Gần đây, cụm từ “đứa trẻ bánh bao hấp” trở nên khá phổ biến trên mạng xã hội Trung Quốc, dùng để chỉ những đứa trẻ có vẻ ngoài ngoan ngoãn, dễ thương, rất nhanh nhận lỗi nhưng lại chưa thực sự hiểu mình sai ở đâu.
Một người mẹ kể rằng, có lần cô vô tình làm đổ sữa lên bàn. Chỉ vừa thấy mẹ cau mày, con trai đã lập tức bật khóc, cúi gằm mặt và lí nhí: “Mẹ ơi, con xin lỗi!” Hai bàn tay nhỏ nắm chặt gấu áo, vẻ mặt đầy áy náy khiến cơn giận của người mẹ cũng dịu xuống.
Nhưng đến chiều, khi vừa dọn dẹp nhà cửa xong, cậu bé lại lấy màu nước vẽ kín lên ghế sofa. Điều đáng nói là ngay khi bị phát hiện, con vẫn lập tức cúi đầu nhận lỗi, thái độ thành khẩn đến mức mẹ gần như không thể nổi giận.
Thế nhưng, sau khi nói lời xin lỗi, cậu bé lại nhanh chóng quay đi chơi như chưa có chuyện gì xảy ra.
Người mẹ bắt đầu băn khoăn: “Nếu mắng thì con nhận lỗi. Nhưng nếu không mắng, lời xin lỗi ấy có thực sự có ý nghĩa? Con có hiểu mình sai ở đâu và lần sau cần làm gì khác đi không?”
Đây cũng là điều khiến nhiều bố mẹ phải suy nghĩ. Một đứa trẻ biết nói “con xin lỗi” chưa chắc đã thực sự biết chịu trách nhiệm. Nếu lời xin lỗi chỉ nhằm khiến người lớn nguôi giận, trẻ có thể dần hình thành thói quen “làm sai – xin lỗi – rồi tiếp tục như cũ”, thay vì nhìn lại hành động của mình và học cách sửa chữa.
Điều đáng yêu ở trẻ vẫn còn đó. Sự hồn nhiên ấy khiến người lớn vừa thương, vừa nhận ra rằng phía sau một lời xin lỗi, điều trẻ cần học không chỉ nhận lỗi, mà còn là hiểu lỗi, sửa lỗi và chịu trách nhiệm với hành động của mình.
Trẻ có “tính cách bánh bao hấp”: Ngoan, dễ bảo nhưng bố mẹ cần lưu ý 3 điều
Như đã nói ở trên, cụm từ “tính cách bánh bao hấp” gần đây được dùng khá nhiều trên mạng để mô tả những đứa trẻ hiền lành, dễ mềm lòng và thường nhanh chóng nói lời xin lỗi khi mắc lỗi.
Nhìn bề ngoài, đây là một đứa trẻ khiến bố mẹ khá yên tâm: ít nổi nóng, dễ hợp tác và không thích đối đầu. Nhưng nếu để ý kỹ, bố mẹ có thể nhận ra trẻ xin lỗi rất nhanh nhưng chưa chắc đã hiểu mình sai ở đâu, càng chưa chắc biết lần sau nên làm gì khác đi.
Đó mới là điều cần được quan tâm.
“Tính cách bánh bao hấp” thực chất là gì?
Có thể hiểu đơn giản, trẻ có kiểu tính cách này thường có ba biểu hiện:
- Xin lỗi rất nhanh nhưng ít suy ngẫm về lỗi sai.
- Dễ nhượng bộ khi xảy ra mâu thuẫn, thường chọn cách làm vừa lòng người khác.
- Ngoài miệng đồng ý nhưng sau đó lại nhanh chóng quên mất điều đã hứa.
Ban đầu, nhiều bố mẹ sẽ thấy đây là một đặc điểm đáng yêu. Con ngoan, dễ bảo, ít cãi lời, việc nuôi dạy cũng có vẻ nhẹ nhàng hơn.
Thực tế, bố mẹ không cần vội gắn cho trẻ một cái nhãn. Sự hiền lành, mềm mỏng chưa bao giờ là khuyết điểm. Đây thậm chí có thể là nền tảng tốt để trẻ phát triển sự đồng cảm, khả năng hòa đồng và cách ứng xử nhẹ nhàng với người khác.
Điều quan trọng là bên cạnh sự tử tế, trẻ cũng cần được học cách suy nghĩ, chịu trách nhiệm, biết nói “không” và có chính kiến riêng.
Mặt tích cực trẻ thường rất dễ gần. Điểm dễ nhận thấy ở những trẻ có tính cách này là khả năng giữ bình tĩnh khá tốt. Trẻ thường không thích tranh cãi, ít nổi nóng và dễ hợp tác với người lớn.
Các em cũng có xu hướng quan tâm đến cảm xúc của người khác, biết nhường nhịn và dễ hòa nhập với bạn bè. Vì vậy, trẻ thường được người xung quanh yêu mến và cảm thấy thoải mái khi giao tiếp.
Tuy nhiên, ngoan không đồng nghĩa với lúc nào cũng phải nghe lời, biết nhường nhịn cũng không có nghĩa là phải luôn chịu thiệt. Nếu bố mẹ chỉ chú ý đến việc con “dễ bảo” mà bỏ qua những nhu cầu và suy nghĩ thật sự của trẻ, một số vấn đề có thể xuất hiện.
Vì vậy, có 3 điều bố mẹ nên lưu ý.
Đừng để lời xin lỗi trở thành “tấm vé thoát lỗi”
Nếu mỗi lần trẻ mắc lỗi, bố mẹ nghe một câu “Con xin lỗi” rồi cho qua, trẻ có thể dần hiểu rằng chỉ cần xin lỗi là mọi chuyện kết thúc.
Trong khi đó, điều trẻ cần học không chỉ nói lời xin lỗi mà còn là hiểu mình đã làm gì, hành động đó ảnh hưởng đến ai và mình có thể sửa chữa như thế nào.
Thay vì chỉ hỏi: “Con đã biết sai chưa?”, bố mẹ có thể hỏi:
“Con nghĩ chuyện gì đã xảy ra?”
“Nếu làm lại, con sẽ làm thế nào?”
“Bây giờ con có thể làm gì để sửa lỗi?”
Như vậy, lời xin lỗi mới thực sự đi cùng với trách nhiệm.
Đừng để sự nhường nhịn biến thành thói quen chịu thiệt
Có những trẻ sợ làm người khác không vui. Bạn muốn đồ chơi, con nhường. Người khác muốn con làm điều con không thích, con vẫn miễn cưỡng đồng ý.
Khi còn nhỏ, điều này có thể khiến trẻ được khen là “ngoan”, “biết điều”. Nhưng nếu kéo dài, trẻ có thể khó nói lên nhu cầu của mình và không biết cách đặt giới hạn.
Bố mẹ nên dạy con rằng tử tế không có nghĩa là phải đồng ý với tất cả mọi người.
Con hoàn toàn có thể nói:
“Con không muốn.”
“Con chưa sẵn sàng.”
“Đây là đồ của con, con muốn tự quyết định.”
Đó không phải ích kỷ mà là cách trẻ học cách bảo vệ ranh giới của mình.
Đừng để con quen với việc luôn chiều theo ý người khác
Nếu trẻ thường xuyên nhìn sắc mặt người khác rồi mới quyết định mình nên làm gì, lâu dần trẻ có thể ít tin vào lựa chọn của chính mình.
Bố mẹ có thể bắt đầu từ những việc cho con chọn quần áo, món ăn, cuốn sách muốn đọc hoặc trò chơi muốn chơi trong những giới hạn phù hợp.
Khi con đưa ra lựa chọn chưa tốt, thay vì lập tức quyết định thay, hãy cùng con nhìn lại kết quả.
Điều quan trọng không phải là lúc nào con cũng chọn đúng, mà là trẻ dần có khả năng suy nghĩ, lựa chọn và chịu trách nhiệm với quyết định của mình.
Không cần thay đổi tính cách của trẻ: 4 cách giúp một đứa trẻ hiền lành vẫn tự tin và có chính kiến
Trẻ hiền lành, biết quan tâm và dễ đồng cảm là những phẩm chất rất đáng quý. Bố mẹ không cần ép con trở nên mạnh mẽ, ồn ào hay luôn phải tranh đấu. Điều quan trọng là giúp sự hiền lành của con đi cùng ranh giới, chính kiến và khả năng tự bảo vệ mình.
Đừng vội bắt con xin lỗi, hãy giúp con hiểu điều mình đã làm
Khi con mắc lỗi, thay vì lập tức yêu cầu “Xin lỗi đi!”, bố mẹ có thể hỏi: “Chuyện gì đã xảy ra?”, “Con nghĩ mình sai ở đâu?”, “Lần sau con có thể làm thế nào khác?”.
Khi trẻ hiểu được lỗi sai và cách khắc phục, lời xin lỗi sẽ xuất phát từ sự nhận thức và trách nhiệm, thay vì chỉ là cách để tránh bị mắng.
Tập cho con biết nói “không”
Bố mẹ đừng vội yêu cầu trẻ phải nhường nhịn hay “hào phóng” với người khác. Hãy để con hiểu rằng cảm xúc và mong muốn của mình cũng quan trọng.
Bố mẹ có thể tập cho con những câu đơn giản như: “Không, đây là đồ của con”, “Con chưa muốn chia sẻ”, hoặc “Khi chơi xong con sẽ cho bạn mượn”.
Biết nói “không” đúng lúc không khiến trẻ ích kỷ, mà giúp con biết bảo vệ ranh giới riêng.
Xin lỗi phải đi cùng hành động sửa sai
Nếu con làm đổ nước, hãy để con cùng dọn. Nếu làm hỏng đồ của người khác, hãy cùng con tìm cách sửa chữa hoặc khắc phục.
Thay vì trách mắng dài dòng, hãy để trẻ hiểu rằng mắc lỗi không đáng sợ, nhưng cần có trách nhiệm với điều mình đã làm.
Khen con vì biết suy nghĩ, không chỉ vì biết vâng lời
Thay vì thường xuyên nói “Con ngoan quá”, bố mẹ có thể ghi nhận khi con biết đưa ra ý kiến, tự giải quyết vấn đề hoặc dám bảo vệ điều mình cho là đúng.
Chẳng hạn: “Mẹ rất vui vì con đã nói ra suy nghĩ của mình” hay “Con đã tự tìm được cách giải quyết, rất tốt!”.
Những lời khen này giúp trẻ hiểu rằng có chính kiến, biết suy nghĩ và chủ động hành động cũng là những điều đáng được trân trọng.
Sự hiền lành không phải điểm yếu. Bố mẹ không cần thay đổi bản chất của đứa trẻ dịu dàng, mà hãy giúp con có thêm ranh giới để tự bảo vệ mình, sự tự tin để nói lên suy nghĩ và trách nhiệm để sửa chữa khi mắc lỗi. Khi đó, lòng tốt của con sẽ không dễ bị lợi dụng mà trở thành một thế mạnh đáng quý trên hành trình trưởng thành.
