Thói quen cất thức ăn thừa vào tủ lạnh để dùng tiếp vào hôm sau khá phổ biến trong nhiều gia đình. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, không phải món ăn nào cũng phù hợp để bảo quản lâu sau khi nấu chín.
Một số thực phẩm dù chưa có mùi lạ hay dấu hiệu ôi thiu vẫn có thể xảy ra biến đổi về thành phần dinh dưỡng hoặc tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển nếu để quá lâu.
Rau lá xanh
Các loại rau lá xanh như cải bó xôi, cải xanh, rau muống hay cải thìa thường chứa hàm lượng nitrat tự nhiên khá cao. Sau khi nấu chín và để trong thời gian dài, đặc biệt nếu bảo quản không đúng nhiệt độ, nitrat có thể chuyển hóa thành nitrit.
Việc ăn rau để quá lâu không đồng nghĩa chắc chắn gây hại ngay lập tức, nhưng nếu lặp lại thường xuyên có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe. Ngoài ra, rau hâm đi hâm lại nhiều lần cũng dễ mất vitamin và giảm độ tươi ngon.
Các chuyên gia khuyến cáo nên chế biến lượng rau vừa đủ cho mỗi bữa ăn. Nếu cần bảo quản, nên làm nguội nhanh và cho vào hộp kín trong tủ lạnh càng sớm càng tốt.
Hải sản
Hải sản là nhóm thực phẩm giàu đạm nhưng cũng rất dễ hỏng. Sau khi nấu chín, protein trong cá, tôm, cua hay mực có thể bị phân hủy nhanh hơn nếu bảo quản không đúng cách.
Bên cạnh đó, hải sản cũng là môi trường thuận lợi cho vi khuẩn phát triển. Dù nhiệt độ lạnh có thể làm chậm quá trình này, nó không thể ngăn chặn hoàn toàn.
Những món như tôm hấp, cua luộc hay canh hải sản nếu để qua đêm dễ giảm chất lượng, thay đổi mùi vị và tăng nguy cơ gây khó chịu đường tiêu hóa khi ăn lại.
Với hải sản, tốt nhất nên ăn ngay sau khi chế biến. Nếu buộc phải bảo quản, cần để trong ngăn mát dưới 5 độ C và dùng càng sớm càng tốt.
Trứng lòng đào, trứng chưa chín kỹ
Trứng luộc chín hoàn toàn thường có khả năng bảo quản tốt hơn. Ngược lại, các món như trứng lòng đào, trứng ngâm tương hoặc trứng có phần lòng đỏ chưa chín kỹ lại tiềm ẩn nguy cơ vi khuẩn phát triển mạnh hơn.
Nguyên nhân là phần lòng đỏ chưa đạt nhiệt độ đủ cao để tiêu diệt hoàn toàn vi sinh vật. Khi để lâu, đặc biệt ngoài môi trường hoặc trong điều kiện bảo quản không phù hợp, nguy cơ mất an toàn thực phẩm sẽ tăng lên.
Các chuyên gia khuyên nên ăn ngay sau khi chế biến và hạn chế để qua đêm đối với nhóm thực phẩm này.
Các món ăn từ nấm
Nấm là thực phẩm giàu dinh dưỡng, chứa nhiều protein và chất xơ. Tuy nhiên, sau khi nấu chín, nấm cũng khá nhanh biến chất nếu để lâu ở nhiệt độ phòng hoặc bảo quản không đúng cách.
Một số loại nấm khi để quá lâu có thể xuất hiện các sản phẩm chuyển hóa do vi khuẩn tạo ra, làm món ăn mất hương vị và dễ gây đầy bụng, khó tiêu ở người có hệ tiêu hóa nhạy cảm.
Để đảm bảo an toàn, các món nấm xào, canh nấm hay lẩu nấm nên được dùng hết trong ngày.
Ngân nhĩ và mộc nhĩ
Ngân nhĩ (mộc nhĩ trắng) và mộc nhĩ đen sau khi ngâm nở chứa lượng nước lớn và môi trường dinh dưỡng thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.
Đặc biệt, các món chè dưỡng nhan, chè hạt sen ngân nhĩ hay canh mộc nhĩ nếu để quá lâu có thể bị biến chất và giảm giá trị dinh dưỡng đáng kể.
Một số chuyên gia cũng cảnh báo thực phẩm này khi hỏng có nguy cơ xuất hiện độc tố không tốt cho sức khỏe. Dù trường hợp xảy ra không phổ biến, người dùng vẫn nên cẩn trọng, nhất là trong thời tiết nóng ẩm.
Cách bảo quản thức ăn thừa an toàn hơn
Để hạn chế nguy cơ mất an toàn thực phẩm, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo:
- Nấu lượng vừa đủ cho mỗi bữa ăn
- Không để thức ăn ở nhiệt độ phòng quá lâu
- Bảo quản trong hộp kín, sạch và cho vào tủ lạnh sớm
- Hạn chế hâm đi hâm lại nhiều lần
- Ưu tiên sử dụng thực phẩm tươi mới trong ngày
- Nếu thức ăn có mùi lạ, đổi màu hoặc nhớt bất thường, nên bỏ ngay
Việc bảo quản đúng cách không chỉ giúp món ăn giữ được hương vị mà còn giảm nguy cơ ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa và sức khỏe của cả gia đình.
