Chiến dịch vòng loại Cúp các quốc gia châu Phi (AFCON) 2027 – giải đấu sẽ được đồng đăng cai bởi ba quốc gia Kenya, Tanzania và Uganda – đang bước vào những giai đoạn định hình cục diện. Lượt trận vòng bảng thứ hai diễn ra vào thứ Ba tuần này (giờ địa phương) đã để lại nhiều dấu ấn đậm nét. Nếu như Morocco tiếp tục khẳng định vị thế của một ứng cử viên đầu bảng A bằng chiến thắng lạnh lùng, Senegal phải đổ mồ hôi hột mới giành trọn 3 điểm, thì Ai Cập đã đập tan mọi hoài nghi bằng một cơn mưa bàn thắng.
Màn trút giận của "Pharaoh" Ai Cập tại Juba
Sau trận hòa không bàn thắng đầy nhạt nhòa trước Angola tại Cairo vào thứ Sáu tuần trước, huấn luyện viên Hossam Hassan đã phải hứng chịu vô vàn "gạch đá" và những lời chỉ trích gay gắt về chiến thuật. Mệnh lệnh đặt ra cho tuyển Ai Cập khi hành quân đến Sân vận động Juba chạm trán Nam Sudan ở lượt trận thứ 2 bảng đấu là "không có lựa chọn nào khác ngoài chiến thắng".
Khó khăn bủa vây đội khách khi ngôi sao sáng nhất kiêm đội trưởng Mohamed Salah không di chuyển cùng toàn đội. HLV Hassan tiết lộ đây là thỏa thuận chung giữa tiền đạo này và ban huấn luyện nhằm tránh rủi ro chấn thương khi phải thi đấu trên mặt cỏ nhân tạo. Thêm vào đó, hậu vệ Mohamed Abdelmoneim (thuộc biên chế CLB Nice) cũng vắng mặt để tiếp tục hồi phục chấn thương đầu gối nghiêm trọng, buộc ban huấn luyện phải triệu tập tiền đạo Osama Faisal của CLB NBE để thay thế. Tiền vệ Marwan Attia cũng được điền tên vào đội hình xuất phát sau khi bỏ lỡ trận gặp Angola do án treo giò.
Dù thiếu vắng "đầu tàu" Salah, sức mạnh của "Pharaohs" vẫn là quá áp đảo. Ngay sau tiếng còi khai cuộc, Ai Cập đã dồn ép hàng phòng ngự Nam Sudan. Lần lượt Emam Ashour, Mostafa Ziko và Ramy Rabia đã bỏ lỡ những cơ hội mười mươi trong 10 phút đầu trận. Tuy nhiên, điều gì đến cũng phải đến. Phút 36, Hossam Abdelmaguid tung đường chuyền dọn cỗ xé toang hàng thủ đối phương để Ziko dứt điểm tung lưới, mở tỷ số trận đấu. Trước đó, hàng thủ Nam Sudan đã cố gắng chơi bẫy việt vị và thành công trong việc từ chối hai cơ hội của Ai Cập, nhưng họ không thể đứng vững mãi.
Bước sang hiệp hai, Ai Cập biến trận đấu thành sân khấu trình diễn của riêng mình. Ngay phút 49, cầu thủ chạy cánh thuộc biên chế Tottenham, Omar Marmoush, đã có pha solo ngoạn mục. Anh dẫn bóng vượt qua các chốt chặn, đối mặt trực tiếp với thủ môn Nam Sudan trước khi dứt điểm lạnh lùng nhân đôi cách biệt.
Sự thay đổi người chiến thuật của HLV Hossam Hassan ở hiệp hai đã phát huy tác dụng triệt để. Phút 53, Ibrahim Adel được tung vào sân thay Haissem Hassan, và đến phút 75, chính Adel là người nâng tỷ số lên 3-0 sau một đường kiến tạo tinh tế của Marwan Attia. Bi kịch của Nam Sudan chưa dừng lại. Phút 83, Omar Marmoush hoàn tất cú đúp của cá nhân mình, đưa Ai Cập vươn lên dẫn 4-0.
Trong những phút bù giờ cuối cùng (90'+2), một nhân tố dự bị khác vừa được tung vào sân ở phút 86 là tiền đạo Hamza Abdelkarim (thuộc biên chế Barcelona) đã phản xạ xuất thần trước một tình huống bóng bật ra trong vòng cấm, dứt điểm cháy lưới khép lại chiến thắng hủy diệt 5-0 cho tuyển Ai Cập. Trận đấu khép lại trong sự bất lực của đội chủ nhà, dẫu họ đã thực hiện hàng loạt sự thay đổi người để tìm kiếm bàn danh dự.
Sự lầm lì và bản lĩnh vương giả của Morocco
Trái ngược với sự ồn ào của Ai Cập, Morocco tiếp tục trình diễn thứ bóng đá điềm tĩnh và hiệu quả để củng cố ngôi đầu bảng A. Trên Sân vận động Free State Toyota ở Bloemfontein (Nam Phi), đội bóng của HLV Mohamed Ouahbi đã đánh bại Lesotho với tỷ số 2-0.
Morocco bước vào trận đấu này với một vài xáo trộn trong đội hình so với chiến thắng 2-0 trước Gabon hồi thứ Sáu tại Rabat (trận đấu mà Noussair Mazraoui và Soufiane Rahimi đã lập công). HLV Ouahbi trao cơ hội đá chính cho Abdelhamid Ait Boudlal, Zakaria El Ouahdi và Oussama Targhalline. Trong sự vắng mặt của Achraf Hakimi do án treo giò, thủ thành Yassine Bounou mang băng đội trưởng, trong khi Ismael Saibari trở lại sau án phạt.
Lesotho đã chứng minh họ không phải là một đối thủ dễ xơi khi thi đấu cực kỳ kiên cường và kỷ luật trong phần lớn thời gian hiệp một. Morocco phải giữ một thái độ kiên nhẫn tối đa để tìm kiếm kẽ hở. Sự nhẫn nại ấy đã được đền đáp ở khoảnh khắc cuối cùng của hiệp một (phút 45) khi Brahim Diaz phá vỡ thế bế tắc, đưa "Sư tử Atlas" vươn lên dẫn trước 1-0 trước giờ nghỉ.
Bước sang hiệp hai, Lesotho vẫn nỗ lực bám đuổi và duy trì khoảng cách mong manh, buộc Morocco phải liên tục tổ chức các đợt hãm thành để tìm kiếm bàn thắng kết liễu trận đấu. Phải mãi đến phút 82, nỗ lực của họ mới thành hiện thực khi Azzedine Ounahi điền tên mình lên bảng tỷ số, nhân đôi cách biệt.
Những phút cuối, "Sư tử Atlas" thi đấu chậm lại, kiểm soát hoàn toàn thế trận để bảo toàn chiến thắng 2-0, đồng thời ghi nhận trận giữ sạch lưới thứ hai liên tiếp tại chiến dịch vòng loại. Với 6 điểm trọn vẹn và 4 bàn thắng không gỡ sau hai lượt trận, Morocco đang chễm chệ trên ngôi đầu bảng A.
Senegal "toát mồ hôi hột" trên sân của Ethiopia
Tại Sân vận động Bahir Dar, nhà cựu vô địch châu Phi Senegal đã có một trận đấu vô cùng nhọc nhằn trước đội chủ nhà Ethiopia. Theo bình luận viên Lucas Monteiro, đây là một trận đấu mang nặng tính "giằng co" với nhiều pha va chạm quyết liệt.
Trọng tài Willy Stephane Ngah thổi còi khai cuộc, và Senegal sớm thể hiện đẳng cấp. Ngay phút 11, Nicolas Jackson đã tỏa sáng với đường dọn cỗ tinh tế để Ibrahim Mbaye tung cú sút chân phải hiểm hóc từ giữa vòng cấm, đánh bại thủ thành Nura của Ethiopia để mở tỷ số trận đấu.
Tuy nhiên, bàn thua sớm không làm Ethiopia sụp đổ; trái lại, nó thổi bùng lên tinh thần chiến đấu của đội chủ nhà. Xuyên suốt thời gian còn lại của hiệp một và cả hiệp hai, Ethiopia liên tục gia tăng áp lực hòng tìm bàn gỡ. Lần lượt Abel Yalew, Birhanu Bekele, Biniyam Fikru, Chernet Gugsa và Gatoch Panom đã tung ra hàng loạt pha dứt điểm nguy hiểm. Ở phút 22, Biniyam Fikru có pha sút chéo góc bằng chân trái đi chệch cột dọc. Phút 43, chính Fikru lại có cơ hội dứt điểm ở trung lộ nhưng vẫn không trúng đích.
Hệ thống phòng ngự của Senegal đã phải hoạt động hết công suất để đứng vững trước sức ép. Sự quyết liệt quá mức đã khiến các trụ cột của họ phải trả giá. Phút 18, Pape Gueye nhận thẻ vàng sau pha phạm lỗi thô bạo với Chernet Gugsa, khiến anh phải thi đấu "trên lằn ranh đỏ" trong phần lớn thời gian. Đến phút 69, Idrissa Gueye tiếp tục bị cảnh cáo vì pha vào bóng chậm nhịp với Bereket Samuel. Lamine Sy cũng là cầu thủ tiếp theo bị ghi tên vào sổ trọng tài.
Những trung vệ như Sadibou Sané đã liên tục phải cắt những pha tấn công nguy hiểm của đội chủ nhà. Về mặt tấn công, Senegal cũng tạo ra được một vài cơ hội đáng chú ý như cú đánh đầu chệch cột của Assane Diao ở phút 28, hay pha dứt điểm chìm trong vòng cấm của Nicolas Jackson ở phút 85 bị thủ thành Nura xuất sắc cản phá. Nhằm bảo toàn tỷ số, HLV của Senegal đã liên tục thay đổi nhân sự trong hiệp hai (tung Idrissa Gana Gueye, Issa Soumare, Bara Sapoko Ndiaye, và Pape Moussa Fall vào sân).
Tiếng còi mãn cuộc vang lên, Senegal thở phào nhẹ nhõm rời Bahir Dar với chiến thắng sát nút 1-0 quý giá.
Tổng hợp cục diện các bảng đấu khác
Bên cạnh ba trận cầu tâm điểm trên, lượt đấu này còn chứng kiến cơn mưa bàn thắng ở Maputo khi Mozambique đè bẹp Sudan với tỷ số 4-1. Các pha lập công của Witi (24'), cú đúp của Chamito Alfandega (46', 62') và Guima (58') đã hoàn toàn làm lu mờ bàn thắng danh dự trên chấm phạt đền ở phút 88 của Y. Hamed bên phía Sudan.
Tại Bujumbura, Burundi và Algeria đã cống hiến một trận hòa 2-2 kịch tính. Burundi mở tỷ số sớm nhờ pha phản lưới nhà của F. Chaibi (5') và bàn thắng của J. Girumugisha (12'). Tuy nhiên, bản lĩnh của Algeria đã lên tiếng với hai pha lập công gỡ hòa của M. Belloumi (30') và A. Boulbina (63').
Ở các trận đấu khác, Comoros đánh bại Namibia với tỷ số tối thiểu 1-0 nhờ pha lập công của B. Youssouf (53'). Trong khi đó, Tanzania cũng giành chiến thắng sát nút 1-0 ngay trên sân của Madagascar bằng bàn thắng duy nhất của C. Kachwele ở phút 39.
Loạt trận vòng loại khốc liệt sẽ tiếp tục với những cuộc đối đầu rất được chờ đợi như Cape Verde chạm trán Rwanda, Ghana đụng độ Gambia, Guinea-Bissau đấu Nigeria, Uganda gặp Libya và Zambia tiếp đón Togo. Cục diện các bảng đấu chắc chắn sẽ còn ẩn chứa nhiều bất ngờ trong chặng đường hướng tới ngày hội bóng đá lớn nhất lục địa đen vào năm 2027.
