Từ một loại cây cảnh nhỏ gọn thường xuất hiện trên bàn làm việc, ban công hoặc thấy nhiều ở bờ rào vì trồng làm cảnh, nay xương rồng tai thỏ dần trở thành nguồn thu nhập ổn định cho không ít người, đặc biệt tại các vùng ven đô hoặc khu vực có khí hậu khô nóng.
Xương rồng tai thỏ, tên khoa học là Opuntia microdasys, thuộc họ xương rồng, có hình dáng đặc trưng với các nhánh dẹt mọc đối xứng, trông giống đôi tai của con thỏ.
Cây có kích thước nhỏ, phát triển chậm, ít cần chăm sóc cầu kỳ và thích nghi tốt với môi trường nắng nóng, rất thích hợp trồng ở Việt Nam. Chính những ưu điểm này đã khiến loại cây này nhanh chóng được ưa chuộng, mở ra một nghề mới cho những người yêu thích trồng trọt và kinh doanh cây cảnh.
Ban đầu, việc trồng xương rồng tai thỏ chủ yếu mang tính chất chơi cây cảnh, phục vụ nhu cầu trang trí không gian sống. Tuy nhiên, khi nhu cầu thị trường tăng cao, nhiều người đã mạnh dạn chuyển từ trồng nhỏ lẻ sang phát triển quy mô lớn hơn.
Hiện nay, khi nhìn nhận được giá trị kinh tế của giống xương rồng tai thỏ này, nhiều hộ nông dân quyết định đầu tư để canh tác, các vườn xương rồng bắt đầu xuất hiện. Chủ yếu các vườn hiện đang cung cấp sản phẩm đa dạng từ cây mini đến cây trưởng thành, thậm chí kết hợp với chậu trang trí để tăng giá trị sản phẩm.
Một trong những điểm đặc biệt của nghề trồng xương rồng tai thỏ là chi phí đầu tư ban đầu không quá lớn. Người trồng có thể tận dụng sân vườn, ban công hoặc thậm chí là mái nhà để làm nơi trồng cây.
Đất trồng chủ yếu là loại đất tơi xốp, thoát nước tốt, có thể trộn thêm cát và sỏi để phù hợp với đặc tính của cây xương rồng. Cây cũng không yêu cầu tưới nước thường xuyên, chỉ cần cung cấp lượng nước vừa đủ để tránh úng rễ.
Quy trình nhân giống xương rồng tai thỏ khá đơn giản. Người trồng chỉ cần tách một nhánh từ cây mẹ, để khô vết cắt trong vài ngày rồi cắm xuống đất. Sau một thời gian, nhánh này sẽ bén rễ và phát triển thành cây mới. Nhờ khả năng sinh trưởng tốt và tỷ lệ sống cao, việc nhân giống không gặp quá nhiều khó khăn, giúp người trồng nhanh chóng mở rộng quy mô sản xuất.
Tuy nhiên, để cây phát triển đẹp và đạt giá trị thương mại cao, người trồng cần chú ý đến ánh sáng và môi trường sống. Xương rồng tai thỏ ưa ánh nắng trực tiếp, vì vậy cần đặt cây ở nơi có nhiều ánh sáng. Nếu thiếu nắng, cây dễ bị yếu, màu sắc nhạt và hình dáng không còn đẹp mắt. Ngoài ra, việc kiểm soát độ ẩm cũng rất quan trọng, bởi môi trường quá ẩm có thể khiến cây bị thối hoặc nấm bệnh.
Không chỉ dừng lại ở việc bán cây, nhiều người còn sáng tạo thêm các sản phẩm đi kèm để tăng giá trị kinh tế. Xương rồng tai thỏ thường được trồng trong các chậu gốm, chậu sứ hoặc các vật dụng tái chế được thiết kế bắt mắt. Một số người còn kết hợp cây với tiểu cảnh mini, tạo thành sản phẩm trang trí độc đáo, phù hợp làm quà tặng, trang trí nội thất.
Ngoài ra, một số hộ nông dân còn nhận ra giá trị dinh dưỡng và dược tính tiềm ẩn trong cây xương rồng. Qua quá trình tìm hiểu, họ phát hiện loại cây này chứa nhiều vitamin, khoáng chất và các hoạt chất sinh học có lợi cho sức khỏe như chất chống oxy hóa, chất xơ và các hợp chất hỗ trợ tiêu hóa. Từ đó, thay vì chỉ khai thác phần thân để bán thô, người dân bắt đầu chuyển hướng thu hoạch có chọn lọc nhằm phục vụ cho chế biến.
Việc thu hoạch xương rồng cũng được thực hiện cẩn thận hơn để giữ nguyên chất lượng nguyên liệu. Các bộ phận non, giàu dưỡng chất được ưu tiên sử dụng, sau đó đưa vào sơ chế để loại bỏ gai và nhựa. Nhờ cách làm này, xương rồng không còn là loại cây “mọc hoang” trên vùng đất cát mà dần trở thành nguồn nguyên liệu có giá trị trong sản xuất thực phẩm, đồ uống và mỹ phẩm, mở ra hướng đi mới giúp nâng cao thu nhập cho người dân.
Ít ai biết rằng xương rồng không chỉ để ngắm mà còn chứa nhiều vitamin, khoáng chất quý. Nhờ đặc tính dưỡng ẩm và chống oxy hóa, loại cây này đang dần trở thành nguồn nguyên liệu tiềm năng trong ngành mỹ phẩm thiên nhiên.
Thị trường tiêu thụ xương rồng tai thỏ khá rộng, từ khách hàng cá nhân đến các quán cà phê, văn phòng, cửa hàng trang trí nội thất. Đặc biệt, với sự phát triển của thương mại điện tử, việc bán cây cảnh online trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Người trồng có thể tiếp cận khách hàng trên toàn quốc thông qua các nền tảng mạng xã hội hoặc sàn thương mại điện tử, từ đó mở rộng quy mô kinh doanh mà không cần mặt bằng lớn.
Thu nhập từ nghề trồng xương rồng tai thỏ phụ thuộc vào quy mô và cách thức kinh doanh. Với những người trồng nhỏ lẻ, mỗi tháng có thể kiếm thêm vài triệu đồng từ việc bán cây. Trong khi đó, các vườn lớn hoặc những người biết kết hợp kinh doanh online, sáng tạo sản phẩm có thể đạt mức thu nhập cao hơn, thậm chí lên đến hơn 50 triệu đồng/tháng.
Ngày xưa, xương rồng chỉ được xem là cây dại, mọc ven hàng rào trên vùng đất cát khô cằn. Thế nhưng ít ai biết, bên trong vẻ ngoài gai góc ấy lại ẩn chứa nhiều giá trị dinh dưỡng và tiềm năng kinh tế đáng kể.
Dù vậy, nghề này cũng không hoàn toàn “nhàn tênh” như nhiều người nghĩ. Người trồng cần kiên nhẫn, tỉ mỉ trong việc chăm sóc cây, đặc biệt là trong giai đoạn cây con. Ngoài ra, việc tìm đầu ra ổn định cũng là một thách thức, nhất là khi thị trường cây cảnh có tính cạnh tranh cao và phụ thuộc nhiều vào xu hướng.
Bên cạnh đó, yếu tố thẩm mỹ đóng vai trò quan trọng trong việc quyết định giá trị sản phẩm. Một chậu xương rồng tai thỏ không chỉ cần khỏe mạnh mà còn phải có hình dáng đẹp, cân đối và được trình bày hài hòa. Điều này đòi hỏi người trồng phải có gu thẩm mỹ và khả năng sáng tạo nhất định.
