Táo là một trong những loại trái cây được tiêu thụ nhiều nhất trên thế giới. Loại quả này có mặt ở hầu hết các quốc gia và được yêu thích nhờ hương vị thơm ngon, dễ ăn cùng giá trị dinh dưỡng cao. Trong danh sách 20 loại trái cây tốt nhất được chuyên trang ẩm thực nổi tiếng của Anh công bố, quả táo xếp ở vị trí đầu tiên.
Nguồn gốc của táo được cho là từ khu vực Trung Á, sau đó lan rộng sang châu Âu, Bắc Mỹ và nhiều nơi khác trên thế giới. Trải qua quá trình lai tạo và chọn lọc kéo dài hàng trăm năm, ngày nay thế giới có hàng nghìn giống táo khác nhau với màu sắc, kích thước và hương vị đa dạng. Những giống nổi tiếng như Envy, Fuji, Gala, Red Delicious..., phân phối rộng rãi trên thị trường quốc tế.
Tại Việt Nam, khi nhắc đến táo, người tiêu dùng thường chia thành hai nhóm chính là táo tây và táo ta. Dù cùng mang tên gọi "táo", nhưng đây là hai loại quả có nguồn gốc, đặc điểm sinh học và hương vị khá khác biệt.
Táo tây thường có kích thước lớn, vỏ màu đỏ, vàng hoặc xanh tùy giống. Thịt quả dày, giòn, nhiều nước và có thể bảo quản trong thời gian dài. Đây là loại táo được nhập khẩu vào Việt Nam từ nhiều quốc gia như Mỹ, New Zealand, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc.
Trong số các giống táo tây phổ biến nhất hiện nay, táo Fuji được nhiều người yêu thích nhờ vị ngọt đậm, thịt quả chắc và mọng nước. Táo Gala có kích thước vừa phải, vị ngọt thanh, hương thơm dịu nhẹ và dễ ăn. Táo Red Delicious nổi bật với lớp vỏ đỏ sẫm bắt mắt, vị ngọt rõ rệt và ít chua...
Giá bán táo tây khá đa dạng tùy theo nguồn gốc và chủng loại. Các giống phổ thông như Gala hoặc Fuji thường có giá từ 70.000-150.000 đồng/kg. Những dòng cao cấp nhập khẩu từ Nhật Bản hoặc New Zealand có thể đạt từ 200.000-300.000 đồng/kg.
Bên cạnh táo tây, táo ta là loại trái cây quen thuộc, quả thường nhỏ hơn táo tây, có hình tròn hoặc hơi thuôn dài, vỏ màu xanh khi còn non và chuyển vàng nhạt khi chín.
Ưu điểm lớn nhất của táo ta là độ giòn, nhiều nước và vị ngọt thanh tự nhiên. Một số giống có vị chua nhẹ, tạo cảm giác tươi mát khi thưởng thức. Giá bán của táo ta cũng mềm hơn nhiều so với táo tây, thường dao động từ 20.000-70.000 đồng/kg.
Hiện nay, Việt Nam có nhiều giống táo được trồng với quy mô lớn. Nổi tiếng nhất là táo trồng ở Khánh Hòa (tỉnh Ninh Thuận cũ), loại quả được xem là đặc sản của vùng đất nắng gió miền Trung. Nhờ điều kiện khí hậu khô nóng đặc trưng, táo ở nơi đây cho quả giòn, ngọt và ít sâu bệnh. Bên cạnh đó còn có các giống táo đại, táo bom hay táo Thái với ưu điểm là quả to, mẫu mã đẹp và năng suất cao.
Táo ta khả năng thích nghi tốt với điều kiện khí hậu nóng và khô, không đòi hỏi quá nhiều công chăm sóc. Sau khi trồng khoảng 8-12 tháng, cây đã có thể cho thu hoạch vụ đầu tiên. Với ưu điểm sinh trưởng nhanh, táo thường cho từ 2-3 vụ quả mỗi năm. Từ lúc ra hoa đến khi thu hoạch chỉ mất khoảng 3-4 tháng, nhờ đó người trồng có nguồn thu nhập tương đối ổn định và hiệu quả kinh tế khá cao.
Về hương vị, táo tây và táo ta mang đến những trải nghiệm hoàn toàn khác nhau. Táo ta có vị ngọt thanh, giòn mát và rất gần gũi với khẩu vị của người Việt. Ngược lại, táo tây thường có hương thơm rõ hơn, thịt quả dày hơn và vị ngọt hoặc chua ngọt đậm đà hơn tùy từng giống. Chính sự đa dạng này đã giúp người tiêu dùng có nhiều lựa chọn phù hợp với sở thích cá nhân.
Không chỉ được ăn tươi, táo còn là nguyên liệu cho nhiều món ăn hấp dẫn. Táo ta thường được ăn trực tiếp, chấm muối ớt hoặc làm các món ngâm chua ngọt. Trong khi đó, táo tây được sử dụng rộng rãi trong các món salad, nước ép, sinh tố, mứt táo, táo sấy và đặc biệt là bánh táo – món tráng miệng nổi tiếng ở nhiều nước phương Tây. Một số đầu bếp còn kết hợp táo với thịt gà, thịt bò hoặc phô mai để tạo nên những món ăn độc đáo.
