Với nhiều người, rau ngó khoai hay còn gọi là bồng khoai là loại rau rẻ tiền, thậm chí trước đây chỉ dùng để nấu cám cho lợn (heo), chứ ít người ăn. Tuy nhiên, gần đây nhiều người lại săn lùng, tìm mua loại rau này để sử dụng, đặc biệt là trong mùa nắng nóng. Đáng nói, rau ngó khoai không hề đắt đỏ, chưa đến 10.000 đồng/bó.
Sở dĩ nhiều người săn lùng vì rau ngó khoai được cho là sạch 100%, không hề có hóa chất kích thích phát triển hay bảo quản. Không chỉ vậy, ngó khoai còn được kết hợp với nhiều thực phẩm khác nhau, cho ra thành phẩm món ăn vừa ngon miệng, vừa bắt mắt.
Về phương diện sức khỏe, ngó khoai khi ăn cũng mang lại nhiều lợi ích rất tốt. Khi kết hợp với các loại gia vị, quả có vị chua, ngó khoai cho vị thanh mát, rất phù hợp để thanh lọc cơ thể, giải nhiệt trong mùa hè. Theo đó, ngó khoai có thể nấu với quả sấu, quả dâu tằm hay với cơm mẻ. Cùng với đó kết hợp nấu với thịt băm, ốc, tôm hay sườn sẽ cho hương vị thơm ngon, đậm đà hơn.
Canh ngó khoai được nhiều người ưa thích, có tác dụng giải nhiệt, thanh lọc cơ thể rất tốt. Ảnh minh họa.
Lương y Bùi Đắc Sáng (Hội Đông y Hà Nội) cho biết, khi kết hợp ngó khoai với nhiều thực phẩm khác, thành phẩm thu được sẽ là món ăn vô cùng đa dạng về mặt thực phẩm đó là chất xơ từ ngó khoai, các loại vitamin nhất là vitamin C và khoáng chất từ ngó khoai, các loại quả tạo vị chua. Chất béo và chất đạm từ các loại thịt nấu cùng cũng rất tốt cho sức khỏe.
Nghiên cứu của y học hiện đại cũng cho thấy, ngó khoai có tính mát nên rất hợp với món ăn ngày hè. Theo đó, các giá trị dinh dưỡng nổi bật của ngó khoai bao gồm:
- Chất xơ cao: Giúp thúc đẩy nhu động ruột, hỗ trợ hệ vi sinh đường ruột phát triển, ngăn ngừa táo bón và tạo cảm giác no lâu rất tốt cho việc kiểm soát cân nặng.
- Vitamin C: Tăng cường sức đề kháng, chống oxy hóa và giúp cơ thể hấp thu sắt tốt hơn.
- Vitamin A & Folate: Rất cần thiết cho thị lực, sức khỏe làn da, đồng thời hỗ trợ sự phát triển tế bào và thai nhi.
- Khoáng chất (Kali, Canxi, Magiê, Sắt): Hỗ trợ cân bằng điện giải, ổn định huyết áp, phòng ngừa loãng xương và giảm tình trạng thiếu máu.
Ngoài ra, các vitamin và khoáng chất trong ngó khoai cũng giúp mát gan, giải độc. Nguồn vitamin C, kali có dồi dào trong ngó khoai cũng sẽ giúp hỗ trợ miễn dịch, ổn định huyết áp rất tốt. Do ngó khoai ít calo nên phù hợp với người giảm cân, nhưng khi ăn không nên kết hợp cùng các thực phẩm có quá nhiều chất béo, chất đạm.
Ngó khoai có thể kết hợp với nhiều thực phẩm khác nhau để tạo nên món ăn hấp dẫn, giàu dinh dưỡng.
Điều lương y Bùi Đắc Sáng đặc biệt lưu ý khi ăn ngó khoai, đó là vấn đề an toàn thực phẩm. Theo đó, ngó khoai thường mọc sát mặt đất, vì thế dễ nhiễm nấm, các vi khuẩn gây hại, đặc biệt là ký sinh trùng. Do vậy, khi chế biến cần phải nhặt sạch vỏ bên ngoài, loại bỏ tạp chất, nhất là phải nấu chín kỹ trước khi ăn.
Không chỉ có vậy, ngó khoai gây ngứa hoặc dị ứng với những người có cơ địa dị ứng, vì thế quá trình sơ chế hoặc sử dụng ngó khoai cần hết sức cẩn trọng. Theo kinh nghiệm, ngó khoai lấy về phải tước sạch vỏ, bẻ ngay thành từng khúc dài chừng 4 - 5cm khi còn tươi, rồi ngâm vào nước muối, khoảng 10 phút cho khỏi ngứa, rửa lại cho sạch rồi đem luộc qua với chút muối, sau đó mới chế biến.
Do ngó khoai dễ gây ngứa, rất nhuận tràng nên những người có cơ địa dị ứng, người đang bị rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy không nên sử dụng ngó khoai. Với người bình thường, khi sử dụng ngó khoai cũng cần phải hết sức chú ý, cần thử trước khi ăn để tránh bị ngứa. Không nên ăn quá nhiều, tần suất được khuyến cáo là 2-3 bữa/tuần.
