Mỗi người đều có một tư thế ngủ quen thuộc. Có người thích cuộn tròn như bào thai, người khác nằm nghiêng, nằm ngửa, trong khi một số khác lại thích nằm sấp. Nhiều nhà nghiên cứu cho biết, có mối liên hệ giữa tư thế ngủ và cảm xúc, trạng thái tinh thần của trẻ.
Một số nghiên cứu cho rằng, đứa trẻ thường ngủ ở tư thế cuộn tròn có xu hướng tìm kiếm cảm giác an toàn và được che chở. Dù bề ngoài có thể tỏ ra mạnh mẽ, đôi khi nhạy cảm hơn, dễ lo lắng hoặc suy nghĩ nhiều.
Khi trẻ rơi vào trạng thái căng thẳng hay buồn bã, việc vô thức cuộn tròn cơ thể cũng được xem là một phản ứng tự bảo vệ, giúp tạo cảm giác an toàn.
Trong khi đó, đứa trẻ có thói quen nằm sấp thường được cho là có xu hướng thích kiểm soát mọi việc hoặc dễ cảm thấy áp lực trong cuộc sống. Người ngủ nằm ngửa, dang rộng tay chân thường được mô tả là cởi mở, lạc quan và thoải mái. Trong khi đó tư thế nằm ngửa với hai tay đặt gọn hai bên người có thể phản ánh sự ngăn nắp, kỷ luật và coi trọng nguyên tắc.
Dù vậy, đây chỉ là những xu hướng được quan sát trong một số nghiên cứu và không thể dùng để đánh giá chính xác tính cách của bất kỳ ai. Tư thế ngủ còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như thói quen, sức khỏe, độ tuổi và sự thoải mái của cơ thể.
Điều thú vị là ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, nhiều bố mẹ nhận thấy các bé thường có xu hướng thích nằm sấp khi ngủ.
Vì sao nhiều trẻ nhỏ thích ngủ nằm sấp?
Nhiều bố mẹ nhận thấy con thường tự lật sang tư thế nằm sấp khi ngủ. Thực tế, hiện tượng này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, liên quan đến cảm giác an toàn, sự thoải mái của cơ thể cũng như quá trình phát triển tự nhiên của trẻ.
Tìm kiếm cảm giác an toàn
Trong suốt thời gian còn trong bụng mẹ, thai nhi được bao bọc trong một không gian chật hẹp và ấm áp. Sau khi chào đời, nhiều trẻ vẫn có xu hướng tìm kiếm cảm giác được ôm ấp và che chở quen thuộc ấy.
Vì vậy, một số bé thích nằm sấp hoặc áp sát vào người bố mẹ khi được bế. Tư thế này có thể giúp trẻ cảm thấy an toàn, thư giãn và dễ đi vào giấc ngủ hơn, nhất là trong những tháng đầu sau sinh.
Giúp cơ thể dễ chịu hơn
Hệ tiêu hóa của trẻ sơ sinh còn non nớt nên các bé dễ gặp tình trạng đầy hơi, chướng bụng hoặc khó chịu sau khi bú. Một số trẻ có thể cảm thấy dễ chịu hơn khi nằm sấp vì áp lực nhẹ lên vùng bụng giúp giảm cảm giác khó chịu.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa bố mẹ nên chủ động cho trẻ sơ sinh nằm sấp khi ngủ. Theo các khuyến cáo về an toàn giấc ngủ, trẻ dưới 1 tuổi nên được đặt nằm ngửa khi ngủ để giảm nguy cơ tai nạn trong lúc ngủ. Nếu bé đã tự biết lật cả từ ngửa sang sấp và ngược lại, bố mẹ không cần liên tục lật bé trở lại, nhưng vẫn nên luôn đặt trẻ nằm ngửa khi bắt đầu giấc ngủ.
Phản ánh quá trình phát triển vận động
Khi lớn dần, trẻ ngày càng tò mò với thế giới xung quanh. Sau khi biết lật, cơ cổ, vai và lưng của trẻ cũng khỏe hơn, giúp bé chủ động thay đổi tư thế theo ý muốn.
Ở tư thế nằm sấp khi thức, trẻ có thể ngẩng đầu cao hơn, quan sát đồ chơi và môi trường xung quanh dễ dàng hơn. Chính vì vậy, nhiều bé thích tự lật người để khám phá mọi thứ. Đây cũng là một cột mốc phát triển vận động quan trọng.
Thực tế, mỗi người đều có một tư thế ngủ mà mình cảm thấy thoải mái nhất. Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, điều quan trọng vẫn là tạo môi trường ngủ an toàn và đặt trẻ nằm ngửa khi bắt đầu giấc ngủ, đặc biệt trong năm đầu đời.
Trẻ ngủ sấp và trẻ ngủ ngửa từ nhỏ sẽ có 3 điểm khác biệt chính khi lớn lên
Về ngoại hình
Theo kết quả từ nhiều cuộc khảo sát, nhiều trẻ sơ sinh ngủ nằm ngửa thường có phần sau đầu tròn hơn. Tuy nhiên, nếu duy trì một tư thế quá lâu, phần sau đầu có thể bị bẹp nhẹ. Ở tư thế này, khuôn mặt ít chịu áp lực nên các đường nét thường phát triển cân đối hơn.
Ngược lại, những trẻ ngủ ngửa kèm thói quen thở bằng miệng trong thời gian dài có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến sự phát triển vùng hàm và răng.
Phát triển xương cột sống
Khi trẻ thường xuyên nằm ngửa, cột sống được nâng đỡ tương đối cân bằng, giúp phân bổ áp lực đều hơn lên vùng cổ và lưng. Đây được xem là tư thế có lợi cho sự phát triển tự nhiên của cột sống.
Ngược lại, nếu trẻ duy trì tư thế nằm sấp trong thời gian dài, cột sống và vùng cổ có thể phải chịu áp lực nhiều hơn. Một số ý kiến cho rằng điều này có thể làm tăng nguy cơ ảnh hưởng đến tư thế như gù lưng hoặc vai tròn về sau.
Về mặt tính cách và biểu hiện cảm xúc
Một số quan điểm cho rằng, những trẻ có thói quen ngủ nằm ngửa, đặc biệt ở tư thế thư giãn, thường có cảm giác an toàn và thoải mái hơn. Khi trẻ được nghỉ ngơi trong trạng thái thư giãn, việc điều hòa cảm xúc và thích nghi với môi trường cũng có thể diễn ra thuận lợi hơn.
Nếu trẻ có thói quen ngủ nằm sấp, bố mẹ không nên ép buộc thay đổi ngay mà hãy điều chỉnh dần dần bằng những thói quen tích cực trước giờ ngủ. Chẳng hạn, bố mẹ có thể cùng con chơi những trò chơi nhẹ nhàng, xoa lưng, trò chuyện hoặc ôm con trước khi ngủ để giúp trẻ cảm thấy thư giãn và dễ dàng chuyển sang tư thế ngủ phù hợp hơn.
Điều quan trọng là tạo cho trẻ cảm giác an toàn, yêu thương và có môi trường ngủ thoải mái. Bên cạnh đó, các chuyên gia khuyến cáo trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi nên được đặt nằm ngửa khi bắt đầu giấc ngủ nhằm giảm nguy cơ ngạt thở và hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS).
