Trong xã hội hiện đại, sự tiện lợi luôn được đặt lên hàng đầu, ngay cả trong thói quen ăn uống cũng vậy. Theo đó, hầu như mọi người khi đi ăn ở hàng quán, hay thậm chí ăn tại nhà đều sử dụng giấy ăn (thậm chí giấy vệ sinh dạng cuộn) để lau bát, đũa, thìa trước khi ăn. Do có đa tác dụng, vì thế loại giấy này còn được gọi với cái tên “giấy đa năng”.
Thực tế, loại giấy được các gia đình và hàng quán sử dụng này ngoài lau bát đũa, bàn ăn, chúng còn được sử dụng để lau miệng sau khi ăn xong. Đáng nói là việc làm này không chỉ diễn ra theo thời điểm, mà nó lặp lại ngày này qua tháng khác và tạo thành thói quen không thể thiếu, nhất là với những người thường xuyên ăn hàng quán.
Nhận định về thói quen sử dụng giấy ăn này, PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh (Chuyên gia về Công nghệ sinh học và Thực phẩm) cho biết, với sự tiện lợi và bằng mắt thường quan sát các loại giấy này khá sạch, vì thế nhiều người nghĩ việc lau bát đũa trước khi ăn, lau miệng khi ăn xong là cách vệ sinh sạch sẽ. Thế nhưng, nếu thực hiện không đúng, chọn giấy không chất lượng thì nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe là rất lớn.

Các loại giấy ăn rất tiện lợi, nhưng nguy cơ gây hại cho sức khỏe là rất lớn. Ảnh minh họa.
Ông Thịnh cho biết, nếu là giấy được sản xuất an toàn, có chứng nhận kiểm định của cơ quan chức năng thì hoàn toàn có thể dùng để lau miệng sau khi ăn xong. Tuy nhiên, với các hàng quán kinh doanh, điều này là rất khó vì họ luôn đặt lợi nhuận lên hàng đầu, trong khi các loại giấy đạt chuẩn khá đắt đỏ. Đó là chưa kể, việc dùng giấy vệ sinh cuộn để sử dụng để lau bát đũa, thậm chí lau miệng… điều này vô cùng nguy hiểm với sức khỏe.
Ngoài ra, rất nhiều người khi ăn thấy bát, thìa ướt nên dùng giấy ăn lau, điều này cũng là tối kỵ không nên sử dụng. Bởi các loại giấy không đảm bảo chất lượng, sẽ bám mảng giấy, thậm chí là hóa chất ở trên bề mặt lau, khi ăn sẽ trực tiếp đưa vào cơ thể.
Theo vị chuyên gia này, giấy phục vụ trong ăn uống hay nói cách khác là để lau miệng phải được sản xuất từ nguyên liệu là gỗ, trúc, các loại cỏ… có hàm lượng hàm lượng xenlulozơ cao. Còn giấy thông thường đa số được sản xuất từ các loại giấy tái chế, khi sản xuất sẽ được cho rất nhiều xút, nước javel để tẩy trắng, do vậy khi sử dụng cực độc hại.
“Việc dùng các loại giấy ăn tái chế để lau miệng, bát đũa các mủn giấy, thậm chí là hạt bụi rất nhỏ mà mắt thường không nhìn thấy sẽ bám vào gây nguy hại cho sức khỏe, nhất là da, hệ hô hấp, chúng có thể đi vào phổi và gây tổn thương. Đó là chưa kể, loại giấy này tồn dư hóa chất tẩy trắng, mực in… nếu dùng lâu dài các chất độc hại này sẽ tích tụ trong cơ thể gây hại cho sức khỏe”, ông Thịnh cho hay.

Tốt nhất hãy dùng khăn vải sạch lau bát đũa trước khi ăn và vệ sinh sạch sau khi sử dụng. Ảnh minh họa.
Ông Thịnh khuyến cáo, để đảm bảo cho sức khỏe, tốt nhất không lạm dụng giấy ăn, vì bằng mắt thường rất khó để nhận biết loại nào an toàn, loại nào là giấy tái chế. Để vệ sinh bát trước khi ăn, tốt nhất dùng khăn vải sạch để lau, sau mỗi lần dùng nên giặt sạch phơi khô dưới ánh nắng hoặc khử trùng rồi dùng tiếp. Trường hợp trời có nắng thì không cần lau bát đũa, sau khi rửa chỉ cần phơi khô dưới ánh nắng là đủ.
Trường hợp nếu phải sử dụng giấy ăn, các gia đình lưu ý cần tránh những loại giấy bản vuông nhỏ, có màu xám đen, bề mặt sần sùi, có nhiều vệt như mực đen, vì đây là loại giấy có quy trình xử lý không đảm bảo, tồn dư nhiều mực in và hóa chất, rất hại cho sức khỏe người dùng. Nên chọn loại giấy của nhà sản xuất uy tín, có kiểm định. Giấy phải đảm bảo dai, mịn, lau không để lại bụi trên da hoặc vật dụng được lau, giấy không có ánh bạc của hóa chất trên mặt giấy, khi đưa tay chà mạnh có độ dẻo, khó rách.
“Biện pháp bảo vệ sức khỏe tốt nhất đó là nên thực hành việc rửa tay trước và vệ sinh miệng trước và sau khi ăn. Như vậy vừa đảm bảo vệ sinh, vừa không lo chất lượng giấy, lại đỡ tốn kém tiền bạc”, PGS Thịnh khuyên.