Gia tăng số người tham gia nhờ chính sách cởi mở
Theo số liệu từ BHXH Việt Nam, tính đến hết tháng 3, cả nước có khoảng 21,66 triệu người tham gia BHXH, tăng hơn 15% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, số người tham gia BHXH tự nguyện đã vượt mốc 2,5 triệu và tiếp tục duy trì xu hướng tăng ổn định.
Động lực tăng trưởng này được cho là đến từ việc hệ thống chính sách an sinh ngày càng mở rộng quyền lợi, tạo sức hút lớn hơn đối với người lao động tự do. Đáng chú ý, Luật BHXH 2024 có điều chỉnh quan trọng khi giảm thời gian đóng tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm, áp dụng từ 1/7/2025.
Điều kiện và cách tính lương hưu từ năm 2025
Người tham gia BHXH tự nguyện sẽ được hưởng lương hưu khi đáp ứng đủ hai điều kiện: đạt tuổi nghỉ hưu theo quy định (hiện khoảng 61 tuổi 6 tháng đối với nam và 57 tuổi đối với nữ) và có tối thiểu 15 năm đóng BHXH.
Mức lương hưu hàng tháng được xác định dựa trên tỷ lệ hưởng và mức thu nhập bình quân làm căn cứ đóng. Cụ thể:
- Lao động nữ: Đóng đủ 15 năm được hưởng 45%, sau đó mỗi năm tăng thêm 2%, tối đa 75%.
- Lao động nam: Đóng từ 15 đến dưới 20 năm có tỷ lệ hưởng thấp hơn và tăng dần theo từng năm; khi đủ 20 năm sẽ đạt 45% và tiếp tục tăng theo quy định.
Ngoài lương hưu hàng tháng, người tham gia còn được cấp thẻ BHYT miễn phí trong suốt thời gian hưởng. Trường hợp có thời gian đóng vượt mức quy định (trên 30 năm với nữ và 35 năm với nam), người lao động còn có thể nhận thêm trợ cấp một lần.
Bài toán để đạt mức lương hưu 7 triệu đồng
Trước câu hỏi “đóng BHXH tự nguyện bao nhiêu để nhận lương hưu khoảng 7 triệu đồng/tháng”, các chuyên gia cho biết mức hưởng phụ thuộc vào mức thu nhập lựa chọn đóng và tổng thời gian tham gia.
Theo các tính toán tham khảo, nếu đóng trong khoảng 20 năm, người lao động cần duy trì mức thu nhập đóng khá cao. Cụ thể, mức đóng hàng tháng ước tính khoảng gần 2 triệu đồng đối với nữ và trên 2,3 triệu đồng đối với nam. Tuy nhiên, đây chỉ là con số mang tính tham khảo, bởi lương hưu thực tế còn phụ thuộc vào hệ số điều chỉnh qua từng thời kỳ và quá trình đóng của từng cá nhân.
Mức đóng tối thiểu và chính sách hỗ trợ từ Nhà nước
Đối với người có thu nhập thấp, mức đóng BHXH tự nguyện tối thiểu được xác định dựa trên chuẩn nghèo khu vực nông thôn. Trong năm 2026, mức căn cứ này tiếp tục ở mức 1,5 triệu đồng, tương ứng số tiền đóng tối thiểu khoảng 330.000 đồng/tháng.
Đáng chú ý, người tham gia không phải tự chi trả toàn bộ khoản này. Nhà nước sẽ hỗ trợ một phần mức đóng theo từng nhóm đối tượng, giúp giảm đáng kể số tiền phải đóng hằng tháng. Bên cạnh đó, một số địa phương còn ban hành thêm chính sách hỗ trợ riêng nhằm khuyến khích người dân tham gia BHXH tự nguyện, mở rộng diện bao phủ an sinh xã hội.