Với phụ nữ trưởng thành, chăm sóc vùng kín là việc cần đặc biệt quan tâm. Việc chăm sóc vùng kín đúng cách không chỉ giúp bảo vệ sức khoẻ tổng thể mà còn giúp giữ gìn hệ thống sinh sản khỏe mạnh và hoạt động trơn tru hơn.
Thực tế cho thấy, với những phụ nữ trưởng thành đã quan hệ tình dục, nguy cơ viêm nhiễm phụ khoa có tỷ lệ cao hơn. Điều đó không có nghĩa, với người chưa từng quan hệ sẽ không mắc bệnh phụ khoa, ngược lại ngay cả người chưa làm “chuyện ấy”, chăm sóc vùng kín cẩn thận vẫn mắc bệnh phụ khoa vì một số thói quen, sai lầm thường gặp.
Bác sĩ Lê Thị Kim Dung, nguyên Phụ trách khoa Sản (Trung tâm y tế lao động Thái Hà, Bệnh viện Nông nghiệp) cho biết, có rất nhiều nguyên nhân gây viêm nhiễm phụ khoa, trong đó có cả nguyên nhân chủ quan và khách quan. Theo đó, nhiều người viêm phụ khoa vì suy giảm miễn dịch, trong thời kỳ mang thai… đây là điều khó tránh khỏi. Tuy nhiên, với phụ nữ khỏe mạnh vẫn bị viêm phụ khoa vì những thói quen hằng ngày.

Viêm vùng kín có thể gặp ở bất kể chị em nào, không phân biệt lứa tuổi. Ảnh minh họa.
Dưới đây là hai thói quen chị em thường gặp nhất dẫn tới viêm nhiễm phụ khoa được bác sĩ Lê Thị Kim Dung cảnh báo:
Thứ nhất, thói quen thụt rửa âm đạo hằng ngày. Theo đó, rất nhiều chị em vì sợ bị viêm nhiễm nên chăm sóc, vệ sinh rất kỹ lưỡng, thụt rửa cẩn thận và tỉ mỉ dẫn đến bị viêm nhiễm phụ khoa. “Chị em ai cũng muốn vùng kín phải sạch sẽ, thơm tho từ trong ra ngoài, muốn được như vậy họ sẵn sàng thụt rửa "cô bé". Việc làm này tưởng rất sạch sẽ, nhưng nó vô tình làm cho tình trạng viêm nhiễm, tổn thương âm đạo nặng nề hơn, thậm chí là vô sinh”, bác sĩ Dung cảnh báo.
Theo bác sĩ Dung, thụt rửa khác hoàn toàn so với rửa bên ngoài âm đạo khi tắm. Rửa ngoài âm đạo bằng nước sạch hay nước ấm sẽ không gây hại cho “cô bé”, nhưng thụt rửa có thể dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe khác.
Theo bà Dung, thụt rửa âm đạo sẽ làm mất cân bằng của hệ vi khuẩn và độ axit tự nhiên trong “cô bé”, chúng có thể gây ra sự phát triển quá mức của vi khuẩn có hại. Điều này có thể dẫn đến nhiễm trùng nấm men hoặc viêm âm đạo do vi khuẩn.

Dùng vòi xịt vệ sinh âm đạo rất dễ viêm và làm tổn thương vùng kín. Ảnh minh họa.
Đặc biệt, với chị em đang bị viêm nhiễm thì tình trạng thụt rửa càng phổ biến hơn, vì họ nghĩ làm như vậy sẽ sạch và nhanh khỏi bệnh. Tuy nhiên, điều này có thể đẩy vi khuẩn vào sâu bên trong, gây nhiễm trùng lên tử cung, ống dẫn trứng và buồng trứng, điều này càng làm trầm trọng hơn tình trạng bệnh.
Thứ hai, thói quen dùng chung khăn tắm. Việc dùng chung khăn tắm, ngay cả với người trong gia đình cũng tuyệt đối không nên thực hiện. Nguyên nhân là do, khăn tắm nếu không được giặt thường xuyên, luôn trong tình trạng ẩm ướt sẽ là môi trường lý tưởng để vi trùng và nấm phát triển. Việc dùng chung sẽ khiến chị em dễ bị nhiễm nấm, gây ngứa ngáy khó chịu.
Ngoài ra, có nhiều bệnh tưởng rằng chỉ lây qua đường tình dục, nhưng khi dùng chung khăn tắm cũng có thể là vật trung gian truyền nhiễm. Điều này không chỉ gây tổn hại đến sức khỏe, đôi khi còn làm ảnh hưởng đến tâm lý, thậm chí là hạnh phúc gia đình.
Ví dụ một người mang mầm bệnh lậu hay sùi mào gà nhưng không hề hay biết, khi dùng khăn tắm các dịch tiết, dịch mủ của người bệnh bám dính vào khăn tắm. Khi người lành dùng chung chúng sẽ có cơ hội lây lan và tấn công. Thực tế, đã có trường hợp bé gái chưa đến 5 tuổi mắc bệnh sùi mào gà vì thói quen này. Do vậy, mỗi người nên dùng riêng khăn tắm, khăn mặt và cần được giặt sạch, phơi khô sau mỗi lần sử dụng.

Dùng chung khăn tắm không chỉ tăng nguy cơ viêm phụ khoa, còn có thể mắc bệnh tình dục. Ảnh minh họa.
Theo bác sĩ Kim Dung, viêm âm đạo đôi khi chỉ là bệnh lý phụ khoa thông thường, nhưng nhiều trường hợp nếu không được điều trị kịp thời, đúng cách sẽ gây nên những hệ lụy nguy hiểm như viêm nhiễm mạn tính, vô sinh – hiếm muộn.
Để phòng bệnh phụ khoa, bác sĩ Dung tư vấn 5 biện pháp chăm sóc vùng kín đúng cách dưới đây:
- Rửa bên ngoài âm đạo bằng nước ấm khi tắm hoặc cũng có thể sử dụng xà phòng không hương liệu và ít chất tạo bọt. Trường hợp có làn da nhạy cảm hoặc bất kỳ nhiễm trùng âm đạo nào hiện tại, ngay cả xà phòng nhẹ cũng có thể gây khô, kích ứng và không nên sử dụng.
- Kể cả rửa phần phụ phía ngoài cũng không nên thực hiện quá thường xuyên, không cần thiết cứ đi vệ sinh xong là phải rửa, chỉ nên rửa khi tắm hằng ngày. Khi rửa không kì cọ chà xát quá mạnh và kỹ, các việc kì cọ chà xát vào “cô bé” đều để lại hậu quả kích ứng, thậm chí có những trường hợp gây phì đại cô bé.

Chị em không nên hoặc hạt chế các sản phẩm có mùi thơm để vệ sinh vùng kín. Ảnh minh họa.
- Tránh dùng tampon, băng vệ sinh, bột và thuốc xịt có mùi thơm. Những sản phẩm này có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng âm đạo.
- Khi dùng dung dịch vệ sinh cần lưu ý đến độ pH của dung dịch. Thông thường pH của tất cả âm đạo nói chung và của cơ quan bên ngoài âm đạo nói riêng chỉ từ 3,5 cho đến 5. Vì vậy, nên chọn các loại dung dịch vệ sinh có độ pH bằng hoặc thấp hơn ngưỡng trên. Việc chọn dung dịch vệ sinh có độ pH thấp sẽ giúp tạo môi trường thuận lợi để bảo vệ “cô bé” và chống lại vi khuẩn.
- Tuyệt đối không thụt rửa âm đạo, nhất là việc dùng vòi xịt trong nhà vệ sinh để xịt rửa “cô bé”, vì vòi xịt rất mạnh nó càng khiến các cặn bẩn bị đẩy sâu vào bên trong, gây nên viêm nhiễm nặng nề.