Quả lê là loại trái cây quen thuộc, được ưa chuộng nhờ phần thịt trắng ngà, mọng nước, giòn mát và vị ngọt thanh dịu nhẹ. Không chỉ hấp dẫn khi ăn tươi, lê còn có thể dùng làm nước ép, salad, nấu chè hoặc chưng cùng đường phèn. Trên thị trường, loại quả này có nhiều giống khác nhau, từ lê xanh, lê vàng đến lê nâu, trong đó lê Hàn Quốc, Trung Quốc và lê trồng tại các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam được nhiều người tìm mua.

Lê có nhiều hình dáng và màu sắc khác nhau tùy theo giống. Quả thường có phần đáy phình to, thuôn dần về phía cuống, vỏ nhẵn hoặc hơi sần. Khi còn non, quả có màu xanh, lúc chín chuyển sang vàng nhạt, vàng nâu hoặc nâu đỏ. Bổ đôi quả lê sẽ thấy phần thịt màu trắng ngà, mọng nước, ít xơ. Một số giống có thịt giòn, chắc, vị ngọt dịu; trong khi những giống khác lại mềm hơn, thơm đậm và có chút chua nhẹ.
Điểm hấp dẫn của quả lê là độ giòn mát và lượng nước dồi dào. Khi cắn một miếng, phần thịt quả tạo cảm giác sần sật, vị ngọt lan nhẹ trong miệng, không quá gắt như một số loại trái cây nhiều đường.
Cách ăn lê phổ biến nhất là rửa sạch, gọt vỏ, bỏ lõi và cắt thành từng miếng vừa ăn. Quả sau khi bổ nên dùng sớm để giữ được độ giòn, tránh bị thâm do tiếp xúc với không khí. Lê cũng thường được ép lấy nước, xay sinh tố hoặc trộn salad cùng táo, nho và các loại rau xanh. Vào những ngày thời tiết se lạnh, nhiều người còn dùng lê chưng đường phèn, hấp cùng táo đỏ, kỷ tử hoặc nấu chè. Khi chế biến, vị ngọt thanh của quả hòa quyện với các nguyên liệu, tạo nên món ăn thơm dịu, dễ thưởng thức.
Ở Việt Nam, lê được trồng chủ yếu tại những vùng núi phía Bắc có khí hậu mát mẻ như Lào Cai, Lai Châu, Tuyên Quang. Cây lê thích hợp với khu vực có mùa đông lạnh, độ cao từ khoảng 500-800m trở lên, đất tơi xốp, giàu dinh dưỡng và thoát nước tốt. Cây thường được nhân giống bằng phương pháp ghép để giữ đặc tính của giống, cho quả đồng đều và rút ngắn thời gian chờ thu hoạch. Thời điểm trồng thích hợp thường vào mùa đông hoặc đầu xuân, khi cây đã rụng lá và chưa bật lộc mới.

Sau khi trồng, người dân cần chú ý tưới nước, bón phân hữu cơ, cắt tỉa cành và phòng trừ sâu bệnh. Cây ra hoa vào khoảng tháng 2-3, quả phát triển trong những tháng tiếp theo. Tùy giống và điều kiện khí hậu, lê nội địa thường được thu hoạch từ tháng 6 đến tháng 9, một số giống muộn có thể kéo dài sang tháng 10.
Vào mùa thu hoạch, lê vùng cao được bán tại các chợ địa phương, cửa hàng nông sản và trên chợ mạng. Giá lê trồng trong nước tương đối bình dân, khoảng 30.000-60.000 đồng/kg tùy kích cỡ, chất lượng và địa điểm bán. Những năm gần đây, việc mở rộng diện tích, cải thiện giống và áp dụng kỹ thuật chăm sóc đã góp phần nâng cao chất lượng quả, giúp đặc sản địa phương tiếp cận nhiều người tiêu dùng hơn.
Trong danh sách 20 trái cây tốt nhất cho sức khỏe do một trang web ẩm thực nổi tiếng của Anh bình chọn, quả lê xếp ở vị trí thứ 15.
Những lợi ích của quả lê với sức khỏe
Hỗ trợ kiểm soát cân nặng
Lê chứa ít calo, nhiều nước và chất xơ, giúp tạo cảm giác no lâu, hạn chế thèm ăn. Đây là loại trái cây phù hợp với thực đơn kiểm soát cân nặng khi sử dụng hợp lý.
Ngăn ngừa táo bón, tốt cho đường ruột
Hàm lượng chất xơ trong lê giúp thúc đẩy nhu động ruột, tăng khối lượng phân và hỗ trợ tiêu hóa. Ăn lê thường xuyên có thể góp phần phòng ngừa táo bón.
Hỗ trợ kiểm soát huyết áp
Lê cung cấp kali, khoáng chất giúp điều hòa huyết áp và duy trì hoạt động của tim mạch. Chất xơ cùng các hợp chất thực vật trong quả cũng có lợi cho sức khỏe tim mạch.

Nâng cao sức đề kháng
Lê chứa vitamin C và các chất chống oxy hóa, góp phần hỗ trợ hoạt động của hệ miễn dịch, bảo vệ tế bào và duy trì sức khỏe tổng thể.
Hỗ trợ sức khỏe xương
Lê cung cấp một số khoáng chất, trong đó có boron, nguyên tố vi lượng liên quan đến quá trình chuyển hóa canxi. Tuy nhiên, cần kết hợp chế độ ăn giàu canxi, vitamin D và vận động thường xuyên để duy trì xương chắc khỏe.
Có đặc tính chống viêm
Các hợp chất thực vật trong lê có khả năng chống oxy hóa, góp phần bảo vệ tế bào trước tác động của gốc tự do. Tuy nhiên, chưa có đủ bằng chứng cho thấy ăn lê có thể điều trị viêm khớp hoặc ngăn ngừa dị ứng.
Hỗ trợ thanh nhiệt
Theo Đông y, lê có tính hàn, vị ngọt, thường được dùng để thanh nhiệt, sinh tân và làm dịu cảm giác khô họng, khát nước. Lê chưng đường phèn cũng là món ăn quen thuộc được nhiều người lựa chọn.