Quan sát bằng mắt thường thấy có dấu hiệu này chứng tỏ thận đang gặp vấn đề, có thể đang bị tổn thương

Thận được ví như “nhà máy lọc nước” của cơ thể, nó không đơn giản chỉ bài tiết nước tiểu, mà còn có vô vàn chức năng quan trọng khác. Vì thế, cần nhận biết các dấu hiệu bất thường ngoài cơ thể, từ đó đi khám và phát hiện kịp thời những tổn thương ở thận.

Tuyệt đối không chủ quan với biểu hiện ngoài cơ thể

Thận là cơ quan sống còn, đảm nhận vai trò là "nhà máy lọc" tự nhiên của cơ thể. Chức năng chính của thận bao gồm lọc máu, loại bỏ độc tố và chất cặn bã qua nước tiểu. Đồng thời, thận cân bằng dịch/khoáng chất, điều hòa huyết áp, kích thích sản sinh hồng cầu và hỗ trợ hấp thu canxi cho xương.

Thông thường khi thận bị tổn thương, chúng thường có diễn biến âm thầm và đến khi xuất hiện các triệu chứng ngoài cơ thể, khi đó thận có thể đã bị mất chức năng. Vì thế, các chuyên gia cho rằng, việc quan sát một số biểu hiện ngoài cơ thể, trong đó điển hình là da và nước tiểu có thể phần nào nhận biết được “sức khỏe” của quả thận.

TS.BS Nguyễn Đình Liên, Trưởng khoa Phẫu thuật Thận tiết niệu và Nam học (Bệnh viện E) cho biết, để biết chính xác thận gặp vấn đề hay bị tổn thương hay không, bác sĩ buộc phải làm xét nghiệm, thăm khám trực tiếp từ đó mới có thể đưa ra kết luận cuối cùng. Tuy nhiên, một số biểu hiện trên cơ thể cũng là dấu hiệu cảnh báo sớm để đi khám, vì thế tuyệt đối không nên bỏ qua.

Trước hết là các biểu hiện trên da. Khi thận gặp vấn đề, da thường có biểu hiện ngứa, nổi mụn rất khó chịu. Tuy nhiên, khi gặp vấn đề này nhiều người thường cho rằng bị dị ứng thời tiết hoặc do chạm phải côn trùng. Ít ai biết rằng, ngứa khi ngày càng lan rộng ra toàn cơ thể, thì chứng tỏ thận đang bị hư, nguyên nhân là do sự tích tụ urê trong cơ thể khi thận không thể lọc thải được, gây kích thích và làm da ngứa.

Các biểu hiện ngứa ngáy trên cơ thể không đơn giản chỉ là dị ứng thời tiết, mà đôi khi là dấu hiệu cảnh báo bệnh thận. Ảnh minh họa. 

Ngoài ra, hiện tượng phù hay tích nước dưới da cũng là triệu chứng thận gặp vấn đề, tuyệt đối không chủ quan. Nguyên nhân là do thận không thể loại bỏ đủ lượng nước và muối trong cơ thể. Điều này khiến cơ thể giữ lại nước, đặc biệt là ở mí mắt, bàn chân và mắt cá chân.

Thứ hai là phát hiện thận mất dần chức năng qua màu sắc nước tiểu. TS Nguyễn Đình Liên cho biết, do thận là nơi bài tiết nước tiểu, tất cả bất thường về màu sắc sẽ phản ánh chức năng và tổn thương trong cơ thể. Cũng vì lẽ đó mà, chất đào thải của hệ tiết niệu đi qua đường tiết niệu sẽ phản ánh sức khỏe của toàn bộ cơ thể và từng cơ quan một.

Bác sĩ Liên lấy ví dụ, nếu nước tiểu quá đục kèm mùi hôi, tanh có thể bệnh nhân đang nhiễm trùng đường tiết niệu. Hoặc nước tiểu đục vẩn sữa, lắng cặn có thể người bệnh đái ra phốt phát (Phosphate), đái ra dưỡng chấp. Nước tiểu quá vàng sậm có thể gợi ý mắc bệnh lý về gan.

Cách bảo vệ thận không hề khó

Thận là bộ phận đặc biệt trong cơ thể, khi đã bị mất chức năng chúng sẽ không phục hồi lại được. Vì thế, nhiệm vụ của mỗi người là giữ cho quả thận luôn được khỏe mạnh. Bác sĩ Nguyễn Đình Liên tư vấn, cách đơn giản nhất để bảo vệ thận ai cũng có thể làm được đó là, hãy uống đủ nước.

Vì nước là thành phần chất dung môi giúp cho tất cả các tế bào trong cơ thể hoạt động. Mỗi một tế bào, cơ quan lại cần lượng nước khác nhau. Thận có vai trò điều hoà điện giải và lượng nước trong cơ thể. Do vậy, nếu uống nước đúng và đủ là rất tốt giúp cho chức năng thận hoạt động tốt.

Tôi lưu ý rằng, nên uống đủ nước theo cân nặng, phù hợp với công việc, vận động, tuổi tác... Không phải cứ uống nhiều là tốt và uống ít nước thì chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của thận”, bác sĩ Liên cho hay.

Chế độ ăn ảnh hưởng và tác động đến chức năng của thận. Ảnh minh họa. 

Ngoài uống đủ nước thì việc bảo vệ chức năng thận theo bác sĩ Liên chia sẻ có liên quan tới nhiều yếu tố khác. Do thận là cơ quan đào thải chất độc hại cho cơ thể cho nên ăn uống cũng góp phần bảo vệ thận. Ví dụ nếu ăn quá mặn ảnh hưởng tới chức năng thận, huyết áp. Hoặc ăn quá nhiều thức ăn độc hại, chứa chất bảo quản không được phép, sử dụng thuốc bừa bãi không theo chỉ định đều ảnh hưởng tới chức năng của thận.

Một số bệnh lý ảnh hưởng tới chức năng thận như đái tháo đường ảnh hưởng tới mạch máu nuôi thận, tế bào thận làm suy giảm chức năng thận. Trong trường hợp thận, niệu quản hoặc bàng quang có sỏi sẽ gây nhiễm trùng đường tiết niệu, ứ nước thận và gây suy giảm chức năng thận nhanh chóng hơn

Dù thực phẩm hay bất cứ sản phẩm gì, dù bổ đến mấy cũng chỉ nên dùng đủ. Vì ăn uống thiếu tiết chế không chỉ ảnh hưởng tới thận mà còn các cơ quan khác như gan, tim mạch”, bác sĩ Liên khuyến cáo.

Cũng theo chuyên gia để bảo vệ tốt cho chức năng thận cần uống đủ nước, ăn lành mạnh đủ lượng, cân bằng dưỡng chất, tránh xa các thực phẩm không tốt cho sức khỏe. Bên cạnh đó, người dân khi thấy có bất cứ bất thường trên da, màu sắc nước tiểu, đau vùng thắt lưng nên đi khám chuyên khoa sớm.