Nắng nóng gay gắt với nền nhiệt ngoài trời có thời điểm vượt ngưỡng 40°C không chỉ gây mệt mỏi hay say nắng thông thường mà còn tiềm ẩn nguy cơ tổn thương thận cấp tính. Mới đây, Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu (Bệnh viện Bạch Mai) tiếp nhận trường hợp bệnh nhân dù trẻ tuổi, nhưng bị suy thận cấp chỉ do làm việc dưới trời nắng mà không uống đủ nước.
Điển hình như bệnh nhân tên H.T (25 tuổi, làm công nhân tại Hà Nội) nhập viện trong tình trạng tức ngực, khó thở, đau mỏi cơ dữ dội và co rút chân tay. Trước đó một ngày, anh làm việc liên tục ngoài trời nắng nóng nhưng gần như quên uống nước vì quá tập trung công việc.
Là người trẻ, không có bệnh nền, anh luôn nghĩ bản thân “chịu nhiệt tốt” cho tới khi cơ thể gần như kiệt quệ hoàn toàn. Kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số creatinine - thước đo chức năng lọc của thận - tăng vọt lên 400 µmol/L, cao gấp gần 4 lần mức bình thường. Đây là dấu hiệu suy thận cấp, có nguy cơ phải lọc máu.
ThS.BSNT Tô Thị Ánh Huyền - Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu, cho biết, bệnh nhân nhập viện trong tình trạng rất nguy kịch. Nếu tới viện muộn hơn, khi độc chất tích tụ quá nhiều trong máu, bệnh nhân có thể đã phải chỉ định lọc máu cấp cứu.
Nhiều người trẻ vì lo làm việc nên quên uống nước dẫn tới ảnh hưởng đến sức khỏe. Ảnh minh họa.
May mắn, sau 3 ngày điều trị tích cực và bù dịch kịp thời, chức năng thận của người bệnh đã hồi phục hoàn toàn, các triệu chứng co rút cơ và khó thở cũng biến mất và bệnh nhân đã được xuất viện.
Bác sĩ Huyền cho biết, hằng năm mỗi đợt nắng nóng đỉnh điểm, số ca nhập viện vì suy thận cấp do mất nước và thời tiết cực đoan lại gia tăng, trong đó có nhiều trường hợp là người trẻ, khỏe mạnh. Nguyên nhân là do, khi làm việc hoặc di chuyển nhiều giờ dưới trời nắng, cơ thể phải tiết nhiều mồ hôi để hạ nhiệt. Nếu không được bù nước kịp thời, cơ thể sẽ rơi vào tình trạng mất nước nghiêm trọng, khiến lượng máu nuôi thận suy giảm.
Bên cạnh đó, vận động quá sức trong thời tiết nóng bức còn có thể gây hủy cơ vân. Khi cơ bị tổn thương, các chất độc từ cơ sẽ giải phóng vào máu, gây tắc nghẽn ống thận và nhanh chóng dẫn tới suy thận cấp. “Cơ thể con người luôn có giới hạn chịu đựng. Nếu chủ quan, bất kỳ ai cũng có thể trở thành nạn nhân của suy thận cấp trong mùa nắng nóng”, bác sĩ Huyền cảnh báo.
Bác sĩ Ánh Huyền khuyến cáo, người dân cần đặc biệt chú ý những dấu hiệu cảnh báo sau khi làm việc hoặc đi ngoài trời nắng nóng, như sau:
- Lượng nước tiểu giảm rõ rệt hoặc nhiều giờ không đi tiểu;
- Nước tiểu sẫm màu, vàng đậm hoặc đỏ như nước trà đặc;
- Đau cơ dữ dội, chuột rút, co rút chân tay liên tục;
- Mệt lả, chóng mặt, buồn nôn, lơ mơ hoặc giảm tỉnh táo;
- Đây có thể là dấu hiệu cơ thể đang mất nước nặng hoặc chức năng thận bị suy giảm.
Bác sĩ tư vấn cách để bảo vệ thận ngày nắng nóng. Ảnh: BVCC.
Để bảo vệ thận trong những ngày nắng nóng, các chuyên gia Trung tâm Thận tiết niệu và Lọc máu Bệnh viện Bạch Mai khuyến cáo người dân cần thực hiện 3 nguyên tắc quan trọng:
- Uống nước chủ động, không đợi khát: Người làm việc ngoài trời nên bổ sung thêm nước điện giải hoặc nước khoáng để bù muối khoáng mất qua mồ hôi.
- Hạn chế làm việc, vận động hoặc tập thể dục ngoài trời trong khung giờ nắng gắt từ 10h đến 16h.
- Khi cảm thấy quá nóng hoặc mệt mỏi, cần nghỉ ngơi ngay tại nơi thoáng mát, hạ nhiệt cơ thể và bù nước kịp thời.
Các bác sĩ nhấn mạnh, chức năng thận có thể bị tổn thương rất nhanh chỉ vì một ngày mất nước nghiêm trọng. Khi xuất hiện tình trạng kiệt sức, tiểu ít hoặc nước tiểu sẫm màu sau khi đi nắng, người dân không nên tự theo dõi tại nhà mà cần tới cơ sở y tế sớm để được thăm khám và điều trị kịp thời.
