Với những người ở độ tuổi 40 đến 50, khi gặp biến cố sức khỏe họ thường tìm lý do đổ cho vận hạn và câu nói phổ biến nhất đó là “49 chưa qua, 53 đã tới”. Tuy nhiên, ít ai biết được rằng, sự lão hóa của cơ thể đã bắt đầu từ trước đó và âm thầm “gặm nhấm” cơ thể dần dần mà thân chủ không hề nhận ra, để rồi khi phát hiện thì bệnh đã chuyển sang giai đoạn nặng hơn.
Ths.BS Đoàn Dư Mạnh, thành viên Hội Bệnh lý mạch máu Việt Nam cho biết, quan niệm dân gian về “hạn” ở tuổi 49, 53 có thể nhìn nhận dưới góc độ sức khỏe và lão hóa sinh học. Theo bác sĩ Mạnh, ở độ tuổi 40 cơ thể bắt đầu dần lão hóa như nữ giới bước vào giai đoạn tiền mãn kinh, nam giới dễ gặp các yếu tố nguy cơ tim mạch cao hơn.
Mặc dù thời điểm bước vào tuổi 40 nhiều người vẫn cảm thấy cơ thể khỏe mạnh, công việc và sinh hoạt không có gì bất thường nên dễ sinh chủ quan. Tuy nhiên, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, thừa cân, ít vận động, hút thuốc, uống nhiều rượu bia hay stress kéo dài có thể âm thầm tác động đến hệ tim mạch.
Ở tuổi U40, cơ thể bắt đầu thay đổi theo chiều hướng xấu nhưng ít người nhận ra. Ảnh minh họa.
Đặc biệt, ở tuổi U40 được xem là giai đoạn cơ thể bắt đầu có nhiều thay đổi liên quan đến chuyển hóa và hệ tim mạch. Các yếu tố nguy cơ như xơ vữa động mạch, rối loạn chuyển hóa, suy giảm khối lượng và chức năng cơ có xu hướng tích lũy theo thời gian và điều này đã được các nghiên cứu khoa học trên thế giới chứng minh.
“Khi yếu tố nguy cơ tích lũy từ những năm đầu của tuổi 40, đến khoảng 9 năm sau (49 tuổi), các yếu tố đó không được kiểm soát người bệnh có thể đối mặt với các biến chứng tim mạch như tắc mạch não, đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim. Mặc dù không phải ai cũng gặp phải biến cố cấp tính, nhưng tuyệt đối không chủ quan trước các yếu tố nguy cơ như thừa cân, béo phì, cao huyết áp, đái tháo đường…”, bác sĩ Mạnh chia sẻ.
Ngoài mốc tuổi U40, bác sĩ Mạnh cũng tư vấn, mọi người cần lưu ý cả mốc U60. Bởi đây là độ tuổi quá trình lão hóa diễn ra nhanh, chức năng miễn dịch, chuyển hóa carbohydrate, chức năng thận và hệ tim mạch tiếp tục có những thay đổi rõ rệt. Việc mắc các bệnh mạn tính và biến cố nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim, đái tháo đường type 2 và một số bệnh ung thư cũng tăng theo tuổi.
“Từ thực tế cho thấy, đây là hai mốc tham chiếu để cảnh báo sức khỏe của cộng đồng, chứ không phải ai ở độ tuổi này cũng yếu và mắc bệnh, bởi sức khỏe còn phải tùy vào từng cá thể. Tuy nhiên, sự lão hóa là có thật, bởi đây là quy luật khi tuổi càng cao các chức năng càng giảm, đặc biệt nếu không được dự phòng và chăm sóc tốt”, bác sĩ Mạnh cho hay.
Chủ động khám sức khỏe là chìa khóa phát hiện ra bất thường để có cách phòng tránh kịp thời và hiệu quả. Ảnh minh họa.
Để chủ động chăm sóc sức khỏe, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh khuyến cáo tới cộng đồng, nhất là những người đã bước qua tuổi 40 rằng:
- Chủ động phát hiện, kiểm tra sức khỏe: Khám sức khỏe định kỳ một đến hai lần mỗi năm nên trở thành lịch hẹn bắt buộc với bản thân mỗi người. Việc tầm soát cần được cá thể hóa theo độ tuổi, tiền sử bệnh và yếu tố nguy cơ thay vì áp dụng chung một gói cho tất cả.
Ngay từ tuổi 40, mỗi người nên kiểm soát các yếu tố nguy cơ tim mạch, duy trì cân nặng hợp lý, vận động thường xuyên, ngủ đủ, hạn chế rượu bia và không hút thuốc. Kiểm tra định kỳ huyết áp, đường huyết, mỡ máu cũng giúp phát hiện sớm những bất thường.
- Bảo vệ sức khỏe cơ-xương-khớp: Hãy duy trì vận động đều đặn, kết hợp các bài tập tăng sức mạnh, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng và kiểm soát cân nặng. Khi khối cơ, sức mạnh và khả năng giữ thăng bằng được duy trì, nguy cơ té ngã và mất khả năng tự lập khi về già cũng giảm đáng kể.
- Chăm sóc sức khỏe tinh thần: Hãy duy trì các mối quan hệ xã hội, nuôi dưỡng sở thích, tiếp tục học hỏi và tham gia cộng đồng sẽ giúp hạn chế cảm giác cô đơn, đồng thời tăng khả năng thích nghi khi bước vào tuổi nghỉ hưu.
