Về già, điều đáng sợ không hẳn là ít tiền. Đáng sợ hơn là có tiền nhưng không có người muốn ở bên, có con cái nhưng thiếu sự gắn kết, có thời gian nhưng không biết sống vì điều gì.
Nhìn cách một người đang sống hôm nay, phần nào có thể thấy được họ sẽ bước vào tuổi già với tâm thế thế nào.
Sống tử tế, biết giữ những mối quan hệ đáng quý
Một người khi còn trẻ nếu biết trân trọng người thân, giữ chữ tín với bạn bè, cư xử có chừng mực với đồng nghiệp và không dễ dàng làm tổn thương người khác, họ thường có nền tảng quan hệ bền vững hơn khi về sau.
Chỗ dựa tinh thần không tự nhiên xuất hiện ở tuổi già. Nó được tích lũy từ những năm tháng trước đó, qua từng lần hỏi han, giúp đỡ, chia sẻ và giữ lời. Một người luôn chỉ biết nhận mà không biết cho đi rất khó xây dựng được những mối quan hệ sâu sắc.
Tất nhiên, sống tử tế không có nghĩa là phải làm hài lòng tất cả mọi người. Điều quan trọng là biết tôn trọng người khác, giữ giới hạn và không vì lợi ích trước mắt mà đánh mất lòng tin. Đó mới là thứ có thể ở lại lâu hơn tiền bạc.
Không đặt toàn bộ hy vọng vào con cái
Có một suy nghĩ khá phổ biến: nuôi con cả đời thì về già con sẽ chăm sóc mình. Nhưng cuộc sống hiện đại khiến mỗi người đều có công việc, gia đình và những áp lực riêng. Con cái có thể yêu thương cha mẹ nhưng không phải lúc nào cũng có điều kiện ở bên cạnh.
Vì thế, người biết chuẩn bị cho tuổi già thường không đặt toàn bộ cuộc sống của mình lên vai con. Họ giữ một phần tài chính, chăm sóc sức khỏe, duy trì các mối quan hệ và xây dựng cuộc sống riêng thay vì chỉ chờ đến lúc con cái trưởng thành.
Khi cha mẹ có cuộc sống độc lập nhất định, tình cảm giữa hai thế hệ cũng dễ nhẹ nhàng hơn. Con cái giúp đỡ vì yêu thương, thay vì cảm thấy mình đang phải gánh toàn bộ trách nhiệm. Đây là một kiểu chỗ dựa bền vững hơn cả sự phụ thuộc.
Biết giữ sức khỏe và tự chăm sóc bản thân
Tuổi già có chỗ dựa hay không đôi khi được quyết định từ những thói quen rất nhỏ của hiện tại. Ăn uống quá mức, ít vận động, thức khuya kéo dài, bỏ qua những dấu hiệu bất thường của cơ thể đều có thể khiến chất lượng cuộc sống về sau bị ảnh hưởng.
Một người biết chăm sóc sức khỏe không chỉ đang kéo dài tuổi thọ mà còn đang cố gắng giữ khả năng tự chủ. Có thể tự đi lại, tự chăm sóc những nhu cầu cơ bản và chủ động trong sinh hoạt sẽ giúp tuổi già bớt phụ thuộc vào người khác.
Sức khỏe không phải thứ có thể mua lại hoàn toàn bằng tiền khi đã mất. Vì vậy, đừng đợi đến tuổi trung niên mới bắt đầu quan tâm. Những gì làm cho cơ thể hôm nay có thể trở thành “tài sản” hoặc “gánh nặng” của chính mình nhiều năm sau.
Có khoản tích lũy và một cuộc sống riêng
Tình cảm rất quan trọng, nhưng tiền bạc cũng là một phần của sự chủ động khi về già. Người có một khoản tích lũy phù hợp thường ít bị đẩy vào thế phải phụ thuộc hoàn toàn vào con cái hoặc người thân khi xảy ra biến cố.
Không nhất thiết phải giàu có mới gọi là chuẩn bị cho tuổi già. Quan trọng hơn là biết sống trong khả năng của mình, tránh nợ nần không cần thiết, có kế hoạch tài chính và dành một phần thu nhập cho tương lai.
Bên cạnh tiền, một cuộc sống riêng cũng rất cần thiết. Có sở thích, bạn bè, thói quen vận động, việc mình yêu thích hoặc những hoạt động có ích sẽ giúp tuổi già không trở thành khoảng thời gian chỉ xoay quanh chuyện chờ con cái đến thăm.
Biết cho đi nhưng không đánh mất chính mình
Một người có chỗ dựa về già thường không phải người cả đời chỉ biết hy sinh. Họ hiểu rằng tình cảm muốn bền lâu cần có sự qua lại. Giúp đỡ người khác nhưng vẫn giữ giới hạn, yêu thương gia đình nhưng không kiểm soát, quan tâm con cái nhưng không can thiệp quá sâu vào cuộc sống của chúng.
Khi con cái trưởng thành, cách yêu thương cũng cần thay đổi. Nếu cha mẹ liên tục áp đặt, trách móc hoặc dùng công lao nuôi dưỡng để yêu cầu con cái đáp lại, khoảng cách giữa hai thế hệ rất dễ lớn dần.
Ngược lại, biết tôn trọng lựa chọn của người khác và giữ cho mình một đời sống độc lập sẽ khiến các mối quan hệ nhẹ nhàng hơn. Đến một lúc nào đó, chỗ dựa tốt nhất không phải là giữ người khác thật chặt, mà là khiến họ muốn tự nguyện ở bên mình.
Tuổi già thực ra không bắt đầu ở tuổi 60 hay 70. Nó được chuẩn bị từ cách một người sống ở tuổi 30, 40, 50.
Có người chuẩn bị bằng tiền. Có người chuẩn bị bằng sức khỏe. Có người vun đắp gia đình, bạn bè và những mối quan hệ đáng tin cậy. Cũng có người âm thầm xây dựng một cuộc sống mà dù con cái bận rộn, họ vẫn có thể sống vui và chủ động.
Chỗ dựa của tuổi già vì thế không phải một món quà bất ngờ. Nó thường là kết quả của những gì một người đã gieo xuống trong nhiều năm trước đó.
