Nhắc đến cherry, nhiều người thường nghĩ đến những trái cây nhập khẩu có màu đỏ bắt mắt, vị ngọt thanh, thịt mọng nước và thường xuất hiện trong các cửa hàng trái cây cao cấp. Tuy nhiên, loại quả vốn ưa khí hậu mát mẻ này đã được thử nghiệm trồng thành công tại Việt Nam, mở ra hướng trồng cây ăn quả khá mới mẻ cho những khu vực có điều kiện khí hậu phù hợp.
Cherry thuộc chi Prunus, cùng nhóm với nhiều loại cây quen thuộc như đào, mận và mơ. Quả có kích thước nhỏ, hình tròn hoặc hơi giống trái tim, phần cuống dài. Tùy giống, khi chín cherry có thể mang màu đỏ tươi, đỏ sẫm, tím gần đen hoặc vàng pha đỏ. Bên dưới lớp vỏ căng bóng là phần thịt mọng nước, có độ giòn nhất định và hương thơm nhẹ.
Điểm hấp dẫn của cherry nằm ở sự cân bằng giữa vị ngọt và chua. Những quả chín tới thường có vị ngọt đậm xen chút chua thanh, ăn tươi khá dễ chịu. Một số giống có thịt mềm hơn, trong khi nhóm cherry ngọt thường được ưa chuộng để ăn trực tiếp. Quả cũng thường được dùng làm nguyên liệu cho bánh ngọt, mứt, nước ép, sinh tố hoặc trang trí món ăn.
Cherry được đánh giá cao về giá trị dinh dưỡng nhờ chứa vitamin C, vitamin A, kali cùng nhiều hợp chất chống oxy hóa. Đặc biệt, màu đỏ tím đặc trưng của quả đến từ nhóm anthocyanin, những hợp chất thực vật được quan tâm bởi khả năng chống oxy hóa. Bên cạnh đó, cherry có lượng nước tương đối cao, phù hợp để bổ sung vào chế độ ăn đa dạng. Loại quả này nằm trong danh sách những trái cây tốt trên thế giới do một trang web ẩm thực nổi tiếng của Anh bình chọn.
Trên thị trường Việt Nam, cherry từ lâu chủ yếu xuất hiện dưới dạng hàng nhập khẩu. Các sản phẩm đến từ Mỹ, Chile, Úc, New Zealand... thường được đóng hộp cẩn thận và bán với nhiều mức giá khác nhau tùy mùa vụ, kích cỡ, chất lượng và nguồn gốc. Từng có thời điểm cherry được xem là loại quả khá xa xỉ, giá bán lên tới hàng triệu đồng mỗi kg.
Những năm gần đây, nhờ nguồn cung ổn định hơn cùng sự phát triển của hệ thống vận chuyển và bảo quản lạnh, giá cherry nhập khẩu đã dễ tiếp cận hơn. Tùy thời điểm, người tiêu dùng có thể tìm mua với giá vài trăm nghìn đồng/kg. Quả thường được lựa chọn làm quà biếu bởi màu sắc đẹp, hình thức sang trọng và dễ bảo quản trong điều kiện phù hợp.
Điều đáng chú ý là cherry không chỉ có nguồn gốc từ những vùng khí hậu ôn đới. Một số giống có đặc tính thích nghi tốt hơn với vùng nhiệt đới đã được đưa vào Việt Nam thử nghiệm. Trong đó, cherry Brazil được một số nhà vườn tại khu vực Nam Trung Bộ lựa chọn để trồng thử và ghi nhận khả năng sinh trưởng khá tốt.
Khác với những giống cherry ôn đới vốn cần trải qua một khoảng thời gian lạnh để kích thích quá trình ra hoa, cherry Brazil có yêu cầu về nhiệt độ khác biệt và có thể thích nghi với điều kiện nóng hơn. Đây được xem là một trong những yếu tố giúp giống cây này có cơ hội phát triển tại những vùng có khí hậu nhiệt đới.
Khi chín, cherry Brazil có vị ngọt thanh, nhiều nước và hương thơm nhẹ. So với những loại cherry nhập khẩu phổ biến, kích thước quả trồng trong nước có thể nhỏ hơn, song ưu điểm là có thể thu hái và sử dụng khi quả còn tươi, đồng thời giá bán cũng được kỳ vọng dễ tiếp cận hơn.
Hiện cherry trồng tại Việt Nam vẫn chưa phổ biến và nguồn cung còn khá hạn chế. Một số sản phẩm được bán với giá khoảng 100.000-200.000 đồng/kg tùy thời điểm, song không phải lúc nào người tiêu dùng cũng dễ tìm mua. Chính sự khan hiếm này khiến những vườn cherry trong nước trở thành điểm thu hút sự tò mò của nhiều người.
Ngoài giá trị lấy quả, cherry Brazil còn được trồng làm cây cảnh. Tán lá xanh, cây có thể giữ dáng đẹp và đặc biệt là những chùm quả liên tục chuyển màu từ xanh sang vàng, đỏ rồi tím tạo hiệu ứng bắt mắt. Vì vậy, loại cây này có thể xuất hiện trong sân vườn, khuôn viên nhà ở hoặc được trồng trong chậu lớn.
Cây giống cherry Brazil hiện cũng được một số cơ sở nhân giống và nhà vườn cung cấp, giá dao động từ vài chục nghìn đến vài trăm nghìn đồng tùy chiều cao, độ tuổi và kích thước cây. Người trồng cần lựa chọn cây giống khỏe, có bộ rễ tốt, đồng thời bố trí vị trí đủ nắng và tránh nơi thường xuyên đọng nước.
