Tiếng vọng cay đắng trong thánh địa câm nín của Estadio da Luz
Ngày 14 tháng 8 năm 2020, sân Estadio da Luz tại Lisbon chìm trong bầu không khí kỳ lạ. Khác với sự cuồng nhiệt thường thấy ở một trận tứ kết Champions League, sân đấu hôm ấy hoàn toàn vắng bóng khán giả do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19. Tiếng bóng lăn, tiếng chỉ đạo từ đường biên và những tiếng hô vang của cầu thủ trở nên rõ ràng hơn trong không gian không có tiếng cổ vũ từ các khán đài.
Khán giả theo dõi qua màn ảnh nhỏ hôm đó không chỉ chứng kiến một trận đấu bóng đá thông thường. Họ đang theo dõi một vụ sụp đổ mang tính biểu tượng. Bảng điện tử hiện lên con số 2-8 không tưởng, một tỷ số ngỡ như chỉ xuất hiện ở những trận giao hữu lệch trình độ, chứ không thể xảy ra trong một trận knock-out Champions League giữa hai đại gia giàu truyền thống bậc nhất châu Âu. Trong cái tĩnh lặng ngột ngạt của Lisbon, người ta nghe thấy rõ tiếng sụp đổ rầm rộ của một thế hệ bóng đá từng thống trị thế giới.
Bức tranh rạn nứt đằng sau ánh hào quang ảo tưởng
Trước khi thảm họa Lisbon xảy ra, Barcelona thực chất đã bộc lộ nhiều dấu hiệu bất ổn về mặt thượng tầng lẫn cấu trúc tài chính. Đội bóng xứ Catalonia bước vào trận tứ kết ấy với tư cách là nhà á quân La Liga mùa giải 2019/20, nhưng bên trong nội bộ là một tập thể già cỗi, dần cạn kiệt năng lượng và chịu áp lực đè nặng lên vai thiên tài Lionel Messi.
Những cú vấp ngã cay đắng trước đó, sụp đổ sau khi đã dẫn trước tại Rome năm 2018 (thắng 4-1 lượt đi, thua 0-3 lượt về) và Anfield năm 2019 (thắng 3-0 lượt đi, thua 0-4 lượt về), vốn là những cảnh báo đanh thép. Thế nhưng, đội bóng vẫn chưa thể tìm ra giải pháp căn cơ để thay đổi bộ khung đã qua thời đỉnh cao như Gerard Pique, Sergio Busquets, Jordi Alba hay Luis Suarez.
Đối lập hoàn toàn với sự chuệch choạc đó là cỗ máy Bayern Munich hừng hực khí thế dưới sự dẫn dắt của Hansi Flick. "Hùm xám" xứ Bavaria sở hữu sự vượt trội về thể lực, tính kỷ luật cùng khả năng gây áp lực và chuyển trạng thái cực tốt. Cuộc đối đầu giữa hai bên vì thế trở thành màn đụng độ giữa một tập thể nhịp điệu chậm chạp với một đối thủ đạt phong độ hủy diệt.
90 phút tra tổn và nhát dao từ người cũ
Trận đấu bắt đầu bằng một tiết tấu cuồng nhiệt. Thomas Muller mở tỷ số ngay phút thứ 4, trước khi David Alaba đá phản lưới nhà giúp Barca gỡ hòa. Nhưng đó chỉ là ảo giác về một thế trận cân bằng.
Từ phút 21 đến phút 31, Bayern Munich tung ra cú đấm liên hoàn với 3 bàn thắng liên tiếp của Ivan Perisic (21'), Serge Gnabry (27') và lại là Muller (31'). Hàng phòng ngự Barcelona rơi vào hoảng loạn trước sức ép dồn dập, liên tục thất thế trong các tình huống tranh chấp tay đôi.
Dù Luis Suarez nhen nhóm lại hy vọng bằng bàn rút ngắn tỷ số xuống 2-4 ở phút 57, Bayern nhanh chóng tái lập khoảng cách với pha solo ghi bàn ấn tượng của Joshua Kimmich ở phút 63.
Sự cay đắng đẩy lên đỉnh điểm ở những phút cuối trận. Philippe Coutinho, bản hợp đồng đắt giá nhất lịch sử Barcelona đang thi đấu cho Bayern Munich dưới dạng cho mượn, được tung vào sân ở phút 75.
Trong khoảng 15 phút có mặt trên sân, ngôi sao người Brazil đã kiến tạo để Robert Lewandowski nâng tỷ số lên 6-2 ở phút 82, trước khi tự mình ghi liền hai bàn thắng ở phút 85 và 89 để ấn định chiến thắng 8-2 cho Bayern. Việc một cầu thủ thuộc biên chế Barca tỏa sáng rực rỡ trong màu áo đối thủ để khép lại trận thua lịch sử đã trở thành một trong những khoảnh khắc trớ trêu nhất của bóng đá hiện đại.
Dư âm chấn động và chuỗi biến động tại Camp Nou
Tiếng còi kết thúc trận đấu tại Estadio da Luz đã mở ra một chuỗi biến động sâu rộng tại câu lạc bộ xứ Catalonia. Phát biểu ngay sau trận đấu, trung vệ Gerard Pique thừa nhận sự thật cay đắng: "Chúng tôi đã chạm đáy. Câu lạc bộ cần những thay đổi về mặt cấu trúc, và nếu đội bóng cần làn gió mới, tôi sẽ là người đầu tiên bước sang một bên."
Những thay đổi thượng tầng lập tức diễn ra. Ba ngày sau thất bại, vào ngày 17/8/2020, HLV Quique Setien chính thức bị Barcelona sa thải. Chỉ một ngày sau đó (18/8/2020), Giám đốc thể thao Eric Abidal cũng rời câu lạc bộ.
Áp lực khủng khiếp từ dư luận và hội viên tiếp tục leo thang, dẫn đến việc Chủ tịch Josep Maria Bartomeu cùng toàn bộ ban lãnh đạo Barcelona tuyên bố từ chức vào ngày 27/10/2020.
Thảm bại 2-8 được xem là một trong những cú hích lớn dẫn đến quyết định bùng nổ của Lionel Messi. Chỉ 10 ngày sau trận đấu, vào ngày 24/8/2020, siêu sao người Argentina đã gửi bản Burofax lịch sử yêu cầu được đơn phương chấm dứt hợp đồng.
Dù anh chấp nhận ở lại thêm một mùa giải do các tranh chấp pháp lý, mối duyên giữa Messi và Barca cũng đi đến hồi kết vào mùa hè 2021. Khi đó, Barcelona không thể đăng ký hợp đồng mới của Messi do chạm trần quỹ lương theo quy định tài chính khắt khe của La Liga.
Thất bại đêm 14/8/2020 vì thế không chỉ là một tỷ số sụp đổ trên bảng điện tử. Nó được lịch sử ghi nhận như một bước ngoặt đau đớn, buộc một trong những câu lạc bộ vĩ đại nhất thế giới phải đi qua cơn khủng hoảng để bắt đầu quá trình tái thiết lại từ đầu.
