Theo Đông y “Mía chủ bổ khí kiêm hạ khí, bổ dưỡng, đại bổ tỳ âm, dưỡng huyết cường gân cốt, an thần trấn kinh tức phong, tả phế nhiệt, lợi yết hầu, hạ đờm hỏa, chi nôn, hòa vị, tiêu phiền nhiệt”. Mía được mệnh danh “Thanh thuốc phục mạch”. Mía vị ngọt tính hàn (có sách ghi lương và bình).
Theo một nghiên cứu phân tích phần thân và lá mía, có tới 56 hợp chất phenolic và flavonoid được xác định, có tiềm năng giải thích cho các tác dụng chống oxy hóa, điều hòa chuyển hóa và hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột trong các mô hình sinh học.
Mía chứa nhiều phenolic acids, flavonoid, phytosterol và triterpenes - nhóm hợp chất có hoạt tính sinh học cao, được chứng minh có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm.
Trong bối cảnh stress oxy hóa và viêm là hai cơ chế chính gây tổn thương gan và thận trong nhiều bệnh lý mạn tính, vai trò chống oxy hóa của các hợp chất này đặc biệt quan trọng.
WHO và các tổ chức y tế hàng đầu nhấn mạnh rằng thực phẩm giàu chất chống oxy hóa có thể giúp giảm gánh nặng oxy hóa lên gan và thận, từ đó hỗ trợ chức năng giải độc tự nhiên của cơ thể.
Một nghiên cứu gần đây cho thấy chiết xuất polyphenol từ mật mía có thể giảm tổn thương gan do rượu ở mô hình động vật bằng cách tăng hoạt tính enzyme chống oxy hóa và giảm các cytokine gây viêm. Điều này cho thấy các hợp chất trong mía có thể làm giảm stress oxy hóa và viêm ở gan.
Một nghiên cứu khác sử dụng chiết xuất từ bã mía trong mô hình tiểu đường cho thấy nó có thể giảm stress oxy hóa, điều hòa các enzyme chống oxy hóa và làm giảm tình trạng gan nhiễm mỡ ở động vật thử nghiệm.
Điều này phù hợp với quan điểm y tế hiện đại rằng việc điều chỉnh chuyển hóa glucose và lipid có thể giúp giảm tổn thương gan và cải thiện chức năng thận theo thời gian.
Mía ở dạng nước ép tươi là nguồn cung cấp kali, magie, canxi, sắt và một số vitamin nhóm B và E, cùng với các phytochemical tự nhiên.
Vitamin và khoáng chất này đóng vai trò hỗ trợ chức năng tế bào gan và thận, tham gia vào quá trình cân bằng điện giải, chuyển hóa năng lượng, và giảm stress oxy hóa.
Tuy nhiên, chuyên gia dinh dưỡng cũng cảnh báo rằng uống nước mía hàng ngày với lượng lớn không phù hợp cho tất cả mọi người, đặc biệt là người có đường huyết cao hoặc bệnh mạn tính vì chứa đường tự nhiên, và nên sử dụng với liều lượng và tần suất hợp lý.
