Cây thông là loài thực vật lá kim, hiện nay có tới 115 loài đang sinh sống rải rác ở nhiều nơi trên toàn thế giới. Cây thông nó có thể sinh trưởng phát triển tươi tốt ở mọi loại đất, khí hậu và môi trường khác nhau, thậm chí là cả những nơi có khí hậu rất khắc nghiệt với tuổi đời lên tới hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm. Chúng phát triển rất nhanh nên thường được trồng tại những địa điểm có diện tích rộng lớn như núi rừng vùng Bắc Bộ hay Tây Nguyên nước ta.
Cây thông trong tự nhiên có sức sống mãnh liệt
Cây thông là loại cây thân gỗ to, chiều cao dao động từ 30 đến 35m. Với những cây cổ thụ lâu năm còn có thể cao tới tận 100m. Thân cây cao thẳng, nhiều nhựa chảy ra. Vỏ cây dày với màu nâu đỏ, có những vết nứt theo chiều dọc và khá sâu. Các cành sẽ mọc đối xứng hoặc đi theo vòng xoắn tạo nên những tán lá rộng. Trên cành cây thông không có lông mà có xuất hiện phấn trắng. Khi cây được một năm tuổi, thì cành sẽ có màu nâu hoặc là màu vàng đất.
Lá thông có dáng hình kim, cứng, màu xanh thẫm. Một chiếc lá trung bình có chiều dài khoảng từ 15- 25cm, trên mỗi cành lá mọc đối xứng với nhau. Gốc lá bẹ hình vảy, dài tầm 2cm. Đầu lá nhọn trông như một cây kim. Quả thông hình tháp, được tạo từ nhiều lớp xếp kế tiếp vào nhau, vỏ cứng cáp, màu nâu. Hạt thông hình như trái xoan, dẹt, và được bảo vệ bằng một lớp vỏ mỏng.
Thông được trồng ở nhiều nơi để làm cây cảnh
Với vẻ đẹp lạ và đặc tính dễ trồng dễ chăm, thông được các nghệ nhân sinh vật cảnh đưa “lên chậu” thành bonsai đẹp mắt. Thú vui khi trồng giống thông bonsai ngày càng được nhiều người ưa chuộng. Không chỉ có vẻ ngoài độc đáo tạo điểm nhấn cho ngôi nhà, mà trồng thông làm cây cảnh còn giúp chúng ta nâng tầm không gian sống, điều hòa không khí giúp môi trường sống trở nên mát mẻ và tốt hơn.
Trong phong thủy, cây thông bonsai được xem như một biểu tượng cho sự bền bỉ và tăng trưởng, phát triển, trường tồn mãi mãi. Khi chủ nhà trồng loại cây bonsai này trong nhà, họ sẽ cảm thấy yên bình và được hỗ trợ. Cũng như có động lực để vượt qua khó khăn trong cuộc đời. Ngoài ra, cây thông bonsai còn được cho là có tác dụng tốt cho sức khỏe và tăng cường tướng lực.
Cây thông kết hợp tiểu cảnh đẹp mắt
Trên thị trường hiện có nhiều giống thông cảnh được ưa chuộng, mỗi loại đem đến một vẻ đẹp khác nhau, tạo sự đa dạng như: Thông đen Nhật Bản là dòng kinh điển trong nghệ thuật bonsai, có vỏ sần sùi mạnh, chịu mặn tốt, dáng mạnh mẽ; Thông trắng Nhật Bản phát triển chậm, lá kim mềm có màu xanh lam nhạt pha chút trắng bạc, ngọn bằng phẳng khi trưởng thành, rất được ưa chuộng làm bonsai cao cấp; Thông đỏ nổi bật với lớp vỏ đỏ đặc trưng, dáng cổ thụ đẹp, giá trị kinh tế và thẩm mỹ rất cao; Thông đá Ý có tán lá xòe hình ô đặc trưng vùng Địa Trung Hải, thường được trồng làm cây bóng mát hoặc tạo điểm nhấn sân vườn; Thông vỏ ren nổi tiếng nhờ lớp vỏ cây bong tróc nhiều màu sắc độc đáo tựa như da rắn hoặc thân cây sung.
Mỗi loại cây sẽ được các nghệ nhân “hô biến” thành tác phẩm bonsai đẹp mắt với nhiều dáng thế khác nhau. Thông cảnh có thể được uốn nắn thành nhiều kiểu như: Thân cây mọc thẳng đứng từ gốc đến ngọn, tượng trưng cho sự hiên ngang, vững chãi; Thân cây vươn ngang so với mặt chậu hoặc mặt đất, tạo cảm giác mềm mại nhưng bề thế; Gốc ở trên cao nhưng thân cành uốn lượn đổ xuống phía dưới như dòng thác, mô tả sức sống kiên cường bám trụ trên vách núi cheo leo; Thân cây mọc nghiêng một góc cố định, tạo cảm giác chuyển động và đón gió tự nhiên; Thân vặn xoắn, sần sùi, mô tả hình ảnh cây sống hàng trăm năm chịu đựng sương gió.
Có rất nhiều loại thông cảnh và dáng thế khác nhau
Thông bonsai mini nhỏ xinh cũng được ưa chuộng
Trên thị trường Việt Nam, các dòng cây thông bonsai và cây cảnh nghệ thuật có mức giá vô cùng đa dạng: Từ vài trăm nghìn đồng cho cây mini để bàn, vài chục triệu đồng cho cây kích thước lớn thuần chậu, đến hàng trăm triệu hoặc hàng tỷ đồng đối với những tác phẩm thông cổ thụ lâu năm, dáng thế độc bản hoặc xuất hiện tại các triển lãm sinh vật cảnh.
Giá trị của thông cảnh được tính theo tuổi đời
Theo các nghệ nhân, để giữ được một cây thông bonsai khỏe mạnh và có dáng đẹp, người chơi cần chú ý đến một số yếu tố quan trọng. Thông là cây ưa sáng, nên được đặt ở nơi có ánh sáng tự nhiên tốt và thông thoáng. Cần duy trì độ ẩm phù hợp nhưng tránh để đất trong chậu bị úng nước. Việc cắt tỉa giúp kiểm soát hình dáng, giữ độ thông thoáng cho tán cây và định hướng sự phát triển của cành.
Thông có sức sống bền bỉ và có thể tồn tại hàng trăm, thậm chí hàng nghìn năm trong điều kiện tự nhiên. Với bonsai được chăm sóc đúng cách, cây cũng có thể đồng hành qua nhiều thế hệ. Chính vì vậy, những cây thông bonsai lâu năm không đơn thuần là cây cảnh. Chúng có thể trở thành những tác phẩm nghệ thuật sống, được truyền từ đời này sang đời khác trong một gia đình.
