N.H.H (25 tuổi, ở Hà Nội) có khuôn mặt khá xinh xắn, nhưng do làn da không được trắng mịn, có mụn nên cô đã lên mạng tìm mua sản phẩm làm đẹp, phục hồi da. Sau khi tìm kiếm, H đã tin lời quảng cáo, mua một bộ sản phẩm với lời giới thiệu sáng dùng 1 lọ, tối bôi một lọ sẽ giúp da phục hồi, tăng sinh collagen, làm da căng bóng.
Tin rằng mình đã mua được bộ sản phẩn ưng ý, H đã vô tư sử dụng mà không hề hay biết, gương mặt của mình rồi sẽ trở thành nơi gánh chịu hậu quả. Đến khi mặt bắt đầu đỏ lên, nổi mụn nhiều hơn, kích ứng rõ rệt, bệnh nhân mới mang những chai lọ ấy đến cầu cứu bác sĩ.
ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành, Thành viên Hội Da liễu Việt Nam cho biết, bệnh nhân đến với một làn da đang tổn thương nghiêm trọng và nỗi hoang mang khi không hiểu vì sao sản phẩm mình tin tưởng lại khiến da xuống cấp nhanh như vậy. “Điều tôi lo lắng nhất không chỉ là tình trạng viêm da hiện tại của bệnh nhân, mà còn là sự mơ hồ gần như hoàn toàn của những sản phẩm mà cô gái đã dùng”, bác sĩ Thành lo lắng.

Bác sĩ Tiến thành đang tiến hành thăm khám cho một nữ bệnh nhân. Ảnh: BSCC.
Theo bác sĩ Thành, các sản phẩm cô gái mang đến bác sĩ không nhìn thấy thông tin rõ ràng về thành phần, nơi sản xuất, tác dụng cụ thể hay các dấu hiệu nhận diện cần có của một sản phẩm đủ điều kiện lưu hành. “Sản phẩm chỉ có những lời giới thiệu rất có cánh như phục hồi da, giảm đỏ, căng bóng, tăng sinh collagen, còn thứ quan trọng nhất là thành phần thì lại không thấy”, bác sĩ Thành nói.
Qua thăm khám, bác sĩ xác định bệnh nhân có biểu hiện viêm da tiếp xúc kích ứng ở mặt, kèm theo tình trạng ban đỏ, mụn viêm và tổn thương hàng rào bảo vệ da. Điều đáng ngại là khi thành phần sản phẩm không rõ ràng, bác sĩ rất khó xác định chính xác da đã tiếp xúc với chất gì. Trong những trường hợp sản phẩm không rõ thành phần, nguy cơ có thể đến từ các hoạt chất gây hại như corticoid mạnh, phenol, hydroquinone nồng độ cao hoặc các chất tẩy – peel không kiểm soát.
Các hoạt chất này có thể làm phá vỡ hàng rào bảo vệ da (skin barrier), gây mất nước qua da, tăng phản ứng viêm, từ đó dẫn đến đỏ rát, nổi mụn, kích ứng kéo dài và nguy cơ tăng sắc tố sau viêm, thậm chí để lại hậu quả lâu dài nếu tiếp tục sử dụng. Việc điều trị vì thế cũng phức tạp hơn rất nhiều.
Bác sĩ Thành cho rằng, những trường hợp như nữ bệnh nhân trên không hiếm gặp, đây cũng là tâm lý khá phổ biến ở nhiều người. Quá quá trình khám bệnh, bác sĩ Thành tiếp nhận không ít người trẻ mua mỹ phẩm chỉ vì nghe bạn bè giới thiệu, thấy người khác dùng, hoặc bị thuyết phục bởi những cụm từ rất bắt tai như trắng nhanh, tái tạo da, phục hồi cấp tốc, da đẹp sau vài ngày. Khi nhu cầu làm đẹp trở nên quá cấp bách, sự cảnh giác thường bị đẩy xuống rất thấp.
“Nguyên tắc tối thiểu khi chọn mỹ phẩm là phải biết rõ sản phẩm đến từ đâu, có thông tin thành phần đầy đủ, có giấy tờ kiểm định và được phép lưu hành. Ngay cả với các sản phẩm từ nước ngoài, nếu chưa được cơ quan chức năng phê duyệt, người dùng vẫn không nên tùy tiện sử dụng.
Không phải cứ hàng ngoại, chữ nước ngoài là tốt. Có những sản phẩm có thể phù hợp với nhóm người này nhưng lại không phù hợp với làn da của người khác. Còn với những sản phẩm không nhãn mác, không thành phần như trường hợp này thì mức độ rủi ro còn lớn hơn rất nhiều”, bác sĩ Thành cảnh báo.
Từ ca bệnh trên, bác sĩ khuyên, khi da có dấu hiệu bất thường như đỏ rát, nổi mụn, bong tróc, châm chích kéo dài cần ngừng ngay sản phẩm, không tự ý xử lý tại nhà và đi khám chuyên khoa da liễu sớm. Người bệnh cũng không nên vội vứt bỏ toàn bộ sản phẩm đã dùng, bởi việc giữ lại mẫu có thể giúp bác sĩ có thêm căn cứ đánh giá trong quá trình điều trị.