít xốp, ít nhớt và rất chắc. Chỉ cần cắn một miếng, người ăn sẽ cảm nhận được tiếng giòn vui tai cùng vị ngọt thanh lan tỏa trong miệng. Hương thơm của táo không quá nồng nhưng đủ tạo cảm giác dễ chịu.
So với táo gió, táo bom không nhiều nước bằng, đổi lại phần thịt dày và chắc hơn, nhờ đó ăn lâu vẫn giữ được độ giòn. Chính sự khác biệt này khiến nhiều người sẵn sàng tìm mua đúng giống táo bom mỗi khi đến vùng đất đầy nắng gió của Khánh Hòa.
Trước đây, táo bom chủ yếu được người dân trồng quanh nhà hoặc ven vườn để lấy quả ăn. Loại cây này vốn quen thuộc với cư dân địa phương và chưa được trồng với quy mô lớn. Khi thị trường ngày càng ưa chuộng những loại trái cây đặc sản có chất lượng cao, diện tích táo bom cũng được mở rộng. Nhiều hộ dân chuyển sang canh tác chuyên canh, áp dụng kỹ thuật chăm sóc hiện đại nhằm nâng cao năng suất và chất lượng quả, góp phần đưa táo bom trở thành một trong những nông sản đặc trưng của địa phương.
Không chỉ nổi tiếng nhờ hương vị, táo bom còn góp phần tạo nên sức hút cho du lịch. Mỗi khi vào vụ, những khu vườn phủ kín màu xanh của lá và quả trở thành điểm tham quan được nhiều người yêu thích. Du khách có thể đi dạo dưới những hàng táo sai trĩu, tận tay hái những trái vừa chín tới rồi thưởng thức ngay tại vườn. Cảm giác cắn một quả táo còn mát hơi sương, giòn rụm và ngọt thanh giữa không gian trong lành mang đến trải nghiệm khó quên.
Bên cạnh hoạt động hái táo, nhiều nhà vườn còn kết hợp phục vụ khách tham quan, chụp ảnh và tìm hiểu quy trình chăm sóc cây. Những lối đi rợp bóng, những cành táo oằn mình vì quả cùng khung cảnh đồng quê yên bình đã tạo nên điểm check-in hấp dẫn, đặc biệt vào cuối tuần và mùa du lịch. Sau khi tham quan, du khách thường mua vài kilogram táo tươi mang về làm quà bởi quả giữ được độ giòn khá lâu nếu bảo quản đúng cách.
Táo bom cũng là nguyên liệu chế biến nhiều món ăn hấp dẫn. Ngoài ăn tươi, người dân còn chấm cùng muối ớt xanh, muối tôm hoặc muối chua cay để tăng hương vị. Một số gia đình dùng táo làm nước ép, sinh tố, ngâm chua ngọt hay kết hợp trong các món salad trái cây. Nhờ vị ngọt thanh, giòn và ít chát nên táo bom phù hợp với nhiều lứa tuổi, từ trẻ nhỏ đến người lớn.
Hiện nay, táo bom được bán rộng rãi tại các vườn, cửa hàng đặc sản và trên chợ mạng. Giá bán phổ biến dao động khoảng 90.000 đồng/kg, tùy thời điểm, kích cỡ và chất lượng quả.
