Tháng 8 đến, mùa thu về, trên các con phố, tại các chợ bắt đầu xuất hiện những sạp bán thị. Quả thị chín vàng bắt mắt, có mùi thơm khiến nhiều người mê mẩn. Đây cũng là lúc nhiều người muốn chọn những quả thị đẹp mắt, thơm nức về để thắp hương. Không ít người có quan niệm rằng ông bà tổ tiên ngửi thấy mùi thị cũng cảm thấy bình an. Sau khi thắp hương, quả thị được hạ xuống và tiếp tục để trong nhà để mùi thơm tỏa khắp không gian sống.
Người ta cứ để quả thị như vậy cho thơm chứ không ăn dù thịt quả này có thể ăn được. Tại sao lại như vậy?
Tại sao quả thị ăn được nhưng người ta chỉ để ngửi chứ không ăn?
Là người Việt Nam, ai cũng từng nghe câu chuyện cổ tích Tấm Cám. Câu chuyện này có một đoạn liên quan đến quả thị. Khi đó, Tấm trốn trong quả thị và được bà cụ đem về nhà. Trước khi lấy được quả thị, bà cụ nói: "Thị ơi, thị rụng bị bà - Bà để bà ngửi chứ bà không ăn".
Việc không ăn quả thị không chỉ có trong chuyện mà trên thực tế, nhiều người cũng không ăn loại quả này.
PGS.TS Nguyễn Thị Lâm (Nguyên Viện phó Viện Dinh dưỡng Quốc gia) cho biết quả thị có hương thơm đặc trưng, hít đến đâu sẽ cảm thấy dễ chịu đến đó, mang lại cảm giác thư thái, đặc biệt là với những người sống ở phố thị bí bách, chất chội, sống trong không gian sống chật hẹp.
Người ta không ăn quả thị là để tận dụng hương thơm đặc trưng của nó. Ngoài ra, phần thịt của quả thị dù chín cũng vẫn có vị chát và tạo cảm giác nhựa bám dày trong miệng, trên lưỡi, gây khó chịu. Ăn thị cũng có thể làm ảnh hưởng đến nhu động ruột, tạo thành khối bã ở ruột non. Vì vậy, việc không ăn loại quả này cũng có tác dụng tránh ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa.
Quả thị có công dụng chữa bệnh
Trong Đông y, quả thị và nhiều bộ phận khác của cây thị có thể được sử dụng như một loại dược liệu trị bệnh. Từ lâu, các bài thuốc trị bệnh từ cây thị cũng được lưu truyền trong dân gian.
Lá thị đem phơi khô, thái nhỏ, cuốn lại và dùng giống như hút thuốc lá có tác dụng trị táo bón, bụng căng đầy.
Lấy 100 gram lá thị phơi khô và đem sắc với nước, thu được 100ml nước cốt để uống có lợi cho bệnh nhân sau mổ (mỗi ngày dùng 10-30ml nước sắc).
Phần vỏ thị phơi khô, đốt thành than rồi hòa với mỡ lợn hoặc dầu vừng để thoa lên vết phồng rộp trị giời leo...
Quả và hạt thị cũng được sử dụng làm thuốc. Công dụng của loại quả này đã từng được ghi chép trong sử sạch của Trung Quốc từ thời nhà Đường.
Lưu ý khi sử dụng quả thị
Quả thị xanh chứa lượng tannin rất lớn. Chất này gặp axit trong dạ dày có thể kết thành khối, không thể tiêu hóa được và dẫn tới tắc ruột, hình thành sỏi trong dạ dày. Vì vậy, tuyệt đối không ăn quả thị còn xanh.
Không tùy tiện sử dụng quả thị hay bất cứ các bộ phận nào của cây thị làm thuốc chữa bệnh. Nếu muốn dùng, nên tham khảo ý kiến của các chuyên gia Đông y trước khi sử dụng.
