1. Lá củ cải chứa nhiều vitamin và khoáng chất
Không chỉ phần củ trắng mới có giá trị dinh dưỡng, phần lá xanh của cây củ cải cũng là một loại rau đáng để tận dụng. Lá củ cải cung cấp vitamin A dưới dạng tiền vitamin A (beta-carotene), vitamin C, vitamin K cùng một số vitamin nhóm B.
Đặc biệt, lá củ cải còn có các khoáng chất như canxi, kali, sắt và magie. Đây đều là những dưỡng chất cần thiết cho hoạt động bình thường của cơ thể. Trong đó, vitamin K tham gia vào quá trình đông máu và duy trì sức khỏe xương, còn vitamin C góp phần bảo vệ tế bào và hỗ trợ hoạt động của hệ miễn dịch.
2. Hàm lượng chất xơ đáng chú ý
Lá củ cải có cả chất xơ hòa tan và không hòa tan. Đây là thành phần có lợi cho hệ tiêu hóa, giúp hỗ trợ nhu động ruột và hạn chế tình trạng táo bón khi được sử dụng trong chế độ ăn uống cân đối.
So với phần củ trắng có vị ngọt thanh, lá củ cải có kết cấu dai và nhiều xơ hơn. Chính đặc điểm này khiến lá cần được chế biến phù hợp, nhưng cũng là lý do không nên vội vàng bỏ đi phần rau xanh này.
3. Có chứa các hợp chất thực vật có lợi
Lá củ cải thuộc nhóm rau họ cải, cùng họ với bắp cải, súp lơ và cải xanh. Nhóm rau này có chứa các hợp chất thực vật như glucosinolate và các chất chống oxy hóa.
Một số hợp chất trong rau họ cải được nghiên cứu về khả năng tham gia vào cơ chế bảo vệ tế bào. Tuy nhiên, không nên hiểu rằng ăn lá củ cải có thể chữa bệnh hay phòng ngừa ung thư một cách chắc chắn. Giá trị lớn nhất vẫn là bổ sung thêm rau xanh và đa dạng dưỡng chất cho bữa ăn.
Vì sao người bán củ cải thường bỏ hết lá?
Đây là điều khiến nhiều người thắc mắc. Nếu lá củ cải có nhiều dinh dưỡng như vậy, tại sao ngoài chợ, siêu thị, củ cải thường chỉ còn trơ phần củ trắng?
Thực tế, có một số lý do rất dễ hiểu.
1. Lá nhanh héo hơn phần củ
Phần củ cải trắng có khả năng bảo quản lâu hơn nếu được giữ trong điều kiện phù hợp. Trong khi đó, lá lại chứa nhiều nước, bề mặt thoát hơi nước lớn nên rất nhanh mất độ tươi sau khi thu hoạch.
Khi để nguyên cả lá, củ cải tiếp tục mất nước qua phần lá, khiến lá héo và phần củ cũng dễ bị mềm, giảm độ tươi. Vì vậy, người trồng và người bán thường cắt bỏ lá để thuận tiện cho việc bảo quản và vận chuyển.
2. Lá chiếm nhiều diện tích, khó đóng gói
Một bó củ cải còn nguyên lá thường cồng kềnh hơn rất nhiều so với củ cải đã được cắt gọn. Khi vận chuyển số lượng lớn, phần lá chiếm diện tích đáng kể, dễ bị dập nát và làm hàng hóa trông kém đẹp mắt.
Cắt bỏ lá giúp người bán xếp củ cải gọn hơn, vận chuyển thuận tiện và tiết kiệm không gian trưng bày. Đây là lý do thực tế trong hoạt động kinh doanh nông sản, chứ không phải vì lá hoàn toàn không có giá trị sử dụng.
3. Lá dễ úa, vàng và làm giảm cảm quan
Củ cải có lá xanh tươi thường trông rất bắt mắt khi vừa thu hoạch. Nhưng nếu để lâu, lá dễ chuyển vàng, mềm nhũn hoặc dập nát.
Người bán thường muốn giữ cho củ cải có vẻ ngoài sạch sẽ, tươi mới nên lựa chọn bỏ phần lá trước khi đưa ra thị trường. Điều này giúp hạn chế tình trạng lá héo làm ảnh hưởng đến cảm nhận của người mua.
4. Thói quen tiêu dùng cũng là một nguyên nhân
Ở nhiều nơi, người tiêu dùng chủ yếu mua củ cải để nấu canh, kho thịt, muối dưa hoặc làm các món ăn từ phần củ. Lá củ cải không phải loại rau quen thuộc trong mọi gia đình và khó chế biến vì phân cọng khá dai.
Khi nhu cầu mua lá thấp, người bán cũng ít có động lực giữ lại và bán riêng phần lá. Vì vậy, lá thường bị cắt bỏ ngay từ khâu sơ chế sau thu hoạch.
Lá củ cải có ngon không? Chế biến thế nào để dễ ăn?
Không ít người cho rằng lá củ cải không ngon vì có vị hơi hăng, đắng nhẹ và đôi khi khá dai. Tuy nhiên, điều này phụ thuộc nhiều vào độ non của lá và cách chế biến.
Lá non thường mềm, dễ ăn hơn lá già. Nếu biết sơ chế, phần rau này có thể trở thành nguyên liệu cho nhiều món ngon.
1. Lá củ cải luộc hoặc nấu canh: Lá non rửa sạch, có thể chần sơ rồi đem luộc hoặc nấu canh với thịt băm, tôm khô. Món ăn có vị thanh, hơi đặc trưng của rau họ cải.
2. Lá củ cải xào tỏi: Chọn lá non, bỏ phần cuống quá già, rửa sạch và cắt khúc. Phi thơm tỏi, cho rau vào xào nhanh trên lửa lớn, nêm gia vị vừa ăn. Không nên xào quá lâu vì rau dễ mất độ giòn.
3. Lá củ cải muối chua: Đây là cách tận dụng lá khá phổ biến. Lá được rửa sạch, để ráo, có thể phơi héo nhẹ rồi đem muối chua. Khi lên men đúng cách, lá có vị chua dịu, dùng ăn kèm với các món thịt hoặc nấu canh đều hợp.
4. Lá củ cải nấu cháo: Lá non thái nhỏ, có thể xào sơ rồi cho vào cháo thịt băm hoặc cháo tôm. Cách này giúp bổ sung rau xanh cho bữa ăn, đặc biệt phù hợp khi muốn thay đổi thực đơn.
Một lưu ý là lá củ cải cần được rửa kỹ dưới vòi nước sạch, nhất là phần cuống và mặt dưới lá. Không nên sử dụng những phần đã úng, nhớt, có mùi lạ hoặc bị mốc.
